وبسایت «امواج» روز دوشنبه ۲۵ اوت (سوم شهریور) به نقل از منابع منطقهای گزارش داد که روسیه پیشنویس قطعنامهای را برای تمدید قطعنامه ۲۲۳۱ شورای امنیت سازمان ملل که قرار است در اکتبر منقضی شود، ارائه کرده است.
این اقدام که به نظر میرسد با هدف جلوگیری از یک رویارویی جدی نزدیک میان جمهوری اسلامی ایران و دولتهای غربی انجام شده با گفتگوی ولادیمیر پوتین رئیس جمهور روسیه با مسعود پزشکیان همزمان شده است.
منابع آگاه منطقهای گفتهاند جمهوری خلق چین نیز به عنوان یکی از بانیان مشترک این اقدام به ابتکار روسیه خواهد پیوست.
بریتانیا، فرانسه و آلمان تا ۳۱ اوت (نهم شهریور) مهلت دادهاند تا همکاری کامل خود را با آژانس بینالمللی انرژی اتمی را از سر بگیرد و دوباره وارد گفتگو با ایالات متحده شود، وگرنه «مکانیسم ماشه» را فعال خواهند کرد.
در بخشی از گزارش «امواج» آمده سه قدرت اروپایی با فعال ساختن مکانیسم ماشه قصد دارند از هرگونه مانعتراشی روسیه برای تمدید قطعنامه ۲۲۳۱ جلوگیری کند، چرا که مسکو در سپتامبر ریاست شورای امنیت را بر عهده خواهد گرفت.
در گفتگوهای اخیر با فرستادگان رژیم ایران که به میزبانی ترکیه در استانبول برگزار شد، وزرای خارجه سه قدرت اروپایی سه شرط را پیش روی تهران گذاشتند: پایبندی به تعهدات برجام از جمله همکاری کامل با آژانس بینالمللی انرژی اتمی، پاسخگویی درباره محل اورانیومهای غنیشده که دستکم ۴۰۰ کیلوگرم آن غلظت ۶۰ درصدی دارد و آمادگی برای مذاکره با آمریکا؛ اما این شروط همان زمان نیز با مخالفت تهران روبرو شد.
برخی منابع در داخل ایران ادعا کرده بودند ۴۰۰ کیلوگرم اورانیوم قبل از بمباران آمریکا به «مکان امن» منتقل شد، اما «امواج» به نقل از یک منبع ادعا کرد که پس از بمباران تأسیسات اتمی در ایران توسط ایالات متحده آمریکا «تمام مواد هستهای زیر آوار دفن شدند» و تهران هیچ اطلاعی «از اینکه آیا این مواد سالم و باقیماندهاند یا نه» ندارد و همچنین «هیچ برنامهای برای بازیابی آنها پیش از دریافت تضمین در خصوص عدم حملات بیشتر» نیز ندارد.
برخی تحلیلگران معتقدند یکی از دلایلی که جمهوری اسلامی اجازه نمیدهد تا بازرسان آژانس بینالمللی انرژی اتمی از تأسیسات تخریبشده دیدن کنند، اینست که اگر تأیید شود اورانیومهای ۶۰ درصدی مدفون شده و قابل بازیابی نیستند، رژیم هیچ برگ باجخواهی دیگر در دست نخواهد داشت. ضمن اینکه اگر مدعی است آنها را به جای دیگری منتقل کرده، باید مکان نگهداری را به بازرسان آژانس نشان دهد!
یک منبع سیاسی ارشد جمهوری اسلامی، در پاسخ به پرسشی درباره اینکه آیا دولت پزشکیان احتمالاً از چنین اقدامی حمایت خواهد کرد یا نه، بدون تأیید یا تکذیب حرکت روسیه برای تمدید «اسنپبک»، گفته است: «این موضوع به شورای امنیت سازمان ملل بستگی دارد.»
آخرین فرصت
گفته میشود دور جدید مذاکرات میان حکومت ایران و سه کشور اروپایی بر سر برنامه هستهای تهران، سهشنبه چهارم شهریور در ژنو سوئیس برگزار خواهد شد. یک دیپلمات ارشد فرانسوی هشدار داده است که نشست چهارم شهریور میان نمایندگان طرفین «آخرین پنجره باز» تهران پیش از فعال ساختن «مکانیسم ماشه» خواهد بود.
این مقام فرانسوی دوشنبه سوم شهریور در مصاحبه با «العربیه» گفت هیچ مانعی بر سر راه بازگرداندن تحریمهای بینالمللی علیه جمهوری اسلامی ایران وجود ندارد.
او همچنین افزود بازگشت همه تحریمهایی که ۱۰ سال پیش لغو شده بودند، مستلزم موافقت همهی پنج عضو دائم شورای امنیت نیست. بدین ترتیب، روسیه و چین قادر نخواهند بود با استفاده از حق وتو جلوی اقدام تروئیکای اروپایی را بگیرند.
