در حالیکه روز گذشته وزیر نفت جمهوری اسلامی اعلام کرد «شایعات بنزینی را تکذیب نمیکنم و همه پیشنهادها در دست بررسی است» همچنان برخی مقامات دولت هر گونه برنامه برای افزایش قیمت بنزین را «تکذیب» میکنند. مسعود دانشمند عضو اتاق بازرگانی ایران معتقد است مسئولان درباره قیمت بنزین درگیر «سفسطه» شدهاند.
محسن پاکنژاد وزیر نفت دولت پزشکیان روز گذشته طی سخنانی با اشاره به خبرهایی درباره طرح دولت برای افزایش بنزین اعلام کرد «شایعات بنزینی را تکذیب نمیکنم و همه پیشنهادها در دست بررسی است.»
محسن پاکنژاد همچنین ادعا کرده که «فعلا برنامهای برای تغییر میزان سهمیهها و قیمت بنزین سهمیهای وجود ندارد اما در مورد سایر بخشها موضوع در دست بررسی است. گروههای کارشناسی درحال بررسی موضوع هستند و نظرات خبرگان فن را میگیرند.»
وزیر نفت دولت پزشکیان همچنین گفته «تغییر قیمت حاملهای انرژی و میزان سهمیهها در حوزه تصمیمگیری وزارت نفت نیست و موضوع باید در سطح دولت بررسی، تصویب و ابلاغ شود.»
محسن پاکنژاد در حالی گفته «شایعات بنزینی» را تکذیب نمیکند که ساعاتی بعد محمدمهدی طباطبایی معاون ارتباطات دفتر مسعود پزشکیان در پیامی به شایعات درباره تغییر قیمت بنزین واکنش داد و گفت «دروغ نگویید»!
معاون ارتباطات دفتر رئیسجمهور در پیامی در شبکه اجتماعی ایکس، نوشت: «دروغ نگوئید. هیچ برنامهای برای افزایش چندصددرصدی قیمت بنزین در دستور کار دولت نبوده، حتی در طرحهای پیشنهادی هم تأکید بر حفظ قیمت فعلی بنزین با سهمیههای موجود بوده است.»
محمدمهدی طباطبایی افزود که «ضمن آنکه توجه ویژه رئیس جمهور پرهیز از هرگونه تصمیمگیری بدون مهیا ساختن زمینههای اقتصادی و اجتماعی است.»
موضوع افزایش قیمت بنزین از ابتدای تشکیل دولت مسعود پزشکیان مورد بحث بود اما در هفتههای گذشته و در پی افزایش کسری بودجه و کاهش شدید منابع درآمدی حکومت، موضوع افزایش قیمت بنزین جدی شده است.
بر اساس آخرین خبرهایی که هنوز از سوی مقامات دولت تکذیب نشده، دولت به دنبال تعیین سه نرخ برای بنزین است.
رونمایی از نرخ سوم بنزین؛ دولت پزشکیان برای جبران کسری بودجه بنزین را گران میکند
رضا سپهوند دبیر کمیسیون انرژی مجلس شورای اسلامی از طرح دولت برای افزایش قیمت بنزین تحت عنوان «نرخ سوم» خبر داده و گفته «طبق برنامهای که در دولت مطرح است، ضمن حفظ سهمیههای ۱۵۰۰ و ۳۰۰۰ تومانی، نرخ سومی برای مصرف مازاد بنزین ایجاد میشود که رقم آن ۷۵۰۰ تومان خواهد بود.»
به گفته سپهوند، دولت طرحی سهمرحلهای برای اصلاح مصرف حاملهای انرژی در دست بررسی دارد. در این طرح، برای هر خانوار یا مصرفکننده یک بازه استاندارد تعیین میشود و در صورتیکه مصرف از آن حد فراتر رود، مازاد مصرف باید به قیمت آزاد یا نزدیک به نرخ بازار جهانی محاسبه شود.این سیاست در صورت اجرا، شامل برق، گاز، بنزین و سایر حاملها خواهد شد.
شماری از نمایندگان مجلس شورای اسلامی نیز افزایش قیمت بنزین را به ابزاری برای انتقاد از دولت پزشکیان تبدیل کردهاند.
امیرحسین ثابتی، نماینده مجلس شورای اسلامی در اینباره گفته «طبق قانون بودجه امسال دولت نباید بنزین را گران کند اما رفتند در جلسه هیئت دولت [تصمیم گرفتند] که سه نرخی بکنند و با چند صد درصد افزایش؛ آقای پزشکیان اگر میخواهید گران کنید بیایید علنی بگویید در زمان انتخابات دروغ گفتهام.»
مهدی فلاح دیگر نماینده مجلس شورای اسلامی هم معتقد است که «فرمول گرانسازی راهحل مدیریت منابع نیست .شرکتهای واسطه در پرداخت حقوق کارکنان شرکتی حذف شود.»
حمید رسایی نماینده اصولگرا و منتقد دولت پزشکیان نیز درباره افزایش قیمت بنزین گفته است: «دولت مصوب کرده نرخ سوخت کارت جایگاهها افزایش پیدا کند، یعنی بنزین گران شود. من به دولت میگویم و صبح هم رئیس محترم مجلس تذکر دادند؛ به جای این کار، به اصلاح سیاستهای غلط بروید.»
اظهارنظر برخی از اصلاحطلبان درباره افزایش قیمت بنزین نشان میدهد افزایش قیمت بنزین واقعا از سوی دولت پزشکیان در دست بررسی است. برای نمونه عباس عبدی، تحلیلگر اصلاحطلب خطاب به پزشکیان نوشته است: «اصلاح قیمتهای انرژی یک مسأله اقتصادی و فنی نیست، بلکه یک تصمیم راهبردی سیاسی است که نیازمند اصلاحات جدی است. اجازه ندهید مردم در مواجهه با شما بگویند «خودتان میدانید و مملکتتان»!
در حالیکه حامیان دولت پزشکیان مدام بر ارزان بودن بنزین و مصرف بالای آن به علت ارزانی تأکید دارند که کارشناسان با این ادعا مخالف هستند.
مسعود دانشمند عضو اتاق بازرگانی و تحلیلگر اقتصادی در اینباره گفته «مسئولان درگیر یک سفسطه شده اند که میگویند در ایران، بنزین از آب ارزانتر است. اتفاقا اصلا اینگونه نیست. در اروپا و ایالات متحده نیز نسبت حداقل دستمزد و نرخ بنزین مثل کشور ما نیست. اتفاقا برق، آب و گاز و بنزین کشور ما گرانتر از بسیاری دیگر از کشورها است. بنابراین ما باید شاخص داشته باشیم و مشخص کنیم بر چه مبنایی میسنجیم. گرانتر کردن قیمت بنزین در ایران اصلا فرایند سادهای نخواهد بود و ممکن است ایجاد مشکلاتی جدی در جامعه کند.»
مسعود دانشمند توضیح داده که «من اصلا موافق تصمیمگیریهایی که به جای کاهش بار فشار بر مردم است، خود ایجاد مشکل میکند نیستم. این نوع تصمیمگیریها، ایجاد تورم هم میکند و نتیجهای به جز فروپاشی اقتصادی ندارد.»
عضو اتاق بازرگانی افزوده «متعجبم که چطور مقامات متوجه نیستند این نوع تصمیمها باید مرحلهای و پلکانی گرفته شوند نه ناگهانی و با فشار بر مردم. این نوع تصمیمها معمولاً با نیت اصلاحات اقتصادی مطرح میشوند اما در عمل، نه تنها منجر به بهبود شرایط اقتصادی نمیشوند، بلکه به شکل مستقیم یا غیرمستقیم باعث افزایش تورم، کاهش قدرت خرید و تضعیف اعتماد عمومی به سیاستگذار میشوند.»
این تحلیلگر اقتصادی افزوده «سیاست اصلاحی، به ویژه در حوزههایی مانند حذف یارانهها، اصلاح قیمت انرژی یا تغییر نرخ ارز، نیازمند اجرای مرحلهای و همراه با سیاستهای جبرانی است. تجربه نشان میدهد که هیچ اصلاح اقتصادی پایداری با شوک درمانی به نتیجه نرسیده است.»
او همچنین هشدار داده که «از نظر علم اقتصاد، رفتار مردم و فعالان اقتصادی بهشدت وابسته به انتظارات است. وقتی دولت تصمیمگیری های اینچنینی میکند، انتظارات تورمی فوراً افزایش مییابد و بازارها پیشدستانه به استقبال تورم میروند. اصلاحات ساختاری واقعی باید با شفافیت، اطلاعرسانی دقیق و درک توان اقتصادی جامعه صورت گیرد. در غیر این صورت، هر تصمیمی که بدون پیوستگی کارشناسی و اجتماعی انجام شود، بهجای اصلاح، به فروپاشی بیشتر بنیانهای اقتصادی خواهد رسید.»
