شاهزاده رضا پهلوی در مصاحبه با روزنامه «اورشلیم پست» که چهارشنبه ۲۸ ژانویه (هشتم بهمن) منتشر شد با اشاره به اینکه «حکومت برای بقا کاملاً به ماشین سرکوب سپاه متکی شده است» گفت جامعه بینالملل باید از مردم ایران پشتیبانی کند اما نهایتاً خود آنها هستند که رژیم را سرنگون خواهند کرد.
در مقدمه این مصاحبه آمده، شاهزاده رضا پهلوی هفتههاست از دور نظارهگر سوختن کشورش و قتلعام هزاران ایرانی است. از همان آغاز اعتراضاتی که در هفتم دیماه بهطور سراسری شعلهور شد، مردم نام او و خاندانش را فریاد میزدند: «جاوید شاه» و «پهلوی برمیگرده».
او در تبعید از ایالات متحده، خود را بهعنوان رهبر وحدتبخش معرفی کرد؛ با این پشتوانه که برای آینده ایران برنامه دارد و هم مردم او را میخواهند.
رضا پهلوی در این مصاحبه میگوید: «مردم ایران شجاعتر از همیشه بار دیگر به خیابانها آمدند، همانطور که بارها پیش از این هم آمده بودند. آنها خواستار رهبری من شدند، رژیم ضعیفتر از همیشه بود، مردم متحدتر از همیشه بودند و به همین دلیل من روزهای ۱۸ و ۱۹ دیماه فراخوان دادم و میلیونها نفر به خیابانها آمدند.»
او میافزاید: «این مرحلهای جدید در مبارزه ما برای آزادی بود اما رژیم خشونت خود را تشدید کرد». با این استدلال رضا پهلوی میگوید: «اکنون زمان آن است که جامعه بینالمللی به مردم ایران کمک کند».
او درخواست برای پشتیبانی بینالمللی را در شرایطی مطرح کرد که نارضایتی در میان ایرانیان رو به گسترش است؛ با اینهمه دونالد ترامپ رئیس جمهوری آمریکا و بنیامین نتانیاهو نخستوزیر اسرائیل، با وجود اینکه چند بار وعده کمک دادند اما، هنوز هیچ اقدام نظامی علیه جمهوری اسلامی انجام ندادهاند.
ترامپ طی سخنانی در آیووا اعلام کرد که یک «ناوگان» کشتی جنگی علاوه بر ناوگروه آبراهم لینکلن در حال حرکت بهسوی ایران است.
پهلوی تأکید میکند که آینده ایران در نهایت باید بهدست خود ایرانیان رقم بخورد، اما تأکید میکند، جهان نیز منافعی مستقیم و راهبردی در کمک به سرنگونی این رژیم دارد.
آینده ایران را مردم ایران تعیین میکنند
رضا پهلوی پیش از این در «ایکس» نوشت: «مواضع من بیش از چهار دهه ثابت بوده است: آینده ایران را خود مردم ایران تعیین خواهند کرد. آنها همان نیروی میدانی لازم برای پایان دادن به این رژیم هستند.»
او معتقد است مبارزه مردم ایران علیه رژیم اسلامی فراتر از یک مبارزه ملی است. او میگوید: «آنها [مردم] فقط برای خودشان نمیجنگند، بلکه برای رهایی جهان از این رژیم جنایتکار میجنگند». رضا پهلوی میافزاید «نهفقط از منظر انسانی، بلکه از سر ضرورت راهبردی، جهان باید برای کمک به آنها وارد عمل شود».
اورشلیم پست مینویسد، حکومت ایران برای بقا به شدت به سرکوبگریهای سپاه پاسداران انقلاب اسلامی متکی شده است. اینترنت و شبکه تلفن همراه به مدت ۲۰ روز قطع یا بهشدت محدود شده و بسیاری از ایرانیان قادر نیستند آنچه را رخ میدهد به جهان منتقل کنند. گزارشهایی از قتلعامها منتشر شده، از جمله قتل، تیراندازی کور با مهمات جنگی به سوی جمعیت و به آتش کشیدن ساختمانها در حالیکه مردم در داخل آنها بودهاند.
پهلوی درباره تشدید اوضاع میگوید: «شرایط میدانی هم از نظر ابعاد و هم از نظر شدت سرکوب بهطور واقعی تغییر کرده است». او توضیح داد که رژیم «ارتباطات را قطع کرده و برای بقا کاملاً به ماشین سرکوب سپاه متکی شده است».
بر اساس گزارش مرکز بینالمللی حقوق بشر، از آغاز اعتراضات تاکنون دستکم ۴۳ هزار ایرانی کشته شدهاند؛ بیش از ۳۳۰ هزار نفر زخمی و بیش از ۳۰ هزار نفر بازداشت شدهاند. بسیاری از این جراحات ناشی از شلیک ساچمههای انفجاری بهطور عمدی به چشم معترضان بوده که شمار زیادی را نابینا کرده است.
همچنین گزارشهایی از ایران منتشر شده که رژیم، اجساد معترضان را گروگان نگه میدارد و تنها در صورت پرداخت مبالغ هنگفت، آنها را به خانوادهها تحویل میدهد.
پهلوی با اشاره به این آمار گفت: «به این فکر کنید؛ بیش از ۲۹ برابر کشتهشدگان آبان ۱۴۰۱ و ۱۱ برابر قربانیان حادثه تروریستی ۱۱ سپتامبر در نیویورک.»
اگرچه تأیید ارقام بهدلیل قطع ارتباطات دشوار است، اما تردیدی نیست که هزاران نفر کشته شدهاند. پهلوی میگوید وسعت این کشتار ادعایی، مطالبهٔ اصلی او را برجسته میکند: تضعیف توان سرکوب رژیم.
او گفت: «اقدام برای دفاع از غیرنظامیان و تضعیف قدرت قهری رژیم، همان چیزی است که مردم ایران خواستار آن هستند.»
پهلوی که اخیراً در یک نشست خبری در واشنگتن دیدگاههای خود را تشریح کرد و گفت: «اقدامات هدفمند علیه رهبری، فرماندهی و زیرساختهای سپاه که سرکوب و خشونت گسترده را هدایت میکنند، راه پایان دادن به این رژیم است.»
او و تیمش ماههاست با جداشدگان از رژیم و افرادی که احتمال جدایی دارند کار میکنند و میگویند این تعداد در حال افزایش است.
شاهزاده رضا پهلوی به اورشلیک پست گفت: «هدف روشن است: حفاظت از غیرنظامیان، کاهش سرکوب، و هموار کردن میدان برای اینکه ایرانیان بتوانند خود را بازسازماندهی کنند، بسیج شوند و در نهایت این رژیم شرور را شکست دهند.»
محور استدلال او این است که فشار بینالمللی بهویژه اگر متوجه علی خامنهای و «سیستم عملیاتی» سپاه باشد توان رژیم برای سرکوب اعتراضات را کاهش میدهد و به مخالفان سازمانیافته در داخل ایران فرصت میدهد ریشه بدوانند.
در پاسخ به این پرسش که چرا به باور او این خیزش از آستانهای عبور کرده که اعتراضات ۲۰۰۹، ۲۰۱۹ و ۲۰۲۲ از آن عبور نکردند، پهلوی گفت این جنبش از نارضایتی اقتصادی یا اعتراض به تقلب انتخاباتی فراتر رفته و به رد کامل نظام جمهوری اسلامی تبدیل شده است؛ و برای نخستین بار، جایگزینی روشن در سطح ملی مطرح میشود.
او گفت: «آنچه اکنون میبینیم اساساً متفاوت است. جمهوری اسلامی در ضعیفترین موقعیت خود قرار دارد و ایرانیان نهتنها بهدلیل مشکلات اقتصادی، بلکه به این دلیل به خیابان آمدهاند که کل نظام را رد میکنند.
رضا پهلوی میافزاید: «برای نخستین بار در ۴۶ سال، مطالبه روشن، ملی و غیرقابلانکار است: پایان این رژیم جنایتکار و گذار به دموکراسی با یک جایگزین مشخص.»
او به «عناصر جدیدی» اشاره کرد که در حال شکلگیری هستند، از جمله شجاعت عمومی و ترکهایی در دستگاه سرکوب و توضیح داد: «نشانههای دیگری هم میبینیم، از جمله افزایش موارد نافرمانی و خودداری از حضور نیروهای امنیتی در سرکوب مردم.»
پهلوی اشاره میکند که فضای بینالمللی نسبت به گذشته تفاوت دارد. او رفتار رؤسایجمهور پیشین آمریکا در جریان اعتراضات گذشته در ایران را با پیشنهاد کمک ترامپ مقایسه کرد. او گفت: «[ایرانیان] رؤسایجمهور اوباما و بایدن را به یاد دارند که آنها را تنها گذاشتند اما از سخنان رئیسجمهور ترامپ دلگرم شدند و او را مردی میدانند که به حرفش عمل میکند».
او میپرسد: «سؤال این است: آیا جهان بهموقع اقدام خواهد کرد تا جانهای بیشتری نجات یابد؟»
برای پهلوی، شعارهایی که در خیابانها نام خاندانش را فریاد میزنند، صرفاً نوستالژی گذشته نیست، بلکه طرحی برای ایرانی آزاد و شکوفاست.
او به اورشلیم پست گفت: «آنچه مردم به آن پاسخ میدهند نوستالژی نیست. بسیاری از کسانی که شعار میدهند دههها پس از خروج پدرم از ایران به دنیا آمدهاند و هیچ خاطرهٔ شخصیای از او ندارند.»
پهلوی افزود: «آنچه [در شعارها] بیان میکنند، رد جمهوری اسلامی و اشتیاق به کرامت، هویت ملی و آیندهای عادی است که پدرم نماد آن بود…این موضوع مسئولیتی را بر دوش من گذاشته که آن را بهعنوان وظیفهای ملی و میهندوستانه پذیرفتهام.»
در بخش دیگری از این مصاحبه رضا پهلوی گفت، «ایرانیان به این نتیجه رسیدهاند که هدف دوران پهلوی نوسازی بود: زیرساخت، آموزش، اصلاحات ارضی، بهداشت، و حقوق برابر برای زنان…ایران جلوتر از زمان خود بود… تا اینکه انقلابی کشور را ربود و آن پیشرفت را معکوس کرد.»
او گفت از کسانی که نامش را فریاد میزنند «عمیقاً سپاسگزار» است و این را «نمادی ملی برای همبستگی… و پلی به سوی گذار دموکراتیک» خواند و افزود: «برای من این موضوع کسب قدرت نیست؛ بلکه بهدوش کشیدن مسئولیتی است که ملتی نگرانِ هرجومرج پس از تغییر، بر دوش من گذاشته است.»
پهلوی همچنین این ادعا را رد کرد که گفته میشود مطرح بودن نام او میتواند روند دموکراتیک را تحتالشعاع قرار دهد. او گفت: «همیشه گفتهام مردم ایران از طریق یک روند قانون اساسی آزاد و انتخابات واقعاً آزاد، نظام آینده را تعیین خواهند کرد. برخی از پادشاهی مشروطه حمایت میکنند، برخی از جمهوری، و همه باید حق داشته باشند دیدگاه خود را ارائه دهند و تصمیم را به مردم بسپارند.»
او افزود: «همه شهروندان ایرانی در برابر قانون برابر خواهند بود و در پای صندوق رأی صدایی برابر خواهند داشت.»
او تصریح کرد: «نقش من متمایل کردن کفه ترازو بهسوی هیچ نتیجهای نیست. من بیطرف میمانم تا این روند واقعی و مورد اعتماد باشد.»
در مورد پراکندگی اپوزیسیون، پهلوی به «کنفرانس همکاری ملی» در مونیخ اشاره کرد که و گفت آن کنفرانس، تلاشی برای ایجاد چارچوبی مشترک فراتر از خطوط ایدئولوژیک و قومی. بیش از ۵۰۰ مخالف رژیم از طیفهای مختلف سیاسی در آن شرکت داشتند.
او گفت: «در کنفرانس همکاری ملی مونیخ، اپوزیسیون دموکرات را از نظر ایدئولوژی، قومیت و سنت سیاسی گرد هم آوردیم. راست و چپ، جمهوریخواه و مشروطهخواه، گروههای قومی و فعالان جامعهٔ مدنی بر سر یک چارچوب مشترک برای اقدام به توافق رسیدند.»
به گفته او، این چارچوب بر «اصول روشنی» استوار است: تمامیت ارضی ایران، آزادی و برابری فردی، و حق مردم ایران برای تعیین شکل سکولار و دموکراتیک حکومت آینده خود.
او افزود: «ما متحد هستیم چون وحدت ملی داریم. این را از خیابانهای ایران تا خیابانهای تقریباً همه شهرهای بزرگ جهان دیدهایم.»
شاهزاده رضا پهلوی همچنین عنوان کرد آماده است به خواست مردم پاسخ دهد و برای بازگشت به ایران آماده میشود؛ حتی پیش از سقوط رژیم.
او همچنین افزود: «من و تیمم بهطور فعال در حال انجام تدارکات لازم برای بازگشت من هستیم. حتی پیش از سقوط این رژیم آمادهام کنار هممیهنانم باشم، برای نبرد نهایی.»
وعده یک گذار منظم
شاهزاده رضا پهلوی در ادامه این مصاحبه گفت: «گذار منظم را تضمین میکنم، از تمامیت ارضی ایران محافظت میکنم و کشور را بهسوی صندوق رأی هدایت خواهم کرد.»
او این «گذار منظم» را چنین توصیف کرد: «مرحلهای اضطراری در ۱۸۰ روز نخست برای تضمین تداوم خدمات و امنیت، سپس مرحلهٔ تثبیت برای اداره کشور و بازگرداندن اعتماد، و در نهایت یک روند قانون اساسی و انتخابات ملی.»
اینها بخشی از «برنامه دوران اضطراری گذار» او و تیمش در قالب پروژه شکوفایی ایران است.
جمهوری اسلامی در ۲۲ بهمن امسال، میخواهد وارد چهل و هفتمین سالگرد تأسیس خود میشود. حکومتی که از بدو تأسیس سرکوبگر بود اما به نظر میرسد مردم ایران برای ساختن آینده خود به گذشته نگاه کردهاند. شاید او آگاهانه در پی قدرت نباشد، اما برنامه دارد و نامی که مردم فریاد میزنند، نام رضا پهلوی است. برای ناظران بیرون از ایران، این بیش از آنکه یک انقلاب باشد، به یک بازگشت میماند.
