اعتراضات اقتصادی و معیشتی در تاسوعا و عاشورای ۹۷: از شعار علیه فساد و دزدی تا پشت کردن به نماینده ولی‎فقیه

- اعتراض‎ها به وضعیت معیشتی و شکایت از دزدی و غارت در دستجات عزاداری پدیده نوظهور محرم سال 1397 است.
- گروه‎هایی از مردم در دسته‎های سینه‎زنی در شهرهای مختلف به وضعیت اقتصادی اعتراض کردند.
- بعضی از هیأت‎های مذهبی نوحه‎خوانی‎ها رنگ و بوی سیاسی و مضامین آزادیخواهانه داشتند.

جمعه ۳۰ شهریور ۱۳۹۷ برابر با ۲۱ سپتامبر ۲۰۱۸


(+ویدئو) گزارش‎ها حاکی از آن است که در مراسم عزاداری ایام محرم که در روزهای اخیر در شهرهای مختلف ایران برگزار شد گروه‎های مختلف مردم بخصوص در سینه‏‏‎زنی‏‌های تاسوعا و عاشورا نسبت به وضعیت معیشتی بغرنج و گرفتاری‎های اقتصادی و فساد و غارت مسئولان اعتراض کرده‌اند.

عکس از صفحه اینستاگرام هیأت جوانان باغ دبیر قزوین

خوزستان: کربلا همینجاست ما آب نداریم

گرچه در روزهای منتهی به ایام عزاداری، برخی کانال‎های تلگرامی و کمپین‎های اعتراضی مردم را دعوت به به برپایی تظاهرات کردند اما تشخیص اینکه آیا عزاداران تحت تاثیر این فراخوان‎ها در دستجات و هیأت‏‎ها اعتراض کردند و یا نه ممکن نیست. از سویی دیگر نیروی انتظامی هم به برهم زنندگان نظم در این ایام هشدار داده بود.

با این حال بر اساس آنچه در شبکه‎های اجتماعی برخی پایگاه‎های خبری منتشر شد کم نبودند مردمی که هم طبق باورهای مذهبی و سنتی خود در عزاداری‎ها شرکت کردند و هم به اندازه‎ای که توان و امکان داشتند تلاش کردند تا  صدای اعتراضات خود را بلند کنند.

گروهی از اهالی خوزستان جاده لردگان- اهواز را بستند و در حالی که پیراهن مشکی بر تن داشتند برای مصیبت و گرفتاری‎های خود سینه زدند. آنها می‎گفتند «کربلا همینجاست ما آب نداریم، نینوا همینجاست ما آب نداریم». ویدئو مربوط به این اعتراض ابتدا در اینستاگرام آموزشکده جامعه مدنى منتشر شد. در تصویر پیداست یک ماشین نیروی انتظامی نزدیک دسته عزاداری توقف کرده و عزاداران معترض با سنگ یک سوی جاده را بسته‌اند و سوی دیگر نیسان آبی رنگی توقف کرده و طبّال‎ها داخل آن بر طبل می‎کوبند.

در شهر سوسنگرد عزاداران که اغلب آنها از ایرانیان عرب بودند با نوحه «بِسْم الدین باکونه الحرامیه» (به نام دین ثروت ما را چپاول کردند) علیه حکومت ولایی اعتراض کردند.

ترک محل سخنرانی نماینده ولی فقیه در خرم‏‎آباد

در شهر خرم‎آباد آیت‎الله سید احمد میرعمادی نماینده ولی فقیه در استان لرستان و امام جمعه شهر خواست موعظه کند ولی وقتی پشت تریبون قرار گرفت تا سخنان خود را آغاز کند مردم همهمه کردند و شعارهای پراکنده سر دادند و بسیاری از آنها به نشان اعتراض هیأت را ترک کردند.

این اقدام مردم لرستان یادآور حرکتی بود که کشاورزان اصفهان در نماز جمعه چند ماه پیش این شهر با ابتکار تمام به نمایش گذاشتند و در حالی که به تریبون نماز جمعه و قبله پشت کرده بودند شعار دادند: «رو به میهن، پشت به دشمن»!

در کرمانشاه نوحه‌خوانی یکی از دستجات رنگ و بوی سیاسی گرفت و در آن به زبان محلی در توصیف آزادی می‎خواندند. گفته می‌شود نیروی انتظامی این نوحه را متوقف کرده است.

تهران: دزدانی که جای تاریک مُهر روی پیشانی دارند

مراسم تاسوعا و عاشورا در پایتخت و اغلب شهرهای بزرگ با تدابیر امنیتی برگزار شد و حضور نیروی انتظامی و لباس شخصی‎ها در خیابان‎ها بخصوص مسیرهای اصلی بیشتر از روزهای عادی بود. در یکی از هیأت‎های تهران یکی از بانیان هیأت میکروفن را به دست گرفت و علیه دزدی و احتکار با صدای بلند فریاد زد: «ایرانی نیستی که کلک درست می‎کنی، دزدی می‎کنی مردم رو بیاری تو خیابون نه، مردم امام حسین رو دوست دارن که میان…»

در یکی از هیأت‎ها عزاداران هنگام سینه‎زنی سرودی را می‎خواندند که آهنگ آن یادآور اعتراضات پیش از انقلاب سال ۵۷ بود، اما محتوای آن کاملاً تغییر کرده و به سرودی علیه چپاولگری‎ها مسئولان جمهوری اسلامی تبدیل شده: «اشرافیت آفت این نظام است، ای خائنین این آخرین  پیام است، ظلم حرام است، سکوت حرامتر».

در ماسوله مردم و دوستداران امام سوم شیعیان در مراسم عزاداری در همنوایی با نوحه‎خوان مراسم شعار می‎دادند «سرسلسله‏‌ی مردم آزاد حسین است».

در قائمشهر (شاهی) عزاداران نوحه‎سرایی و سینه‎زنی کردند اما نه با نوحه‎های معمولی و حکومتی بلکه با مضامین آزادیخواهانه. این پُست را راحله حاجیان سخنگوی خانه مطبوعات مازندران در صفحه اینستاگرام خود به اشتراک گذاشت. نام این شعر «بهای آزادی» و از سروده‎های فردوس حاجیان است.

راحله حاجیان نوشته شاید این پست موقت باشد و شاید هم نه، بستگی دارد! احتمالاً خود او که البته زنی محجبه است می‎دانسته انتشار این ویدئو برایش دردسرساز شود.

همچنین گزارش شده در هیأت بعثت یزد برای سلامتی محمدرضا شجریان استاد آواز ایران دعا شد و مردم یکصدا  ترانه‌ی قدیمی «مرغ سحر» را خواندند. بعضی کانال‌های خبری اصلاح‌‏طلب فیلم‎ها و تصاویری از نوحه‎خوانی‎های ویژه‌ی یزد با مضامین آزادیخواهانه منتشر کردند.

اعتراض‎ها به وضعیت معیشتی و شکایت از دزدی و غارت در دستجات عزاداری پدیده نوظهوری است. در واقع این اعتراضات نه از نظر وسعت و نه از نظر شعارها با آنچه در  تاسوعا و عاشورای سال ۸۸ و شرایط خاص آن دوران رخ داد قابل مقایسه نیست. محرم سال ۱۳۸۸، برگ سیاهی در تاریخ جنایات جمهوری اسلامی بود. سرکوب گسترده این تظاهرات ده‎ها کشته و مجروح بر جای گذاشت و فراموش کردنی نیست که ماشین نیروی انتظامی از روی یک معترض رد شد.

ریشه‎ی اعتراضات محرم سال ۹۷، اقتصادی است. چه بسا بسیاری از معترضان انگیزه‎ی سیاسی یا ضدحکومتی نداشته باشند و در صف براندازان قرار نگیرند اما چنانکه در برخی از فیلم‎ها دیده می‌شود اگرچ در برخی هیأت‌‏ها دزدان و احتکارکننده‌ها «ضد انقلاب» نامیده شده‌اند اما وجه مشترک همه‎ی این اعتراض‎ها انتقاد و شکایت از دزدی مسئولان و وضعیت بد معیشتی مردم است.

لینک کوتاه شده این نوشته:
https://kayhan.london/fa/?p=130618

دیدگاه خود را درباره این مطلب با ما و دیگران در میان بگذارید (حداکثر ۱۰۰۰ کاراکتر):