قرار بود پس از امضاء تفاهمنامه میان دونالد ترامپ رئیس جمهوری آمریکا و مسعود پزشکیان رئیس دولت جمهوری اسلامی، جیدی ونس معاون ترامپ برای امضاء رسمی این سند و دیدار با مقامات جمهوری اسلامی به سوئیس سفر کند، اما برنامه در آخرین دقایق بطور ناگهانی لغو شد.

یک سخنگوی کاخ سفید به رسانههای آمریکایی گفت ونس سفر خود به سوئیس را به دلیل مشکلات تدارکاتی به تعویق انداخته است. اما برخی منابع گزارش دادند جمهوری اسلامی به دلیل ادامه حملات اسرائیل به حزبالله لبنان این سفر را لغو کرده است.
پس از آنکه حزبالله نیروهای اسرائیلی را هدف قرار داد، اسرائیل نیز موجی از حملات هوایی را در جنوب لبنان انجام داد که دستکم ۱۶ کشته و ۳۲ زخمی بر جای گذاشت.
پس از امضاء “یادداشت تفاهم اسلامآباد” قرار بود این مذاکرات روز جمعه ۱۹ ژوئن (۲۹خرداد) در منطقه کوهستانی و لوکس بورگن اشتوک (بورگن بِرگ) در سوئیس آغاز شود.
کاخ سفید اعلام کرد که آمریکا مشتاق است «هرچه سریعتر مذاکرات فنی را آغاز کند»، اما همزمان خبر داد که جیدی ونس، که رهبری مذاکرات از سوی دولت ترامپ را بر عهده دارد، به این سفر نخواهد رفت.
سخنگوی کاخ سفید در آخرین ساعات پنجشنبه گفت: «تدارکات این مذاکرات هرگز ساده یا قابل پیشبینی نبوده است. در حال حاضر معاون رئیسجمهور امشب سفر نخواهد کرد.»
اسرائیل طی روزهای اخیر بارها مواضع حزبالله را هدف قرار داد. برخی مناطق نیز زیر آتش توپخانه بود.
حزبالله اعلام کرد نیروهای اسرائیلی را هدف قرار داده که در تلاش برای پیشروی به سمت دامنههای اطراف «نبطیه» بودند؛ منطقهای که از زمان اعلام آتشبس میان آمریکا و جمهوری اسلامی ایران، شاهد درگیریهای پراکنده بوده است. پیش از آتشبس، نیروهای اسرائیلی در حال پیشروی به سمت شهرهای جنوبی لبنان بودند.
لغو مذاکرات آمریکا و رژیم ایران آنقدر ناگهانی بود که کارکنان دفتر ونس و گروهی از خبرنگاران حتی در پایگاه هوایی اندروز در نزدیکی واشنگتن برای انجام سفر گرد آمده بودند. دهها مقام کاخ سفید، نیروهای تدارکاتی و خبرنگاران نیز از پیش در سوئیس حضور داشتند تا مقدمات ورود احتمالی ونس را فراهم کنند.
در این نیان، در متنی منتسب به مجتبی خامنهای “رهبر جمهوری اسلامی” اعلام شده است: «درباره تفاهمنامه دیدگاه متفاوتی داشتم ولی پزشکیان تعهد داد و من اجازه را صادر کردم.»
با این حال، پیش از لغو مذاکرات، خبرگزاری تسنیم وابسته به سپاه پاسداران گزارش داد که مذاکرهکنندگان ایرانی پیش از آغاز دور بعدی گفتگوها نیاز دارند نشانههایی از اجرای توافق موقت از سوی آمریکا مشاهده کنند و هنوز تأییدی درباره سفر هیئت ایرانی به سوئیس وجود ندارد.
لغو مذاکرات پس از گزارشی از شبکه عربی المیادین، که از نظر سیاسی به حزبالله نزدیک است، صورت گرفت. این گزارش مدعی شد تهران به دلیل ادامه عملیات نظامی اسرائیل در لبنان، اعزام هیئت خود به سوئیس را به تأخیر انداخته است.
اسرائیل که در مذاکرات صلح حضور نداشت و خود را از توافق آمریکا و ایران دور نگه داشته است، همچنان به عملیات نظامی خود در لبنان ادامه داده و بامداد جمعه ۱۹ ژوئن حملات هوایی تازهای انجام داد. اسرائیل حزبالله را به نقض آتشبس متهم کرده؛ اتهامی که حزبالله نیز متقابلاً آن را متوجه اسرائیل کرده است.
حزبالله روز جمعه اعلام کرد نیروهایش سه تانک اسرائیلی را در جنوب لبنان منهدم کردهاند و درگیریها همچنان ادامه دارد. اسرائیل این ادعا را تأیید نکرده است.
حزبالله در ماه مارس ۲۰۲۶ با حمله به اسرائیل، لبنان را وارد جنگ خاورمیانه کرد؛ اقدامی که به گفته این گروه، در انتقام کشته شدن علی خامنهای رهبر جمهوری اسلامی توسط آمریکا و اسرائیل انجام شد. در پی آن، تهاجم زمینی اسرائیل به جنوب لبنان و بمبارانهای گسترده، بیش از ۳۹۰۰ کشته در لبنان برجای گذاشت. حزبالله نیز دستکم ۳۲ سرباز اسرائیلی و ۳ غیرنظامی اسرائیلی را کشته است.
اسرائیل روز پنجشنبه از ایجاد آنچه «منطقه امنیتی» در جنوب لبنان نامید خبر داد؛ منطقهای که منطقه وسیعی از خاک لبنان را در بر میگیرد. مقامهای لبنانی خواستار خروج کامل نیروهای اسرائیلی شدهاند؛ موضوعی که رژیم ایران نیز اعلام کرده طبق یادداشت تفاهم با آمریکا ضروری است.
این یادداشت تفاهم خواستار «پایان دائمی» جنگ در لبنان و تضمین «تمامیت ارضی و حاکمیت» این کشور است. دونالد ترامپ گفته انتظار دارد در تمامی جبههها آتشبس کامل برقرار شود.
اسرائیل تا کنون اصرار داشته که نیروهایش را از جنوب لبنان خارج نخواهد کرد؛ موضعی که موجب انتقاد علنی ترامپ و ونس شده است.
ونس معاون اول ترامپ روز پنجشنبه با اشاره به اینکه «اسرائیل باید به روند صلح احترام بگذارد» گفت: «آنچه گاهی باعث ناامیدی رئیسجمهور شده این است که درست در آستانه یک پیشرفت بزرگ در توافق قرار میگیریم، اما ناگهان انفجار بزرگی در یک منطقه مسکونی در بیروت رخ میدهد و افراد زیادی که هیچ ارتباطی با حزبالله ندارند جان خود را از دست میدهند.» او افزود چنین اقداماتی «قابل قبول نیست».
روز جمعه، محمد قالیباف مذاکرهکننده ارشد رژیم ایران، نسبت به هرگونه نقض توافق هشدار داد و گفت: «در صورت بدرفتاری، نقض پیمان و زیادهخواهی طرف مقابل، هیچ تردیدی نداریم که پاسخی قاطع به دشمن داده خواهد شد.»
رفت و آمدهای دیپلماتیک و ابهام درباره مذاکرات برنامهریزیشده، بر تردیدها درباره امکان دستیابی به یک آتشبس پایدار در جنگ منطقهای افزوده است؛ جنگی که تا کنون دستکم ۷ هزار کشته برجای گذاشته، قیمت انرژی را به شدت افزایش داده و بازارهای جهانی را متزلزل کرده است.
در متن منتسب به مجتبی خامنهای ادعا شده است که ترامپ این توافق را «از روی استیصال» امضا کرده و هشدار داده شده که مذاکرات آینده آسان نخواهد بود.
در این متن همچنین آمده است: «اگر طرف آمریکایی بخواهد بیش از حد مطالبهگر باشد، ما آن را نخواهیم پذیرفت.»
“یادداشت تفاهم اسلامآباد” به مذاکرهکنندگان ۶۰ روز فرصت میدهد تا درباره وضعیت برنامه هستهای ایران به توافق برسند، مگر اینکه هر دو طرف با تمدید آن موافقت کنند. همچنین صندوقی ۳۰۰ میلیارد دلاری برای بازسازی ایران و مشوقهای مالی دیگر در نظر گرفته شده که پس از توافق نهایی احتمالی در اختیار قرار داده خواهد شد.
نیروهای آمریکایی روز پنجشنبه محاصره دریایی بنادر ایران را که مانع تردد کشتیها به جمهوری اسلامی میشد، لغو کردند. با این حال ارتش آمریکا تأکید کرد ناوهای جنگی این کشور «در منطقه باقی خواهند ماند».
با وجود این، رفتوآمد کشتیها در تنگه هرمز -گذرگاه راهبردی انتقال انرژی که ایران در طول درگیریها آن را مسدود کرده بود- همچنان محدود و کمتر از حد معمول گزارش شده است.

