Page 57 - (کیهان لندن - سال چهل و یکم ـ شماره ۵۳۵ (دوره جديد
P. 57
صفحه ۵7شماره ۲001
جمعه ۲4تا پنجشنبه ۳۰اکتبر ۲۰۲۵
سیمین رجالی از پیشگامان علم و آموزش زنان ایران چشم از جهان فرو بست
سیمین رجالی از پیشگامان عرصه علم و آموزش زنان=
در ایران در سن ۹۱سالگی در ایاﻻت متحده چشم از جهان
فرو بست.
وی نخستین بانويى بود که در دانشگاه ملی ایران که=
جمهوری اسﻼمی پس از انقﻼب ۵۷آن را «شهید بهشتی»
نامید ،به مقام استادی رسید و به ترویج حضور زنان در
با عنوان A فضای علمی کشور کمک شایانی کرد.
سیمین رجالی در سال ٢٠١٥كتا=
( Symphoney of Lifeسمفو زندگى) نوشت كه مانند
يك سمفو از چهار قطعه تشكيل شده و داستان زندگى
خود را كه در دوران غربگرايى ايران آغاز گشته و حوادث
اجت عى ،تاريخى و سياﳻ هفتاد سال گذشته ايران ،اروپا
و آمريكا را پى مىگ د.
«نخستین استاد زن دانشگاه ملی ایران» معرفی میکند ،در «سازمان زنان ایران» فعالیت میکرد و تﻼش داشت نهادهای دکﱰ سیمین رجاﱃ (خدیرى) نخستین بانوى «استاد
این گفتگو از روزهایی یاد کرد که حضور زنان در محیط اجت عی مدنی برای زنان پایهگذارى کند .او به مشارکت زن دانشگاه مﲆ ایران» در سن ٩١سالگى در ایاﻻت متحده
دانشگاه هنوز استثنا بود .او گفت «:وقتی وارد دانشگاه در اجت ع عمیقا اعتقاد داشت .از این رو در ه ن گفتگو
شدم ،بسیاری تعجب میکردند که یک زن بتواند استاد شود. با «بیبیسی» گفته بود« :اگر زن درک نکند که سهمی از آمریکا چشم از جهان فرو بست.
زندگی و جامعه دارد ،نه خودش را خواهد شناخت و نه خانواده سیمین رجاﱃ (خدیرى) روز چهارشنبه ۲۳مهر ،خﱪ
میپرسیدند مگر زن هم میتواند استاد باشد؟» درگذشت او را اعﻼم کردند .گیتی خدیری ،دخﱰ وی ،گفت
این سخن ،بازتابی از فضای مردساﻻرانه و محدودیتهای میتواند در ﴎنوشت جامعه مشارکت کند».
فرهنگی آن دوران است که ورود بانوان به عرصه آموزش سیمین رجالی در سال ٢٠١۵کتا با عنوان A Sympho- که مادرش چند روز پیش در بی رستانی در حوالی واشنگ
دیﳻ بسﱰی شده و روز چهارشنبه هنگامی که همﴪ و دو
عالی را با دشواری همراه میکرد. ( ney of Lifeسمفو زندگى) نوشت که مانند یک سمفو
فعالیتهای اجت عی و سازمانی از چهار قطعه تشکیل شده و در آن داستان زندگى خود را فرزندش در کنار او بودند ،چشم از جهان فرو بست.
دکﱰ رجالی در بخشی از این گفتگو به فعالیتهای که در دوران غربگرایى ایران آغاز گشته همراه با حوادث دکﱰ رجالی در سال ۱۳۱۳در تهران در خانوادهاى صمیمى،
خود در حوزه اجت عی و مدنی نیز اشاره کرد و از دوران اجت عى ،تاریخى و سیاﳻ هفتاد سال گذشته ایران ،اروپا مهربان ،تحصیلکرده و خیرخواه به دنیا آمد .در کودکى ابتدا
همکاریاش با «سازمان زنان ایران» سخن گفت .او که در و آمریکا پى مىگیرد« .سمفو زندگى» از پیروزی دانش بر به کودکستان «شکوفه» و سپس به «برسابه» یکى از بهﱰین
دهه پنجاه خورشیدی مدتی دبیرکل این سازمان بود ،هدف دشواریهای زندگی ،گذار از جنگ ،عشق ،انقﻼب و آزادی کودکستانهاى آن زمان رفت و در آنجا رقص باله را نیز
فعالیتهای خود را «آگاهی بخشیدن به زنان و توا ندسازی آموخت .درس خواندن پیش از دبستان را دوست مىداشت
اجت عی آنان» عنوان کرد و افزود« :سازمان زنان فرصتی بود سخن مى گوید. و اثرى ماندگار بر وى گذاشت که باعث شد بخواهد ه ن
تا آنها بیاموزند که چه حقوقی دارند و چگونه میتوانند در این شخصیت دانشگاهی در این کتاب همچنین گذار
خود از طبقه نخبه ایران به زندگى پرتﻼش در آمریکا را امکانات را خود براى دیگران نیز فراهم کند.
جامعه اثرگذار باشند». ترسیم کرده و از تﻼش هاى خود براى استیفاى حقوق زنان، او در کودکى در حیاط بزرگ خانه که از پدربزرگش ،حاج
این استاد پیشکسوت آموزش عالی ،در ادامه ،آموزش زنان بهداشت روان و مسائل شخﴡ از قبیل رهایى از بی ری میرزا محمد تقى دبیرالدوله ،وزیر لشکر وقت (وزارت دارایى
را اساسیترین راه رهایی از تبعیض دانست و گفت« :وقتی کنو ) به خانواده داده شده بود ،بازى و شعر «توانا بود
زنی داراى تحصیﻼت عاﱃ باشد ،تنها خودش رشد یکند، ﴎطان مىگوید. هرکه دانا بود» را زمزمه مىکرد .سپس تحصیﻼت خود را در
این کتاب رویکرد شخﴡ وى براى غلبه بر مشکﻼت و دبیرستان «نوربخش» (رضاشاه) و «ایران» ادامه داد و همزمان
خانواده و جامعه نیز از آن بهرهمند میشوند». مقابله با دشوارىها از طریق اتکاء بر دانش را نیز به تصویر
او تأکید کرد که نظام آموزشی باید زنان را نه ﴏفاً به کشیده است« .سمفو زندگى» بر وقایع تاریخى قرن بیستم به ورزشهایى چون دوچرخهسوارى و پینگپنگ و یاد گرف
عنوان «مکمل مردان» ،بلکه به عنوان «نیروی اصلی توسعه ایران ،اروپا و ایاﻻت متحده با زندگى دکﱰ رجاﱃ و کسا که موسیقى و نواخ سازهایى چون آکوردئون و پیانو پرداخت.
کشور» ببیند.دکﱰ رجالی با یادآوری دوران تدریس خود یکى از دبیرا که بسیار بر او تاثیر گذاشت ،دکﱰ فرخ رو
در دانشگاه ملی ایران ،از عﻼقه و پشتکار دانشجویانش در این برهه از زمان زندگى مىکنند ،رکز دارد. پارسا بود که حین تدریس خود مشغول تحصیﻼت عاﱃ بود
سخن گفت و اظهار داشت که دیدن موفقیت شاگردانش را میراث علمی ،آموزشی و نظری سیمین رجالی (خدیرى)
همچنان الهام بخش نسلهای بعدی است و نام او در تاریخ که سپس به مقام وزارت آموزش و پرورش رسید.
بزرگﱰین پاداش سالهای تدریس میداند. سیمین رجالی نخستین بانویى بود که در سال ١٣۴٢در
او خطاب به نسل جوان به ویژه دخﱰان دانشجو گفت: آموزش زنان ایران ماندگار خواهد بود. دانشگاه ملی ایران که جمهوری اسﻼمی نام آن را به «شهید
«ش امروز در ﴍایطی هستید که میتوانید مسیر ما را نخستین بانوى استاد دانشگاه ملی ایران از مسیر پرچالش بهشتی» تغییر داد ،به مقام استادی رسید و با این موقعیت به
ادامه دهید و حتی از ما جلوتر بروید .جامعه به حضور آگاه
خود میگوید ترویج حضور زنان در فضای علمی کشور کمک شایانی کرد.
و فعال ش نیاز دارد». دکﱰ سیمین رجالی در گفتگو با « ﳻ» در برنامهای او در گفتگویی با «بیبیسی» با تأکید بر اهمیت تحصیل
برنامه «چمدان» با روایت زندگی دکﱰ سیمین رجالی از با عنوان «چمدان» گفت «:زنان باید نیروی اصلی پیﴩفت بانوان گفته بود« :من همیشه معتقد بودم زن باید تحصیل
زبان خودش ،بخش مهمی از تاریخ نادیده گرقته شده زنان و توسعه باشند ».او در تازهترین قسمت از مجموعه کند تا بتواند آزادی و اختیار خویش را بشناسد ».افزون
در عرصه دانشگاهی را بازگو میکند .او ادی از نسلی است گفتگوهاى مستند «چمدان» ،با مرور خاطرات و تجارب بر فعالیت دانشگاهی ،دکﱰ رجالی بنیانگذار مدرسه عالی
که در دوران محدودیت ،سکوت نکرد و با علم ،اراده و امید، خود ،از موانع ،امیدها و دستاوردهای مسیر علمی و شمیران بود .نهادی آموزشی که با هدف تربیت دانشجو در
رشتههای پیشدبستا ،مشاوره و رفاه خانواده تأسیس شد.
راهی نو گشود. اجت عی زنان سخن گفت. مدرسه عاﱃ شمیران در سال ١٣۵٢با سه رشته جدید،
به گزارش خﱪنگار «چمدان» ،دکﱰ رجالی که خود را آموزش قبل از دبستان ،مشاوره و راهن یى خانواده و
مدیریت رفاه در دوره هاى لیسانس و فوق لیسانس ﴍوع
به فعالیت کرد.
در دوران پیش از انقﻼب ،۱۳۵۷او مدتی به عنوان دبیرکل

