خبرگزاری رویترز ششم اوت (۱۵ امرداد) به نقل از منابع آگاه گزارش داد، جمهوری اسلامی یک کارزار دیپلماتیک گسترده را در میان کشورهای حوزه خلیج فارس آغاز کرده و بطور صریح به آنها هشدار داده است اگر نتوانند دونالد ترامپ را متقاعد کنند که حملات آمریکا علیه آن را متوقف کرده و بجایش راه مذاکره را در پیش بگیرد، تهران تأسیسات نفتی، برق و آب این کشورها را هدف قرار خواهد داد.
به گفته یک مقام ارشد جمهوریاسلامی، این هشدار شامل حمله به تأسیسات انرژی، میدانهای نفتی، پالایشگاهها، شبکههای برق، زیرساختهای آب، شبکههای حمل و نقل و دیگر داراییهای استراتژیک نزدیکترین متحدان عرب واشنگتن در منطقه میشود.
به نوشته رویترز، این پیام بخشی از تلاش گستردهتر رژیم ایران برای بازداشتن آمریکا از ادامه عملیات نظامی از طریق برجسته کردن خطر اختلال شدید اقتصادی در سراسر خلیج فارس است. این هشدار پس از آن اعلام شده که ترامپ تهدید کرد شبکه انرژی و زیرساختها را در ایران هدف قرار خواهد داد.
دو مقام ارشد رژیم ایران، دو منبع در کشورهای حوزه خلیج فارس و یک دیپلمات ارشد منطقهای که در جریان این رایزنیها قرار داشتهاند، به رویترز گفتهاند عباس عراقچی وزیر خارجه جمهوری اسلامی با همتایان خود در عربستان سعودی، ترکیه و قطر و همچنین فرمانده ارتش پاکستان گفتگو کرده است. همه این منابع به دلیل حساسیت موضوع، خواستهاند ناشناس بمانند.
به گفته یک دیپلمات، عراقچی از متحدان عرب آمریکا در خلیج فارس خواسته است از نفوذ خود بر ترامپ استفاده کنند تا او را از آغاز حملات جدید علیه حکومت ایران منصرف سازند و هشدار داده است که هرگونه حمله به آنها با پاسخ متقابل علیه داراییهای آمریکا و زیرساختهای حیاتی در سراسر خلیج فارس روبرو خواهد شد.
این دیپلمات گفت، پیام جمهوری اسلامی ایران در همه تماسها یکسان بوده است: «ما آماده پاسخ متقابل هستیم، اما یافتن یک راه حل دیپلماتیک بهترین راه برای جلوگیری از گسترش تنش و ویرانی بیشتر در منطقه است.»
یکی از منابع در حوزه خلیج فارس نیز گفت: «هشدار ایران کاملاً صریح بود؛ اگر آمریکا زیرساختهای ایران را هدف قرار دهد، تهران با حمله به تأسیسات انرژی کشورهای خلیج فارس و دیگر اهداف منطقهای پاسخ خواهد داد.»
این کارزار دیپلماتیک نشان میدهد رژیم ایران تلاش دارد آسیبپذیری کشورهای خلیج فارس را به اهرم فشار تبدیل کند و دولتهای منطقه را با این واقعیت روبرو سازد که هرگونه رویارویی دوباره میان آمریکا و حکومت ایران، زیرساختهای حیاتی اقتصاد آنها را مستقیماً در معرض حمله قرار خواهد داد.
به گفته این دیپلمات و منابع خلیج فارس، محمد بن سلمان ولیعهد عربستان پس از این هشدار با دونالد ترامپ گفتگو کرده و از او خواسته است اقدام نظامی را به تعویق بیندازد، مذاکرات را از سر بگیرد، آتشبس برقرار کند و راه حل دیپلماتیک را دنبال کند.
به گفته یکی دیگر از منابع در منطقه، این هشدار خطاب به همه کشورهای حوزه خلیج فارس بوده، اما عمدتاً از طریق عربستان سعودی و قطر منتقل شده است. رژیم ایران در سالهای اخیر روابط خود را با همسایگان عرب، از جمله عربستان، که زمانی رقیب منطقهایاش بود، بهبود بخشیده است.
به گفته دومین مقام جمهوریاسلامی، قطر، عمان و عربستان همگی از واشنگتن خواستهاند گفتگو با تهران را از سر بگیرد و از وقوع درگیری جدید جلوگیری کند؛ زیرا رژیم ایران هشدار داده است که دور تازه حملات آمریکا میتواند «منطقه را به گلولهای از آتش تبدیل کند.»
ترامپ نیز اعلام کرد که با لغو حمله علیه جمهوری اسلامی موافقت کرده، مشروط بر اینکه امکان دستیابی سریع به یک توافق وجود داشته باشد.
تهدید به گسترش جنگ در منطقه
یکی از منابع خلیج فارس گفت: «عربستان معتقد است تشدید بیشتر تنش فقط ویرانی بیشتری به همراه خواهد داشت؛ به همین دلیل از ترامپ خواست به دیپلماسی فرصت دهد.»
با این حال، ریاض همزمان تأکید کرده است که در صورت تهدید، از خود دفاع خواهد کرد. به گفته دومین منبع در خلیج فارس، عربستان هشدار داده هرگونه حمله به خاک این کشور با پاسخ نظامی روبرو خواهد شد.
علی شهابی تحلیلگر سعودی نزدیک به دربار، گفت ارزیابی ریاض این است که تشدید بیشتر تنشها بعید است به نتیجه مطلوب منجر شود.
او افزود: «پادشاهی عربستان معتقد است ترکیبی از پاسخهای نظامی متناسب و تداوم فشار بر حکومت ایران در تنگه هرمز، بهترین مسیر برای رسیدن به یک توافق عملی دیپلماتیک است.»
رهبران جمهوری اسلامی بارها خواستار تعطیلی پایگاههای نظامی آمریکا در خلیج فارس شدهاند و از کشورهای عرب منطقه خواستهاند تبادل اطلاعات با واشنگتن را متوقف کنند؛ زیرا تهران معتقد است این اطلاعات برای تسهیل حملات علیه رژیم مورد استفاده قرار میگیرد.
یک مقام جمهوری اسلامی افزود: «آنها هنوز حمله به آرامکوی عربستان را فراموش نکردهاند.»
اشاره او به حملات پهپادی و موشکی سپتامبر ۲۰۱۹ به تأسیسات بقیق و خریص بود که بطور موقت بیش از نیمی از تولید نفت خام عربستان را متوقف کرد و آسیبپذیری زیرساختهای انرژی خلیج فارس را آشکار ساخت.
وی ادامه داد: «دشمن همچنان زیرساختهای ایران را تهدید میکند. اگر ایران آسیب ببیند، خسارتی به مراتب بزرگتر وارد خواهد کرد.»
او همچنین گفت، فهرست اهداف احتمالی شامل شبکههای برق و پالایشگاهها نیز میشود.
به گفته این مقام ارشد رژیم ایران، از دیدگاه تهران، ترامپ اکنون با دو گزینه دشوار روبرو است: یا جنگی را تشدید کند که ممکن است سراسر خلیج فارس را دربر گیرد و عرضه جهانی انرژی را مختل کند، یا توافقی را بپذیرد که از نظر واشنگتن به معنای یک پیروزی قاطع نخواهد بود.
یک دیپلمات ارشد منطقهای گفت، یکی از مهمترین موانع دستیابی به توافق آن است که واشنگتن تمایلی ندارد تهران بتواند خود را پیروز این جنگ معرفی کند.
او گفت: «ایالات متحده به دنبال چیزیست که بتواند آن را به عنوان سند پیروزی خود در جنگ ارائه کند.»
