سقوط پرواز۰۰۷ کره جنوبی توسط اتحاد شوروی و رمز‌گشایی از واکنش ترامپ به سرنگونی هواپیمای اوکراینی توسط جمهوری اسلامی

- روز پنجشنبه ۲۱ دی ماه ۱۳۶۲، یک فروند جنگنده سوخوی-۱۵ اتحاد جماهیر شوروی با شلیک دو موشک هوا به هوای حرارت‌یاب، هواپیمای مسافربری بوئینگ۷۴۷ خطوط هوایی کره جنوبی را که اشتباهی به مرزهای شوروی وارد شده بود، سرنگون کرد که در نتیجه، همه ۲۶۹ سرنشین بوئینگ کره‌ای کشته شدند.
- در طول هفته اول پس از حادثه، رهبران شوروی به کلی منکر سرنگون کردن پرواز ۰۰۷ شدند، اما فشار‌های بین‌المللی باعث شد یک هفته بعد، به شلیک موشک به سوی بوئینگ کره‌ای اذعان کنند. در عین حال، مقامات شوروی ادعا کردند که این هواپیما در پوشش حمل مسافر مشغول عملیات جاسوسی بوده است. عدم صداقت مقامات شوروی و بی‌توجهی به ابعاد انسانی حادثه، در کنار عدم همکاری در یافتن اجساد قربانیان باعث اتحاد و همگرایی بی‌سابقه افکار عمومی ‌غرب نسبت به شوروی شد.
- ریگان که تنها پنج ماه پیشتر، طی یک نطق تاریخی شوروی را «امپراتوری شیطان» نامیده بود، در سخنرانی خود خطاب به مردم ایالات متحده در روز پنجم سپتامبر ۱۹۸۳ به شدت به حکومت شوروی تاخت و سرنگون کردن هواپیمای مسافربری کره‌ای را یک جنایت علیه بشریت دانست.

سه شنبه ۲۴ دی ۱۳۹۸ برابر با ۱۴ ژانویه ۲۰۲۰


کاوه باوند – نظام جمهوری اسلامی از بسیاری جهات به اتحاد شوروی سوسیالیستی سابق ‌شبیه است. هر دو، حکومت‌هایی غیردمکراتیک و تمامیت‌خواه بوده و هر دو سوابق طولانی در تحدید آزادی‌های اساسی و جریان آزاد اطلاعات دارند. هر دو مدعی رهبری مبارزه جهانی با امپریالیسم غرب به رهبری آمریکا بوده و هر دو از خشونت سازمانیافته، ترور و اعدام برای سرکوب مردم ناراضی استفاده کرده‌اند.

آنچه از مسافری کوچک در پرواز مرگبار هواپیمای اوکراینی باقی مانده…؛ ۸ ژانویه ۲۰۲۰

یکی دیگر از نکات مشترک بین این دو نظام سیاسی،  که ممکن است برای ما ایرانیان آموزنده باشد، مقایسه برخورد این دو نظام با حوادث فاجعه‌بار انسانیِ  برآمده از کاستی‌های ساختاری این حکومت‌ها، و پیامدهای تاریخی این فجایع در سرنوشت آنهاست.

روز پنجشنبه ۲۱ دی ماه ۱۳۶۲، یک فروند جنگنده سوخوی-۱۵ اتحاد جماهیر شوروی با شلیک دو موشک هوا به هوای حرارت‌یاب، هواپیمای مسافربری بوئینگ۷۴۷ خطوط هوایی کره جنوبی را که اشتباهی به مرزهای شوروی وارد شده بود، سرنگون کرد که در نتیجه، همه ۲۶۹ سرنشین بوئینگ کره‌ای کشته شدند.

در میان کشته‌شدگان، اتباع کشورهای گوناگون از جمله ۱۰۵ کره‌ای، ۶۲ آمریکایی، ۲۸ ژاپنی، ۸ کانادایی، دو انگلیسی و حتی یک ایرانی دیده می‌شد. حضور اتباع کشورهای دیگر در میان قربانیان، ابعاد حادثه را از مرزهای شوروی و کره جنوبی فراتر برد. اتحاد شوروی که در ساعات نخستِ پس از حادثه به کلی منکر ماجرا شده بود، سرانجام ضمن قبول مسئولیت، مدعی شد که ورود هواپیمای سرنگون‌شده به آسمان شوروی بخشی از عملیات شناسایی و جاسوسی ایالات متحده بوده است.  فاش شدن این حقیقت که مقامات شوروی بی‌توجه به ابعاد انسانی حادثه، به دروغ وقوع چنین حادثه‌ای را تکذیب می‌کردند، به نفرت بی‌سابقه‌ای از حکومت شوروی در میان افکار عمومی‌کشورهای غربی منجر شد. بسیاری از تاریخ‌نگاران «جنگ سرد» معتقدند که این حادثه و پیامدهای آن، در تسریع روند فروپاشی ناگزیر اتحاد شوروی که در کمتر از پنج سال بعد به انجام رسید بی‌تاثیر نبود.

پرواز شماره ۰۰۷ خطوط هوایی کره جنوبی در روز ۳۱ اوت ۱۹۸۳ با ۲۴۶ مسافر و ۲۳ نفر خدمه، نیویورک را به مقصد سئول در کره جنوبی ترک کرد. این پرواز پس از آنکه طبق برنامه در انکُرِج آلاسکا توقف کوتاهی داشت، به سوی مقصد اصلی خود سئول پرواز کرد. کمی ‌پس از  برخاستن از انکرج، سیستم ناوبری هواپیما دچار مشکل شد و هواپیما از مسیر تونل هوایی خود به سوی مرز هوایی شوروی در جزیره کامچاتکا منحرف گشت. مسیری که بطور معمول توسط هواپیماهای شناسایی آر-سی-۱۳۵ آمریکایی برای نفوذ به مرز هوایی شوروی، به منظور امتحان سطح هوشیاری دفاع شوروی و جمع‌آوری سیگنال‌های الکترونیک مورد استفاده قرار می‌گرفت.  فرمانده پدافند هوایی منطقه با اعلام اخطار، چندین فروند جنگنده میگ-۲۳ و سوخوی-۱۵ را برای شناسایی و مقابله به سوی هدف ناشناس فرستاد. رهبر دسته پروازی، خلبان گنادی اسوپویچ به منظور جلب توجه پرواز کره‌ای به شلیک اخطار پرداخت ولی پس از ناتوانی در ایجاد ارتباط، در حالی که هواپیمای کره‌ای با عبور از جزیره ساخالین دوباره وارد فضای بین‌المللی شده بود، دو موشک به سوی آن شلیک کرد که حداقل یکی از آنها به بوئینگ ۷۴۷ کره‌ای اصابت کرد و موجب سرنگونی آن شد. سقوط پرواز  ۰۰۷ در تاریکی شب از ارتفاع ۱۰۷۰۰ متری به ژرفای تاریک دریای خروشان اُخُتسک  ۱۲ دقیقه زجرآور طول کشید که در طی آن بیشتر سرنشینان هوشیار بودند.

فاجعه‌ی هواپیمای اوکراینی؛ کارشناسان مستقل هوانوردی سقوط بر اثر اصابت را محتمل‌ترین توضیح می‌دانند

در طول هفته اول پس از حادثه، رهبران شوروی به کلی منکر سرنگون کردن پرواز ۰۰۷ شدند، اما فشار‌های بین‌المللی باعث شد یک هفته بعد، به شلیک موشک به سوی بوئینگ کره‌ای اذعان کنند. در عین حال، مقامات شوروی ادعا کردند که این هواپیما در پوشش حمل مسافر مشغول عملیات جاسوسی بوده است. عدم صداقت مقامات شوروی و بی‌توجهی به ابعاد انسانی حادثه، در کنار عدم همکاری در یافتن اجساد قربانیان باعث اتحاد و همگرایی بی‌سابقه افکار عمومی ‌غرب نسبت به شوروی شد. تقریبا همه اعضا و متحدان ناتو یک ممنوعیت پروازی ۶۰ روزه برای پرواز به شوروی اعمال کردند. کانادا امتیاز فرود هواپیماهای خطوط هوایی شوروی به کانادا را ممنوع کرد و مقامات شهر‌های تورنتو، کلگری و ونکوور برنامه‌های از پیش تعیین شده سیرک مسکو را لغو نمودند. ژاپن، استرالیا، فنلاند، مالزی، نیوزلاند، سنگاپور و تایلند هم در کنار اعضای ناتو، ضمن اعمال ممنوعیت‌های پروازی برای هواپیماهای اتحاد شوروی، عملکرد مقامات شوروی در پنهانکاری پس از حادثه را محکوم کردند. تبعات سیاسی و ابعاد تبلیغاتی منفی‌ حادثه برای حکومت شوروی چنان سنگین بود که بسیاری از کارشناسان جنگ سرد، سرنگونی پرواز ۰۰۷ را یک عامل کلیدی در روند فروپاشی شوروی تلقی می‌کنند.

در میان واکنش‌ها به حادثه سرنگونی پرواز ۰۰۷، واکنش رونالد ریگان را شاید بتوان کلید همگرایی بین‌المللی علیه اتحاد شوروی دانست.

ریگان که تنها پنج ماه پیشتر، طی یک نطق تاریخی شوروی را «امپراتوری شیطان» نامیده بود، در سخنرانی خود خطاب به مردم ایالات متحده در روز پنجم سپتامبر ۱۹۸۳ به شدت به حکومت شوروی تاخت و سرنگون کردن هواپیمای مسافربری کره‌ای را یک جنایت علیه بشریت دانست. ریگان در طول سخنرانیِ به شدت احساسی خود، با یادآوری درد و رنج بازماندگان، سرنگونی بوئینگ کره‌ای را عملی بربرانه نامید و خواهان عذرخواهی رسمی ‌شوروی شد. تمرکز دولت ریگان بر ایجاد همگرایی بین‌المللی، به همراه موج انزجار جهانی از عملکرد حکومت شوروی در انکار ماجرا، فضای مطبوعاتی و افکار عمومی ‌غرب را در مقیاسی بی‌سابقه علیه شوروی متحد کرد. ریگان که به دلیل تشبیه حکومت شوروی به «امپراتوری شیطان» هدف اتهامات جنگ‌طلبی قرار گرفته بود، توانست با استفاده از حادثه سرنگونی پرواز ۰۰۷ مقبولیت عمومی‌ خود را در میان مردم ایالات متحده افزایش دهد. حکومت شوروی تا زمان فروپاشی، ضمن تاکید بر ادعای عملیات جاسوسی پرواز ۰۰۷، از عذرخواهی از بازماندگان خودداری کرد.

*کاوه باوند پژوهشگر سیاست و تاریخ

لینک کوتاه شده این نوشته:
https://kayhan.london/fa/?p=182810

11 دیدگاه‌

  1. مسعود

    کسانی که از هک سیستم صحبت می کنند یا یک مشت احمق نادان هستند که نمی دونند سیستم ها تور ام ۱ آنالوگ هستند و نه دیجیتال و امکان هک به هیچ وجه وجود ندارد چون کامپیوتری برای هک وجود ندارد یا نوکران و کاسه لیسان و سگان ولایت هستند که اینبار می خوان کمی آبروی نداشته برای رهبر جنایتکارشون جمع کنند.
    هرکسی از هک سیستم حرف می زنه یک بی شرف نوکر خامنه ای هست بازی های شما بی شرفان رو از حفظ هستیم بس کنید از این همه دروغ و دروغ و دروغ

  2. امیر گیجعلی

    احتمال نفوذ و هک سیستن سامانه پدافند هواپبایی بسیار بالا گرقته که نشان می دهد این الاع های سپاه با کمترین دانش و اتکا به فن اوری فرسوده روسها چقدر اسیب پدبرند. سقوط هواپیمای اکراینی اگرچه باعث مرگ صدها انسان بیگناه شد اما اسطوره تقلبی حاج قاسم باد هوا شد و همان مردمی که تحت تاثیر تبلیعات دروغین سردار جنایتکار قرار گرفته بود در برخورد با واقعیت ها عکس حاج قاسم و خامنه ای را با هم جر دادند

  3. پادشاهیِ مشروطهِ پارلمانی

    متاسفانه امروز در کاخ سفید و همینطور در اروپا یک رهبر مقبول سخنور با موضع اخلاقی بالا برای ایفای چنین نقشی وجود ندارد۰

  4. پانچو

    منتظر روَضه خوانی سید علی چماق، نقوذی روس در این جمعه باشید. دژمن نفوذی این خبیث نجس موشک را در کرده تا به ما لطمه بزند!

  5. کورش

    ما چرا تعارف میکنم که ج.ا مانند اتحاد شوری ایست .
    مگر نه اینکه عظمی اقا امام زمان رهبر مسلمانان چاخان دروغ و تزویر یک مزدور شوروی سابق و روسیه است مگر نه اینکه ایشان مانند قزاقی صدام و محمود عباس یاسر عرفات ووووو در شوروی کی جی بی تحصیل و همگی مزدور و مامور کی جی بی بودند و هستند همانطوری که امامتان مزدور انگلیس بود
    نود در صد آخوند ها مزدور انگلیس و ده درصدشان مزدور روس هستند که عظمی سر دسته آنهاست اگر شک دارید به تاریخ در مورد آخوند مراجعه فرمایید
    ایران بدون تزویر و ریا یعنی بدون آخوندم آرزوست

  6. پرهام

    رونالد ریگان یک هنرپیشهٔ مشهور فیلم های «وِسترن» آمریکائی که ازسیاستهای مخالف بامنافع و وجههٔ جهانی آمریکا وبازیهای دیپلماتیک بی ثمر «نه جنگ ونه صلح» با امپراتوری کمونیستی اتحاد جماهیر شوروی توسط رئیس جمهورها وسیاستمداران حرفه ای آمریکا دل خوشی نداشت در سال ۱۹۸۰ میلادی کاندید ریاست جمهوری ودرانتخابات پیروز شد.
    وی برخلاف پیشینیانش رفتار«مدارا» با اتحاد جماهیر شوروی را ادامه نداد وبا یک سیاست مدبرانهٔ تهاجمی قدم به قدم نقاط ضعف آنرا نشانه گرفت وهمهٔ امکانات اقتصادیش را ازبین برد وبدون جنگ وشلیک یک گلوله دشمن را ازپای درآورد.
    پرزیدنت دونالد ترامپ نیز با حکومت ملایان شیعی همان شیوهٔ رونالد ریگان را پیش گرفته است.

  7. آشنا

    جناب باوند عزیز. با سپاس فراوان.
    اگر تاریخها را به طور یکپارچه به میلادی مینوشتید (یا در پرانتز)، خواندن این نوشتار بسیار جالب و مفید آسان‌تر میشد.

  8. ناشناس /

    مردم سیستان و بلوچستان ایران در سیل گرفتار و دولت برای کمک به ۴۰۰ روستا میگوید ، فقط یک هلیکوپتر دارد .
    اما در سرکوب معترضان ابان ماه ایران همه دنیا شاهد بودن با دهها هلی کوپتر بطرف مردم تیراندازی کردند و مردم را کشتند .

  9. Pouya

    -روحانی : ایندفعه مسالی جدی است (مثل هواپیمای تهران یاسوج نیست و دنیا دنبال محکومیت عوامل اصلی جنایت بشری است و فقط سرکوب و حکومت نظامی کار نمیکند!) باید یکنفر را محاکمه الکی کرد و بعد آزادش کرد (مثل رحیمی و مرتضوی و شریک دزدان احمدی نژاد و برادران رییس جمهور و معاونش و…)
    – موسوی بیوکی، نایب رئیس کمیسیون عمران مجلس در نشست روز یک ‌شنبه ۱۲ ژانویه ۲۰۲۰ گفت: «هواپیمای اوکراینی برای پرواز سه بار از پدافند هوایی اجازه گرفت.»مدیران سازمان هواپیمایی در این رابطه اعلام کردند که برج مراقبت برای هر هواپیمایی که از روی زمین بلند می شود، در سه مرحله از پدافند هوایی اجازه می گیرد و در رابطه با هواپیمای اوکراینی نیز مراحل سه گانه مجوز انجام شده بود!!.»

  10. اپاراتچی .

    نقشه مخفی کودتا در شورای امنیت ملی اخوندی در حال بررسی فشرده است .
    مذاکرات احتمالی خروج خامنه ای به یک کشور امریکای جنوبی شاید کاستاریکا همان کشوری که صاحب بانک صادارات ثابق ، هژبر یزدانی پناهنده شد در جریان است ،
    روسیه و کانادا و چین ، پناهندگی خامنه ای را قبول نکردند .

    کودتای سپاه .

    دستگیری سران سرکوبگر ، سپاه و نیروی انتظامی و بسیج در دستور کار قرار دارد .
    وتعداد زیادی توسط خود رژیم برای ساکت کردن مردم ، اعدام خواهند شد وسپاه در ارتش ادغام .

    اصلاح طلبان با اعلام جمهوری بدونه اخوند و برافراشتن پرچم شیر خورشید و ازادی حجاب و مشروب ،سرنگونی ظاهری و تغیر رژیم از جمهوری اسلامی به جمهوری خالی اصلاح طلبان دزد دیروز را ، مصادره خواهند کرد .

    در حالی که ملت ایران ، خواهان بازگشت حکومت مشروطه شاهنشاهی پهلوی ایرانساز و سکولار دموکرات میباشد ، نه جمهوری .
    رضا شاه روحت شاد .

  11. پیروز

    برکشیدن نمایش دستگیری تعدادی افسر قلابی پاسدار بسیجی بدبخت ، از همه نقشه های پشت پرده و دسیسه های اخوندی بی خبر ،

    توسط حسن چاخان روحانی انگلیسی نشان و حمایت بوریس جانسون و اتحادیه اروپا در ماست مالی کردن شوی برجام و پوشاندن خبر مهم ،

    جنایت علیه بشریت رژیم اخوندی ، برای گمراه کردن افکار داخل ایران توسط بی بی سی و اصلاح طلبان اخوندی شدیدا در حال اجراست .

    اولا ، مقصر اصلی ، فرمانده کل قوا ، اخوند ، علی خامنه ای میباشد ، که در سخنرانی تلویزیون دولتی اعلام میکند ، همه سربازان اسلام ، اتش به اختیار میباشند .
    پس مسولیت این جرم ، سرنگون کردن هواپیمای مسافربری با ۱۷۶ نفر ، کودک و زن و مرد جوان که همان جنایت علیه بشریت میباشد ، مستقیم به گردن خامنه ای است . چونکه او فرمان اتش به اختیار صادر کرده بود .

    ایا درکل جهان ، چه امریکا چه اروپا ، خبرنگاری باوجود و ازادی خواه ، وجود ندارد ، چرائی صدور ، این فرمان اتش به اختیار او را در مصاحبه ای با خامنه ای ، مستقیم از او بپرسد ؟

    لااقل ، پرزینت ترامپ باید در رسانه ها اعلام کند ،

    چرا خامنه ای فرمانده کل قوا ، قبل از ثانحه هوائی به نیروهای سرکوبگر و سپاه ، فرمان اتش به اختیار صادر میکند ؟
    ایا این فرمان ، جنایت علیه بشریت نیست ؟

    حتی گروهای مافیائی و تبهکاران ، چنین فرمانی به نیروهای سرکوب و مسلح خود با عنوان حکم علنی و سراسری و تلویزیونی صادر نمیکنند .

    همین مدرک پخش تلویزیونی ان در جهان ، خود مصداق تبلیغ و تشویق ، جنایت علیه بشریت میباشد .

دیدگاه خود را درباره این مطلب با ما و دیگران در میان بگذارید (لطفا کوتاه بنویسید):