دولت در شرایطی امیدوار است بتواند با کسب درآمد مالیاتی بخش زیادی از کسری بودجه سال جاری و سال آینده را جبران کند که در اجرای یکی از مهمترین طرحهای مالیاتی ناموفق عمل کرده است.
بر اساس «قانون مالیاتهای مستقیم» قرار بود از ابتدای مهرماه سال ۹۸ پزشکان در مطلبها و کلینیکها از دستگاه کارتخوان استفاده کنند و در صورت عدم اجرای این قانون، جریمههایی برای آنها در نظر گرفته شد.
جریمه ثبتنام نکردن پایانههای فروش در سامانه مکانیزه فروش، موجب تعلق دو درصد درآمد و در صورت به کار نگرفتن این پایانه از ابتدای مهر امسال، معادل ۱۰ درصد درآمد پزشکان مشمول جریمه میشود.
از اوایل تابستان نیز تبلیغات زیادی برای این مصوبه صورت گرفت و از همه پزشکان خواسته شد که دستگاه کارتخوان را در مطبهای خود نصب کنند. اکنون با گذشت بیش از چهار ماه از زمان اجرایی شدن این قانون گزارشها از شکست این طرح دولت خبر میدهند.
بر اساس آخرین گزارش سازمان مالیاتی کشور، طی چهار ماه گذشته تنها ۴۳ درصد از پزشکان در سامانه پایانه فروشگاهی ثبتنام کردهاند و ۵۷ درصد باقی مانده فقط تا ۲۱ روز دیگر فرصت دارند که به این پایانه متصل و یا جریمه شوند.
این در حالیست که در تاریخ ۲۱ آبانماه، مدیرکل تنظیم مقررات سازمان امور مالیاتی اعلام کرد که فقط ۴۰ درصد پزشکان کشور اقدام به نصب کارتخوان کردهاند و پس از گذشت بیش از دو ماه، فقط سه درصد دیگر به جمعیت پزشکانی که به این سامانه متصل شدند اضافه شد.
بیش از نیمی از پزشکان در شرایطی به این قانون بیاعتنا بودهاند که گزارشهای دیگر نشان میدهد برخی پزشکانی هم که به این قانون پاسخ مثبت داده و دستگاه کارتخوان را در مطلبها و کلینیکهایشان گذاشتهاند، دو نرخ برای ویزیت تعیین کردهاند. درواقع پزشکان نرخ ویزیت عادی را برای بیمارانی که حاضر به پرداخت نقدی وجه هستند در نظر گرفته و نرخ ویزیت بالاتری برای آن دسته از بیماران که به استفاده از دستگاه کارتخوان اصرار دارند، تعیین شده است.
مرکز پژوهشهای مجلس شورای اسلامی در گزارشی میزان فرار مالیاتی پزشکان را حدود ۶۷۰۰ میلیارد تومان در سال برآورد کرده است. در مقابل اما رقم مالیات دریافت شده از آنها رقمی حدود ۱۵۰ میلیارد تومان است.
قابل توجه آنکه پزشکان پردرآمدترین قشر در ایران به شمار میروند و فرار مالیاتی آنها و دیگر شاغلان پردرآمد در حالی سالهاست جریان دارد که مالیات درآمد طبقات کمدرآمد چون کارگران و کارمندان پیش از پرداخت، از حقوق ماهیانه آنها کسر میشود.
https://kayhan.london/1398/09/20/%d9%86%d9%82%d8%b4-%d8%a8%d8%b1%d8%ac%d8%b3%d8%aa%d9%87-%d8%af%d8%b1%d8%a2%d9%85%d8%af%d9%87%d8%a7%db%8c-%d9%85%d8%a7%d9%84%db%8c%d8%a7%d8%aa%db%8c-%d8%af%d8%b1-%d8%a8%d9%88%d8%af%d8%ac%d9%87-%db%b9
دولت مدتهاست به فکر راه حلی برای جلوگیری از فرار مالیاتی مشاغل پردرآمد بوده و از ابتدای سال جاری تلاش دارد مشاغل پردرآمد را به ثبت نام در سامانه پایانه فروشگاهی مجبور کند تا درآمد آنها از دید سازمان امور مالیاتی و دارایی پنهان نماند و شفافیت درآمدی موجب تعیین مالیات بر درآمد برای آنها شود.
دولت این طرح را از پزشکان آغاز کرده اما اعلام کرده است که ۱۵ گروه شغلی دیگر نیز باید مانند پزشکان در سامانه پایانه فروشگاهی ثبت نام کنند.
امیدعلی پارسا رئیس سازمان امور مالیاتی گفته است: «این ۱۵ گروه و ۵۰ صنف عبارتند از وکلا، مشاوران حقوقی و خانواده، دفتر اسناد رسمی، مشاورین املاک، تالارهای پذیرایی، رستورانها و کبابیها، اغذیهفروشیها و فستفودها، مراکز اقامتی اعم از هتل، هتلآپارتمانها، مسافرخانهها، نمایشگاهها و فروشگاههای وسایل نقلیه، آرایشگاههای زنانه و مردانه، آجیل و خشکبار، قنادی، میوه و ترهبار، مجموعههای فرهنگی ورزشی، لوازمالتحریر، بازیهای رایانهای، دفاتر خدمات ارتباطی و دیگر اماکن در کل کشور که باید تحت نظارت امور مالیاتی قرار بگیرد.»
امیدعلی پارسا نحوه مالیاتستانی در سال ۹۹ را طبق اظهارنامه عنوان کرد و افزود: «سال آینده هر فرد باید مطابق درآمد واقعی خود مالیات بدهد و روی هم رفته سال آینده هیچگونه مالیات علیالرأس برای پزشکان نخواهیم داشت.»
https://kayhan.london/1398/08/09/%d9%81%d8%b1%d8%a7%d8%b1-%d9%85%d8%a7%d9%84%db%8c%d8%a7%d8%aa%db%8c%d8%8c-%d9%85%d8%b9%d9%85%d8%a7%db%8c%db%8c-%da%a9%d9%87-%d8%af%d8%b1-%d8%ac%d9%85%d9%87%d9%88%d8%b1%db%8c-%d8%a7%d8%b3%d9%84%d8%a7
پس از پزشکان برای وکلا نیز مهلتی برای استفاده از کارتخوان تعیین شد. علی رستمپور مدیرکل دفتر تنظیم مقررات و نظارت بر برونسپاری سازمان امور مالیاتی آبان سال جاری اعلام کرد وکلا دو ماه فرصت دارند تا در سامانه پایانه فروشگاهی ثبت نام کنند.
علی رستمپور توضیح داده است که «بعد از پایان دی ماه برای تنظیمات زیرساختها مقداری فرصت داریم. بعد از آن افرادی که به قانون تمکین کنند از اول سال ۱۳۹۹ ملزم به نصب و استفاده از پایانههای فروشگاهی [دستگاههای کارتخوان] در قالب دستگاه شبکههای بانکی خواهند بود.»
جالب اینجاست که مهلت پزشکان برای نصب دستگاه کارتخوان نیز آخر دیماه به پایان رسیده و مشخص نیست چند وکیل در سامانه پایانه فروشگاهی ثبت نام کردهاند اما از آنجا که معاون سازمان امور مالیاتی در نخستین روزهای بهمنماه گفته وکلا برای ثبتنام بعد از مهلت قانونی در این سامانه مجاز هستند، به نظر میرسد این طرح درباره وکلا نیز ناکام بوده است.
فرار مالیاتی در ایران رقمی حدود ٣٠ تا ۴۰ هزار میلیارد تومان اعلام شده و میلیاردرها در این میان بیشترین فرار مالیاتی را دارند. با اینهمه بجز مشاغل و اصنافی که سازمان امور مالیاتی تلاش دارد از فرار مالیاتی آنها جلوگیری کند، بخش زیادی از فرار مالیاتی نیز از سوی مافیاهای بزرگ اقتصادی صورت میگیرد که به افراد پرنفود در جمهوری اسلامی تعلق دارند یا از رانت این افراد بهره میگیرند.