مهدی دهقان – مسئولان جمهوری اسلامی قصد دارند درد بیآبی ایران را با انتقال آب از استانی به استان دیگر جبران کنند اما چنین اقدامی به جنگ آب بین استانها منجر شده است.
این بار نیز اعتراض مردم شهر بلداچی در استان چهارمحال و بختیاری با خشونت پلیس و ماموران امنیتی سرکوب شد که طبق اخبار منتشر شده در این درگیری بیش از ۵۰ شهروند دستگیر و دهها نفر نیز مجروح شدهاند.
به طور کلی مردم بیشتر استانهای ایران به انتقال آب اعتراض دارند که استانهای اصفهان، چهارمحال و بختیاری و خوزستان از جمله آنهاست. به عنوان مثال مردم خوزستان بارها به طرحهای انتقال آب اعتراض کردهاند و میگویند با انتقال آب کارون تنها فاضلاب برای آنها باقی میماند. از سوی دیگر بیش از ۶۰۰ روستا در چهار محال و بختیاری که به عنوان پر آبترین استان کشور از آن یاد میشود با مشکل آب آشامیدنی روبرو هستند بنابراین مردم تشنه این روستاها باید تماشاگر انتقال آب استانشان به قم یا اصفهان باشند. همین وضعیت را در جریان انتقال آب اصفهان به یزد شاهد هستیم. اما درد بیآبی ایران با انتقال آب از استانی به استان دیگر جبران نمیشود چنین اقدامی تنها مسکّن است برای برخی استانها و تشدید درد در استانهای دیگر خواهد بود که نهایتا به جنگ آب منجر میشود.
البته مسئولان کشور به فکر انتقال آب از دریا نیز افتادهاند که انتقال آب دریای خزر به سمنان و دریای عمان به کرمان و شیراز اجرایی شده و در این رابطه سکوت مسئولان محیط زیست کشور را نیز شاهد هستیم. کارشناسان هشدار دادهاند انتقال آب خزر به سمنان با ظرفیت ۲۰ درصدی منجر به تهنشین شدن میلیونها تُن نمک در مسیر انتقال آب خواهد شد و علاوه بر این مردم باید هزینه گران تمام شده شیرین کردن آب دریا را بپردازند.
واقعیت این است که آب ایران غارت شده است، حفر چاههای با عمق بیش از ۳۰۰ متر در استانهای مختلف نمونهای از چپاول آب توسط برخی نهادهای وصل به قدرت و ثروت است. مردم عادی در ایران مجوز، توان و قدرت حفر چاه بیش از ۷۰ تا ۱۰۰ متر را ندارند؛ به طور کلی حفر چاه با عمق بیش از ۳۰۰ توسط نهادهای نظامی و غیرنظامی صورت میگیرد.
پروفسور پرویز کردوانی، پدر علم کویرشناسی ایران سال گذشته در جمع کارکنان سازمان مدیریت و برنامهریزی عنوان کرد «آب را غارت میکنند» که گزارش تکمیلی آن در روزنامه شرق منتشر شد.
اعتقاد پروفسور کردوانی بر این است که آب ایران با بیتوجهی تمام در حال غارتشدن است و ایران با چالش عمیقترشدن عمق چاههای آب، نابودی استانها با انتقال آب، متروکه شدن روستاها، تشدید معضل ریزگردها با خشکشدن رودها و تالابها و بهطورکلی غارت آب روبروست.
اکنون شاهد چاههایی با عمق ۳۵۰ تا ۴۰۰ متر در باغهای پسته رفسنجان هستیم که از زمان پیروزی انقلاب تا کنون عمیقتر شدهاند و در حال حاضر بیش از ۶۵۰ حلقه چاه با عمق بیش از ۳۵۰ متر در این منطقه در حال استفاده است.
برداشت بی رویه از آبهای زیرزمینی و همچنین حفر چاههای عمیق سبب شده تا شاهد متروکه شدن بیش از ۸۵ درصد روستاهای یزد، متروکه شدن روستاهای مرزی از جمله استانهای ایلام و سیستان و بلوچستان باشیم.
در حال حاضر آب از چاههایی با عمق ۵۵٠ متری استخراج میشود، البته به اصطلاح «لیموشیرین» به جای آب استخراج میشود بنابراین با چنین وضعیتی آب استخراج شده حتی برای کشاورزی هم غیراقتصادی است زیرا هر چقدر عمق چاه بیشتر باشد، کیفیت آب استخراجی پایینتر است.
عضو انجمن متخصصان محیط زیست ایران در مورد انتقال آب به مسئولان ایران هشدار داده است که هر استانی را خواستید نابود کنید، آب به آن استان دهید یا اگر خواستید بچهای را نااهل و خراب کنید، به وی پول دهید. در حال حاضر شاهد انتقال آب خوزستان و دیگر استانها هستیم در صورتی که نباید تعادل استانها را با انتقال آب برهم زنیم.
محسن رنانی اقتصاددان ایرانی نیز چندی پیش مهمترین چالش آینده ایران را انرژی هستهای عنوان کرده بود که اخیرا نظر خود را تغییر داده و گفته مهمترین چالش آینده ایران آب خواهد بود که امنیت این کشور را با خطر جدی روبرو خواهد کرد.
بی توجهی، اشتباهات و سوء استفادههای بسیار سبب شده تا سرعت تبدیل شدن ایران به بیابانی بزرگ بیشتر شود. با چنین وضعیتی در آینده دو راه برای ایران وجود خواهد داشت، نخست واردات آب از کشورهای همسایه و دیگری لولهکشی کل استانهای ایران با آب دریای خزر و خلیج فارس.
