آمریکا و جمهوری اسلامی روز سهشنبه ۱۷ فوریه (۲۸ بهمن) در ژنو غیرمستقیم مذاکره میکنند. این مذاکرات با میانجیگری عمان برگزار میشود؛ در شرایطی که بخش عظیمی از داراییهای ارتش آمریکا به خاورمیانه منتقل و اعلام شد ناو هواپیمابر آبراهام لینکلن در ۷۰۰ کیلومتری سواحل ایران مستقر شده است، رویترز نوشت، نشانه روشنی از سازش دیده نمیشود.
یک «منبع آگاه» به رویترز گفت، استیو ویتکاف و جرد کوشنر نمایندگان آمریکا در این مذاکرات هستند و عباس عراقچی وزیر خارجه جمهوری اسلامی نیز در این گفتگوها حضور دارد.
دونالد ترامپ رئیسجمهور آمریکا، گفت که «بهطور غیرمستقیم» در مذاکرات ژنو مشارکت خواهد داشت و معتقد است تهران خواهان دستیابی به توافق است.
ترامپ روز دوشنبه در هواپیمای «ایر فورس وان» با لحنی تهدیدآمیز به خبرنگاران گفت: «فکر نمیکنم آنها بخواهند با پیامدهای نرسیدن به توافق روبهرو شوند. میتوانستیم به توافق برسیم به جای اینکه بمبافکنهای بی-۲ را برای از کار انداختن توان هستهای آنها بفرستیم و مجبور شدیم بی-۲ها را اعزام کنیم.»
دو مقام آمریکایی به رویترز گفتند ارتش آمریکا برای احتمال چند هفته عملیات علیه جمهوری اسلامی ایران در صورت صدور دستور حمله از سوی ترامپ آماده میشود.
جمهوری اسلامی روز دوشنبه یک رزمایش نظامی در تنگه هرمز، آبراه حیاتی بینالمللی و مسیر صادرات نفت کشورهای عربی حوزه خلیج فارس، آغاز کرد. این کشورها خواستار راهحل دیپلماتیک برای پایان دادن به این اختلاف شدهاند.
پس از جنگ ۱۲ روزه، بحرانهای اقتصادی و اجتماعی در این تشدید شد. این دور از مذاکرات پس از سرکوب مرگبار اعتراضات دیماه در ایران برگزار میشود.
آمریکا میخواهد علاوه بر غنیسازی درباره توقت تولید موشکها بالستیک نیز مذاکره کند اما جمهوری اسلامی نپذیرفته است.
مارکو روبیو وزیر خارجه آمریکا، روز دوشنبه در کنفرانسی خبری در بوداپست گفت دستیابی به توافق با ایران دشوار است، اما آمریکا مایل است تلاش کند.
عباس عراقچی نیز روز دوشنبه در ژنو با رافائل گروسی رئیس آژانس بینالمللی انرژی اتمی، دیدار کرد تا درباره همکاری با آژانس و جنبههای فنی مذاکرات پیش رو با آمریکا گفتوگو کند.
به گفته منبع یادشده، ویتکاف و کوشنر بعدازظهر سهشنبه در مذاکرات سهجانبه با روسیه و اوکراین نیز شرکت خواهند کرد؛ در حالیکه واشنگتن میکوشد دو طرف را برای پایان دادن به تهاجم چهار ساله مسکو به اوکراین به توافق برساند.
جمهوری اسلامی زمان میخرد
بسیاری از ناظران و بیشتر از آنها مردم ایران میدانند جمهوری اسلامی اهل مذاکره و توافق نیست و زمان میخرد، آنهم پس از قتلعام مرگبار معترضان.
آساف کوهن، رئیس پیشین بخش ایران در اداره اطلاعات ارتش اسرائیل، میگوید جمهوری اسلامی به دلیل وضعیت دشوار خود ناچار به امتیاز دادن است و تلاش میکند زمان بیشتری برای آماده شدن در برابر حمله احتمالی به دست آورد.
او با اشاره به مذاکرات احتمالی میان تهران و واشنگتن افزود پرسش اصلی این است که آیا آمریکاییها خواهان توافق هستند و در نتیجه فضایی برای مذاکره درباره موضوع هستهای وجود دارد، یا اینکه تصمیم به حمله گرفتهاند و تنها به زمان بیشتری برای آمادهسازی نیاز دارند.
کوهن درباره برنامه هستهای جمهوری اسلامی گفت: «آنها اظهارات زیادی مطرح میکنند؛ درباره اینکه با مواد موجود چه خواهند کرد، اشاره میکنند که ممکن است آن را رقیق کنند و درباره نظارت نیز میگویند نظارت بازخواهد گشت، اما پرسش این است که چگونه. آیا حاضرند همه مسیر را طی کنند؟ احتمالا نه.»
او تاکید کرد نحوه بازگشت نظارتها و میزان تعهد تهران به اجرای کامل تعهدات، از جمله ابهامهای اصلی در هرگونه روند مذاکراتی است.
پیش از این دونالد ترامپ رئیس جمهوری آمریکا گفته بود «بهترین سناریو تغییر رژیم در ایران است.»
