مهدی نوذر – اعتراف جواد تاجیک مدیرعامل سازمان بهشتزهرا درباره «تیر خلاص» به مجروحان اعتراضات دیماه، فقط یک لغزش لفظی نیست؛ این جمله نشاندهنده وضعیت واقعی یک حکومت در سراشیبی است؛ حکومتی که برای حفظ هیبت فروریخته اش، ناچار است خشونت را علنی کند و از ترس به عنوان ابزار باقیمانده بهره ببرد. سالها هر اشارهای به چنین جنایاتی با انکار پاسخ داده شد، اما حالا همان واژه از تریبون رسمی بیرون میآید و تلاش میشود با نسبت دادن آن به «تروریستها» ، صورتمسئله پاک شود. ما میدانیم روایت کامل نیست و آنها هم میدانند که جامعه دیگر فریب روایتهای نیمبند را نمیخورد !
بنابراین، اصل ماجرا نه اطلاعرسانی است و نه روشنگری، بلکه نمایش ارعاب است.
این همان منطق قدیمی «النصر بالرعب» است؛ پیروزی از راه ترساندن.
وقتی مشروعیت از بین رفته، اعتماد عمومی فرو پاشیده و هیچ سرمایه اخلاقی برای اقناع باقی نمانده است، تنها چیزی که میماند یادآوری خشونت است؛ اینکه «هزینه اعتراض سنگین است و دست سرکوب آماده است». اما زمین بازی تغییر کرده است. ترس زمانی کار میکند که امید به تغییر وجود نداشته باشد و جامعه هنوز هزینه را نچشیده باشد. پدر و مادری که بر سر مزار فرزندشان، به جای سوگواری با رقصیدن اعلام میکنند که مرعوب نشدهاند، معنای ترس را از معادله قدرت حذف کردهاند.
وقتی سوگ به مقاومت تبدیل میشود، ابزار ارعاب کارایی خود را از دست میدهد. در چنین وضعیتی، تکرار خشونت دیگر اقتدار نمیسازد؛ نشانه اضطراب است. بلند گفتن «تیر خلاص» بیش از آنکه قدرت را نمایش دهد، از هراس درونی حکایت میکند: هراس از جامعهای که دیگر به روایت رسمی باور ندارد. این لحظه میتواند مقدمه سقوط قطعی باشد. حکومتی که برای بقا ناچار است مدام هزینه اعتراض را یادآوری کند، در واقع اعتراف میکند که هیچ جذابیت و اقناعی برای ماندن ندارد.
ارعاب شاید در کوتاهمدت سکوت ظاهری بسازد، اما سکوتِ برخاسته از خشم انباشته، آرامش نیست؛ پیشدرآمد انفجار است. تاریخ نشان دادهاست که وقتی ترس میمیرد، اقتدار ظاهری نیز فرو میریزد. امروز نشانههای آن مرگ تدریجی ترس دیده میشود؛ در حافظه جمعی، در بیاعتنایی به تهدید، در شکاف عمیق اعتماد. اگر «النصر بالرعب» آخرین برگ یک حاکمیت باشد، وقتی این برگ بسوزد، چیزی برای بازی باقی نخواهد ماند و آن حکومت محکوم به نابودی است.
*«کیهان لندن» با باور به آزادی بیان بخش «دیدگاه» را برای انتشار نظرات و مطالب نویسندگان، تحلیلگران و کارشناسان فارسیزبان فراهم کرده اما مسئولیت محتوای منتشر شده با نویسنده است.




