در پی کشتار شهروند بیدفاع توسط جمهوری اسلامی در جریان اعتراضات دی۴۰۴ موجی از کنارهگیری ورزشکاران و اعضای تیم ملی رشتههای مختلف ورزشی به راه افتاده است. دهها ورزشکار و ملیپوش با انتشار مطالبی در حمایت از مردم معترض و در اعتراض به کشتار شهروندان از ادامه فعالیتهای ورزشی در ساختار جمهوری اسلامی انصراف دادهاند.

در جریان اعتراضات دی ۴۰۴ و حضور میلیونی گروههای مختلفی از مردم کشور در پاسخ به فراخوان شاهزاده رضا پهلوی، جمهوری اسلامی کشتاری بیسابقه در تاریخ ایران و حتی جهان را رقم زد. در حالیکه همچنان ابعاد زیادی از این کشتار پنهان مانده و آشکار نشده است اما آمارهایی که تا کنون منتشر شده جمهوری اسلامی را در صدر کشورهای سرکوبگری قرار داده که در شرایط غیرجنگی اقدام به کشتار شهروندان بیدفاع کرده است.
در جریان اعتراضات دی ۴۰۴ بین اسامی هزاران شهروند جانباخته اسامی شماری مرد و زن ورزشکار نیز به چشم میخورد.
محمدامین عبدی دانشجوی تربیتبدنی و فوتبالیست ۲۱ ساله در مشهد، حسین یغمایی ورزشکار و مربی بدنسازی در خرمآباد، محمدحسین پرنون ۱۵ ساله عضو تیم نونهالان و نوجوانان بوکس خرمآباد، عرشیا براری قهرمان مسابقات کشوری فیتنس، قهرمان بینالمللی کیوکوشین و مربی رسمی فدراسیون جهانی سگ در زنجان، محمدرضا انتظامی ورزشکار ۲۹ ساله قهرمان پارکور اهل تهران، آرزو عابدی ۵۰ ساله ورزشکار، کوهنورد و مربی فیتنس اهل اصفهان، ریبین مرادی بازیکن ۱۷ ساله عضو تیم سایپا اهل ثلاث باباجانی در استان کرمانشاه، مهدی (مسعود) ذاتپرور قهرمان سابق پرورش اندام اهل شهر رشت، عرفان بزرگی ورزشکار ۲۲ ساله اهل مرودشت دارنده مدال قهرمانی در رشتههای پاورلیفتینگ کشور، مچاندازی و کشتی استان فارس از جمله ورزشکاران جانباخته هستند.
رضا رضایی ورزشکار ۳۴ ساله ساکن صفادشت کرج، مسعود رضایینو ورزشکار ۳۵ ساله رشتههای بدنسازی، ژیمناستیک، پارکور، فریرانینگ و نینجوتسو اهل کرج، حمید مهدوی آتشنشان حرفهای تازه استخدام شده در مشهد، ورزشکار و داور بینالمللی راگبی، دانیال ابراهیمزاده ورزشکار و دارای مدال قهرمانی بوکس ساکن قزوین، زهرا ارجمندی ۵۱ ساله از چهرههای شناختهشده در محیط ورزشی قشم، شهاب فلاحپور کشتیگیر ۱۹ ساله کشته شده در اندیمشک، یاشار سلطانیراد ستارهی نوظهور ۲۶ سالهی کشتی کشته شده در تهران و مجید جلیلیان ورزشکار ۳۹ ساله کراسفیت کشته شده در تهران از دیگر ورزشکارانی هستند که نام آنها در میان قربانیان کشتار حکومتی دی۴۰۴ وجود دارد.
در همین ارتباط سردار پاشایی، مربی سابق تیم ملی کشتی فرنگی ایران و قهرمان جهان، به «نیویورک پست» گفته است: «در کمتر از ۱۰ روز، رژیم ایران بیش از ۳۰ ورزشکار را در سراسر کشور با شلیک گلوله کشته است. جوانترین قربانی فقط ۱۵ سال دارد. قربانیان شامل ورزشکاران جوان، قهرمانان ملی، مربیان و داوران بینالمللی بودند… تکتک آنها با گلوله کشته شدند.»
این فهرست ناتمام جانباختگان، تنها بخش کوچکی از ابعاد این فاجعه مهیب را نمایان کرده است که نشان میدهد اغلب این جوانان که بیشتر جزو کشتیگیران و بدنسازان بودهاند هنگام کمک کردن به معترضان زخمی و یا پناه دادن به آنها هدف شلیک سرکوبگران جمهوری اسلامی قرار گرفته بودند.
این همه در حالیست که شماری از جوانان ورزشکار در فهرست قربانیان ناپدیدسازی قهری در جریان اعتراضات دی ۴۰۴ هستند که از جمله میتوان به ناپدید شدن ارشیا نیک چهره، قهرمان بادی کلاسیک جوانان ایران اهل رشت اشاره کرد که از تاریخ ۶ بهمنماه ۱۴۰۴ ناپدید شده و تاکنون هیچ اطلاع رسمی از وضعیت و محل نگهداری این ورزشکار در دست نیست.
در واکنش به کشتار اقشار مختلف شهروندان معترض از جمله مردان و زنان ورزشکار در جریان انقلاب ملی شیر و خورشید، طی روزهای گذشته شماری از ورزشکاران عضو تیمهای ملی رشتههای مختلف، از ادامه حضور و فعالیت در تیمهای ملی و فعالیت ورزشی برای وزارت ورزش و جوانان جمهوری اسلامی کنارهگیری کردند که همچنان این موج کنارهگیری ادامه دارد.
جلال فرحی، مجتبی واعظزاده محمدحسین آرچین، پیام صدری و مهدی میرمحمدی، پنج عضو تیم ملی بیسبال ایران، در پی جان باختن احمد رمضانزاده، کچِر اول تیم ملی بیسبال ایران و مربی بیسبال نونهالان مشهد در جریان انقلاب ملی، از ادامه حضور در تیم ملی بیسبال ایران کنارهگیری کردند.
نیلوفر میرکریمی، داور لیگ برتر فوتسال ایران، با انتشار پستی در صفحه اینستاگرام خود کنارهگیری کرد و نوشت «این خداحافظی نه از سر خستگی یا بیمسئولیتی، که از سر درد است».
محمدرضا اورعی ستاره هندبال نیز، در اعتراض به کشتار شهروندان معترض، با انتشار مطلبی در صفحه شخصیاش در اینستاگرام، از تیمملی کنارهگیری کرد و نوشت: «لباس تیم ملی برای من فقط یک پیراهن نبود؛ تکهای از قلبم بود، رویایی که با نام ایران نفس میکشید و با عشق مردم جان میگرفت. امروز اما، وقتی دلهای زیادی در این سرزمین زخمی و نگران است، دلم اجازه نمیدهد مثل قبل ادامه دهم.»
زهرا علیزاده بازیکن تیم ملی فوتبال زنان ایران روز شنبه ۱۱ بهمنماه با انتشار یک مطلب در اینستاگرام از کنارهگیری خود از تیم ملی فوتبال خبر داد و نوشت: «تیم ملی همیشه برای من نماد افتخار و ایستادگی بوده ولی امروز مهمترین اولویت من مردم سرزمینم و دلی است که برای آنها میتپد.»
کوثر کمالی از بهترین مدافعان تیم ملی فوتبال زنان ایران نیز در واکنش به کشتار مردم تیم ملی را ترک کرد و با انتشار مطلبی در اینستاگرام نوشت: «سالها با عشق برای تیم ملی ایران بازی کردم. از نوجوانی تا امروز، این پیراهن بخشی از هویت من بود؛ چیزی فراتر از فوتبال. با افتخار، با تعهد و با تمام توانم. اما وقتی دل زخمیه و روح خسته، فوتبال هم دیگر پناه نیست.»
بهنام یخچالی، عضو تیم ملی بسکتبال ایران، با انتشار پستی در در همدلی با مردم داغدیده ایران از کنارهگیری خود از تیم ملی بسکتبال ایران خبر داد و در صفحه شخصی خود در اینستاگرام نوشت: «این روزها حالِ دلِ مردم خوب نیست و نمیتوانم بیتفاوت از کنار این غم عبور کنم. به همین دلیل، تا زمانی که حال مردم بهتر شود و دلها آرام بگیرند، تصمیم گرفتهام در کنارشان بمانم و در تیم ملی حضور نداشته باشم.»
محمد امینی، لژیونر بسکتبال ایران نیز در اعتراض به کشتار دی۴۰۴، با انتشار مطلبی در اینستاگرام از تیم ملی کنارهگیری کرد و نوشت: «در روزهایی که دل مردمم عزادار است، نپوشیدن لباس تیم ملی برای من ادای احترام به مردم سرزمینم است.»
امیدرضا سرپوشی، دروازهبان تیم ملی هندبال ایران نیز در واکنش به بزرگترین قتلعام خیابانی از سوی جمهوری اسلامی با انتشار پستی اینستاگرامی از تیم ملی هندبال کنارهگیری کرد.
همچنین حمیدرضا فرهادی، سرمربی پیشین تیم ملی کاراته ایران، با انتشار متنی در صفحه اینستاگرام خود اعلام کرد پس از شش سال همکاری مستمر با تیمهای ملی و کسب مدالهای جهانی، آسیایی و کشوری، از ادامه فعالیت در تیمهای ملی کنارهگیری میکند.
غزل مرشدی، بازیکن تیم فوتبال زنان پالایش گاز ایلام نیز با انتشار متنی با اشاره به جانباختگان اعتراضات نوشته «حاضرم بعدی باشم، ولی آخری باشم.»
محمد خاکپور، کاپیتان پیشین تیم ملی فوتبال، نیز در واکنش به «اغتشاشگر» خواندن مردم معترض از سوی علی خامنهای نوشت: «نمیشود از مردمی که زیر بار گرانی، بیکاری و ناامنیِ فردا له میشوند انتظار سکوتِ همیشگی داشت و بعد، صدای آنها را با یک برچسب ساده (اغتشاش) خاموش کرد.»
فرهاد زبرجدی، بازیکن تیم ملی بسکتبال با ویلچیر و کریکت با ویلچیر ایران نیز در اعتراض به کشتار مردم معترض با انتشار متنی در اینستاگرام از کنارهگیریاش از تیم ملی خبر داد و نوشت:«من یک ورزشکارم که سالها تلاش کردم برای پوشیدن پیراهن تیم ملی برای این که بتوانم یک روزی با پوشیدن این پیراهن دل مردم کشورم را شاد کنم ولی امروز دیگه حال هیچکس با هیچی خوب نمیشود. این تنها کاری بود که از دست من برمیآمد.»
میلاد خردمند نیز در اعتراض به کشتار شهروندان از تیم ملی بسکتبال با ویلچیر با انتشار پستی اینستاگرامی از حضور در تیم ملی بسکتبال، کنارهگیری کرد و نوشت: «با وجود سالها افتخار پوشیدن پیراهن تیم ملی ایران، شرایط روحی و تأثر عمیق ناشی از کشتار وحشیانه و دردناک هموطنانم، امکان ادامه حضور و تمرکز در این مسیر را در حال حاضر از من گرفته است. به امید آزادی ایران.»
مهلا محروقی، قهرمان ۲۳ ساله پرتاب دیسک و عضو تیم ملی دوومیدانی زنان ایران نیز در واکنش به کشتار شهروندان معترض ایرانی در استوری اینستاگرام خود نوشت:«امروز سختترین جملهای را مینویسم که هیچوقت فکر نمیکردم روزی به آن برسم؛ خداحافظ دنیای ورزش. مدتهاست جسمم دیگر همراهی نمیکند و روحم خستهتر از آن است که بتواند مثل قبل بجنگد. شجاعت واقعی این است که بهموقع بایستی و خودت را نجات بدهی.»
فرزانه نصری، الناز رکابی، شادی رضایی، علیرضا حقیقی، علیرضا نجاتی، علیرضا جهانبخش جیرنده، سعید کریمی، بختیار رحمانی، جواد نکونام، مهدی هاشمی نسبت، مهدی طارمی، زبیر نیکنفس، ناصر محمدخانی، شهریار مغانلو، محمدرضا فغانی و کمیل قاسمی از دیگر ورزشکارانی هستند که طی روزهای گذشته از اعتراضات مردم حمایت کردند.
در همین ارتباط انجمن ورزشکاران آزادیخواه ایران با انتشار نامهای رسمی خطاب به نمایندگان کنگره ایالات متحده آمریکا، موضع خود را درباره تحولات سیاسی ایران اعلام کرد. در این نامه که به امضای ۱۹۷ ورزشکار، مربی، داور و فعال حوزه ورزش رسیده، بر حمایت از شاهزاده رضا پهلوی به عنوان رهبر اپوزیسیون متحد دموکراتیک ایران تاکید شده است.
در این بیانیه آمده است که اعضای این انجمن، شاهزاده رضا پهلوی را نماینده مشروع ملت ایران برای هدایت دوره گذار از جمهوری اسلامی به نظامی دموکراتیک، سکولار و مبتنی بر حاکمیت قانون میدانند. نویسندگان نامه، نقش او را در ایجاد وحدت ملی و سازماندهی یک گذار منظم و غیرخشونتآمیز تعیینکننده توصیف کردهاند.
جمهوری اسلامی پیشتر نیز نوید افکاری، کشتیگیر قهرمان کشتی ۲۷ ساله شیرازی را پس از اتهام قتل یک مامور امنیتی در ۲۲ شهریور ۱۳۹۹ اعدام کرد. نام تمامی این جاویدنامان در خاطره جمعی تمامی ایرانیان آزادیخواه زنده خواهد ماند، خاطرهای مثل زخمی کهنه که هر روز عمیقتر میشود.

