در شرایطی که مهلت سه قدرت اروپایی به جمهوری اسلامی برای بازگشت به میز مذاکره با آمریکا و دستیابی به یک توافق رو به پایان است، شبکه «المیادین» به نقل از «منابع دیپلماتیک» مدعی شد که گابریل لوچینگر مشاور امنیت ملی و معاون وزیر خارجه سوئیس که به تهران سفر کرده حامل پیامی از استیو ویتکاف نماینده ویژه دونالد ترامپ بوده است.
بر اساس گفته این منابع دیپلماتیک، مفاد پیام ویتکاف به تهران، آمادگی واشنگتن برای مذاکرات با ارائه «تضمین عدم وقوع جنگ» در جریان مذاکرات است.
پیشتر برخی مقامات وزارت خارجه جمهوری اسلامی از جمله عباس عراقچی و مجید تختروانچی گفته بودند که برای مذاکره با آمریکا اول باید تضمین بدهند که دوباره حمله نمیکنند. البته درخواست این تضمین در حالیست که آمریکا و اروپاییها دیگر مانند گذشته حاضر به مذاکره طولانی نیستند و زمانی محدود را برای رسیدن به نتیجه قطعی در نظر دارند تا در صورت عدم عقبنشینی جمهوری اسلامی بتوانند تمهیدات لازم را به کار بگیرند.
لوچینگر روز چهارشنبه ۲۹ امرداد در تهران با مجید تختروانچی معاون عباس عراقچی و علی لاریجانی دبیر «شورای عالی امنیت ملی» جمهوری اسلامی دیدار کرد.
خبرگزاری «تسنیم» وابسته به سپاه پاسداران انقلاب اسلامی گزارش داد، «در این جلسه درباره مسائل مهم منطقهای و حل و فصل مسائل هستهای بحث و تبادل نظر شد. مقرر شد به دلیل اهمیت موضوع، طرف سوئیسی پس از مذاکرات با طرفهای دیگر، نتایج را در اختیار طرف ایرانی قرار دهد.»
برخی مقامات از جمله مسعود پزشکیان در مورد مذاکره اعلام آمادگی کردهاند اما به نظر نمیرسد حکومت برای توافق اقدام عملی کرده باشد به ویژه آنکه اختلافهای اساسی با آژانس بینالمللی نه تنها همچنان به قوت خود باقیست، بلکه جمهوری اسلامی حاضر به برچیدن تأسیسات غنیسازی اورانیوم نیست و سرنوشت بیش از ۴۰۰ کیلوگرم اورانیوم غنیشده ۶۰ درصدی که بعد از جنگ ۱۲ روزه ظاهرا به مکانی نامعلوم منتقل شد نیز مبهم است.
عباس عراقچی وزیر خارجه جمهوری اسلامی گفته مذاکره و دیپلماسی راههایی کمهزینهتر و کمخطرتر هستند، اما گاهی اوقات، هزینه آنها از جنگ هم بیشتر است. با اینهمه او تأکید کرد بعد از جنگ «چند طرح عملیاتی مذاکره با آمریکا را روی میز گذاشتیم.»
اگرچه حکومت بدون مذاکره و توافق با غرب در شرایطی وخیمتر قرار میگیرد اما همچنان مخالفان مذاکره با شدیدترین الفاظ به حامیان مذاکره حمله میکنند.
شبیر فیروزیان معاون وزارت ارشاد اسلامی دولت ابراهیم رئیسی میگوید موافقان مذاکره «اختلال روانی دارند»، «دوست دارند ذلیل باشند» و «به تعبیر قرآن محبت غرب در پوست و گوشتشان جاری است.»
اغلب تحلیلگران براین باورند که مذاکره با جمهوری اسلامی به ویژه بعد از جنگ ۱۲ روزه در عمل بیمعناست.
فریبکاری جمهوری اسلامی
هارولد رود مسئول سابق میز ترکیه در وزارت دفاع آمریکا طی یادداشتی در نشریه «جوئیش نیوز سندیکیت» مینویسد جمهوری اسلامی مذاکرهکنندگان غربی را فریب میدهد و همواره از طولانی شدن مذاکره نفع بردهاند.
او در یادداشت خود به چند ترفند تیم مذاکره کننده رژیم ایران در مذاکرات با غرب اشاره کرده و گفته مقامات ایران استاد صبر، وقتکشی و فرصتطلبیاند؛ همیشه منتظر لحظه مناسب برای ضربه زدن میمانند.
پیشتر آلن ایر مذاکرهکننده سابق آمریکا در دولت اوباما، در مصاحبه با «ایراناینترنشنال» گفته بود که پس از جنگ ۱۲ روزه، آمریکا عملاً سیاست خود در قبال ایران را به اسرائیل واگذار کرده است. او گفت که دولت ترامپ اکنون مسئله هستهای ایران را پایانیافته میداند، هرچند خطرات باقیمانده همچنان جدی است.
حسن بهشتیپور کارشناس ارشد روابط بینالملل در مصاحبه با ایلنا گفته به احتمال ۹۰ درصد مکانیسم ماشه فعال خواهد شد. او تأکید کرد: «اروپا، چون تاریخ برای ایران مشخص کرده، دیگر جایی برای مذاکره باقی نگذاشته است. اما به نظر من در دیپلماسی هزار راه نرفته وجود دارد و باید با طرحهای جدید و افکار نو، از ایجاد بنبست جلوگیری کنیم و به دنبال راهکارها و ترفندهای جدید باشیم تا یک مسیر جدید باز کنیم.»
سه قدرت اروپایی بعد از مذاکرات استانبول که یک ماه پیش برگزار شد اعلام کردند که جمهوری اسلامی تا پایان ماه اوت (آخر شهریور) مهلت توافق دارد وگرنه «مکانیسم ماشه» فعال خواهد شد و بر اساس آن تمام تحریمهای بینالمللی که به دلیل توافق اتمی برجام در سال ۱۳۹۴ تعلیق شدهاند، برخواهند گشت.
