در شرایطی که مذاکرات اتمی ماهها پیش از آغاز خیزش انقلابی در ایران متوقف شده بود پس از تداوم و گسترش تظاهرات مردم ایران برای آزادی و علیه جمهوری اسلامی، غربیها به ویژه مقامات دولت آمریکا و آلمان رسماً اعلام کردند دیگر مذاکرات با جمهوری اسلامی برای آنها در اولویت نیست و روی اعتراضات مردم ایران و حمایت از صدای آزادیخواهان متمرکز شدهاند.
![](https://kayhan.london/wp-content/uploads/2023/01/mooshak-1.jpg)
اواخر شهریورماه ۱۴۰۱ وقتی مقامات ارشد جمهوری اسلامی برای مذاکره با غرب پیام میفرستادند، روزنامه کیهان تهران در گزارشی نوشت اگر «ایران برای مذاکره دو ماه صبر کند، زمستان سرد و سیاه خواهد رسید و اشک اروپا درخواهد آمد و به ایران در احیای برجام بیشتر امتیاز میدهند.»
محمد مرندی مشاور ارشد تیم مذاکره کننده جمهوری اسلامی و پسر پزشک مخصوص علی خامنهای ادعا میکرد «جمهوری اسلامی صبور است و زمستان نزدیک است و اروپا با بحران انرژی فلج کننده مواجه است.»
البته زمستان سرد فرا رسید اما نه در اروپا بلکه برای جمهوری اسلامی! اروپا نه تنها با کمبود گاز و منابع انرژی روبرو نشده بلکه کمبود گاز در خود ایران آنقدر بحرانی شده که گاز دهها نیروگاه و کارخانه صنایع سنگین و سازمان دولتی قطع شد و کارخانهها و نیروگاهها شروع به سوزاندن مازوت کردند و آلودگی هوا را به حداکثر رساندند. بعلاوه کمبود بنزین و گازوئیل از یکسو و رسیدن قیمت دلار به ۴۳ هزار تومان وضعیت نظام را بسیار دشوارتر کرد. اما همه اینها پیامد یک مسئله مهمتر است: خیزش سراسری در ایران علیه جمهوری اسلامی و برای آزادی که با وجود سرکوب گسترده با بیش از ۵۵۰ کشته و اجرای حکم اعدام علیه معترضان زندانی، همچنان تداوم دارد.
جوزپ بورل مسئول سیاست خارجی اتحادیه اروپا و از حامیان سرسخت معامله اتمی با جمهوری اسلامی در اظهاراتی تازه با ابراز ناامیدی از گفتگو با جمهوری اسلامی برای «احیای برجام» گفت «مذاکرات به بنبست رسیده است.»https://t.co/a4ZQYjNMxg pic.twitter.com/CTAv9MtkEi
— KayhanLondon کیهان لندن (@KayhanLondon) September 15, 2022
ابراهیم رئیسی «قاضی مرگ» و حسین امیرعبداللهیان وزیر خارجه رژیم و سایر مقامات نظام با وجود تکذیب مقامات آمریکایی مدام ادعا میکردند آمریکا پشت پرده برای توافق اتمی پیام میفرستد اما حالا میخائیل اولیانوف نماینده روسیه در مذاکرات اتمی وین هشدار داده است که آمریکاییها سراغ «پلان B» رفتهاند و برای همین است که ادعای انتقال پهپاد از سوی جمهوری اسلامی به روسیه را برای متوقف کردن مذاکرات برجام مطرح میکنند که البته به نظر وی یک اشتباه بزرگ است!
حالا دیگر این فقط رابرت مالی مسئول امور ایران وزارت خارجه آمریکا یا ند پرایس سخنگوی وزارت خارجه ایالات متحده نیستند که از «توقف مذاکرات» میگویند بلکه نماینده روسها نیز ناکام ماندن احیای برجام را تأیید میکند. کسیکه همواره طرفدار دوآتشهی آن بوده است!
جوزپ بورل مسئول سیاست خارجی اتحادیه اروپا اواخر مهرماه ۱۴۰۰ به مقامات جمهوری اسلامی هشدار داده بود تا فرصت هست تن به توافق بدهند وگرنه گزینه بعدی یا همان «پلان B» چیز خوبی نیست! اشاره او به احتمال تشدید تحریمها و اقدام نظامی بود.
روزنامه «اورشلیم پست» مینویسد در جریان سفر گروسی به تهران جمهوری اسلامی موافقت کرد پاسخ آژانس را بدهد اما هیچ پاسخی داده نشده… تهران پیشبینی نکرده بود که روسیه در آخرین لحظات با «گروکشی» توسط برجام از آمریکا دستیابی به توافق را به تأخیر میاندازد.https://t.co/Fb3CisH3wX pic.twitter.com/Ax7vXCK3hK
— KayhanLondon کیهان لندن (@KayhanLondon) March 21, 2022
در این میان، روزنامه دولتی «ایران» با خوشخیالی نسبت به این توهم عجیب که گویا اعتراضات مردم ایران برای امتیاز گرفتن غرب در «احیای برجام» است، در گزارشی با اشاره به صحبتهای اولیانوف نوشته است «آشوبهای خیابانی» و «هدایت اغتشاشات» یکی از موارد «پلان B» است تا بتواند فضای گستردهتری در شورای حکام اژانس بینالمللی انرژی اتمی علیه جمهوری اسلامی ایجاد کند!
این روزنامه میافزاید ادعای همکاری نظامی جمهوری اسلامی و روسیه در جنگ با اوکراین بهانه دیگری برای توقف مذاکرات اتمی از سوی سه قدرت اروپایی و آمریکاست.
مقامات جمهوری اسلامی اصرار آژانس بینالمللی انرژی اتمی برای پاسخگو کردن رژیم ایران در مورد علت آثار ذرات اورانیوم کشف شده در سه سایت اعلام نشده را هم «توطئه اسرائیل» با همکاری رافائل گروسی مدیرکل آژانس میدانند.
بعضی رسانههای داخلی در ایران نیز بر اساس همان توهم خوشخیالانه نوشتهاند که غرب به دنبال برجام دو و سه (برجام موشکی و منطقهای) است. ولی برخی دیگر در مورد زمینهسازی غرب برای اقدام نظامی علیه جمهوری اسلامی هشدار دادهاند. همزمان شمار دیگری از عوامل جمهوری اسلامی نزدیک به جریان «اصلاحطلب» معتقدند روسیه در جریان مذاکرات اتمی به جمهوری اسلامی خیانت کرد و به خاطر منافع خودش مانع توافق اتمی شد.
در چنین شرایطی سخنگوی وزارت خارجه آمریکا به «اسرائیل هیوم» گفته است که «برجام چند ماه است در دستور کار قرار نگرفته و دیگر تمرکز اصلی دولت مذاکرات نیست و تمرکز بر ایستادن در کنار ایرانیها و حمایت از مبارزه آنها برای آزادیهای اساسی و مقابله با تعمیق همکاریهای نظامی ایران و روسیه بر سر جنگ اوکراین است.»