یک روز پس از فعال شدن رسمی «مکانیسم ماشه» و بازگشت تحریمهای سازمان ملل، نمایندگان مجلس شورای اسلامی برای بررسی اقدام متقابل «جلسه غیرعلنی» برگزار کردند.
پیش از فعال شدن مکانیسم ماشه، شماری از مقامات ارشد نظام تهدید کرده بودند که جمهوری اسلامی از پیمان منع گسترش سلاحهای کشتار همگانی خارج خواهد شد و به سمت ساخت سلاح اتمی متمایل میشود اما مسعود پزشکیان در جریان سفر به نیویورک گفت، فعلاً قصدی برای خروج از NPT نداریم.
گویا نشست غیرعلنی مجلس نیز نتیجهای به همراه نداشت. در همین ارتباط هاشم خنفری از نمایندگان استان خوزستان گفت: «همه موضوعات بررسی شد، خروج از NPT و آثار ناشی از فعال کردن مکانیسم ماشه هم بررسی شد اما الان خیلی تصمیم جدی گرفته نشد و موضوعات در حد بررسی و اعلام نقطه نظرات نمایندگان است.»
محمدباقر قالیباف رئیس مجلس شورای اسلامی با لحنی تند تهدید کرده است که «اگر کشوری بخواهد بر اساس قطعنامههای غیرقانونی اقدامی علیه ایران انجام دهد، با اقدام متقابل و جدی ایران روبرو خواهدشد و سه کشور اروپایی بانی این اقدام غیرقانونی هم واکنش ما را خواهند دید.»
سردار پاسدار اسماعیل کوثری عضو «کمیسیون امنیت ملی» با تأکید بر اینکه بازگشت تحریمهای سازمان ملل علیه جمهوری اسلامی ایران «فاقد وجاهت حقوقی» است، گفت: «میگویند میخواهد جنگ راه بیفتد و اثراتش در بازار نشان داده میشود که اینهم عملیات روانی است نه عملیات واقعی چرا که میخواهند بازار را بهم بریزند.»
برخی تحلیلگران و حتا شماری از فعالان سیاسی در داخل ایران هشدار دادهاند که تصمیم احتمالی برای خروج از NPT احتمال وقوع جنگ دوباره را تقویت میکند به ویژه آنکه جمهوری اسلامی حاضر نشد برای بازدید بازرسان اژانس از تأسیسات اتمی تخریبشده در جنگ ۱۲ روزه مجوز بازدید صادر کند.
مخاطرات امنیتی مکانیسم ماشه
یوسف مولایی استاد حقوق بینالملل دانشگاه تهران در مصاحبه با روزنامه «آرمان ملی» هشدار داده است: «با این وجود با توجه به اینکه پس از فعال شدن ماشه ایران به عنوان یک کشور تهدیدکننده صلح جهانی قلمداد خواهد شد، پیامدهای امنیتی این اتفاق به مراتب از پیامدهای اقتصادی بیشتر خواهد بود.»
او میگوید: «با توجه به جنگ۱۲ روزه و تهدیدهایی که هنوز علیه کشور وجود دارد این احتمال وجود دارد که آمریکا و اسرائیل از این وضعیت به سود خود و به ضرر ایران در راستای اجماع جهانی علیه ایران استفاده کنند؛ هرچند کار سادهای نخواهد بود.»
مولایی میگوید: «یکی اهداف این است در صورتی که جنگی بین ایران و آمریکا و اسرائیل آغاز شد، افکار عمومی جهان از این آمادگی ذهنی برخوردار باشند که جمهوری اسلامی ایران به دلیل تخطی از قوانین بینالمللی در زمینه هستهای به هدف نظامی مشروع برای آمریکا و متحدانش تبدیل شده است.»
پیامدهای ناشی از بازگشت تحریمها مردم داخل ایران را به شدت نگران آینده کرده است. افزایش قیمت ارز و سکه، باعث کوچکتر شدن سفره آنها و افزایش قیمت انواع کالاهای مصرفی و مواد خوراکی خواهد شد. با اینهمه اما مسئولان نظام مدعیاند که از پس مشکلات برخواهند آمد و تحریمهای بینالمللی اثر زیادی نخواهد داشت!
همزمان برخی تحلیلگران معتقدند فشار اقتصادی به ویژه طبقات محروم و فقرا را بیش از پیش در مقابل نظام قرار خواهد داد و احتمال شکلگیری اعتراضات خیابانی بیشتر است هرچند که مقامات نظامی و امنیتی حکومت ادعا کردهاند برای مواجهه با هر شرایطی آمادهاند.
