در گزارش سال ۲۰۲۶ وزارت خارجه آمریکا درباره‌ی قاچاق انسان، جمهوری اسلامی در رده سوم قرار دارد.
گزارش سال ۲۰۲۶ وزارت خارجه آمریکا درباره‌ی قاچاق انسان که روز پنجشنبه ۱۶ مهر ۱۴۰۵ (۸ اکتبر ۲۰۲۶) منتشر شده، جمهوری اسلامی را در رده سوم قرار داده که بیشترین سطح طبقه‌بندی در این گزارش سالانه است.
طبق یافته‌های این سند، حکومت ایران حداقل استانداردهای لازم برای ریشه‌کن کردن قاچاق انسان را رعایت نمی‌کند و تلاش قابل توجهی نیز در این مسیر انجام نمی‌دهد. یکی از محورهای اصلی این ارزیابی، وجود «سیاست یا الگوی حکومتی» در به کار گرفتن یا جذب اجباری کودک‌سربازان و ارتکاب جرائم مرتبط با قاچاق انسان است.
بر اساس گزارش سالانه وزارت خارجه آمریکا، سپاه پاسداران انقلاب اسلامی کودکان را به عنوان سرباز جذب کرده و به کار گرفته و از گروه‌های مسلح غیردولتی که کودکان را به اجبار به خدمت می‌گیرند، حمایت مادی و عملیاتی کرده است.
وزارت خارجه آمریکا می‌گوید، سپاه پاسداران و نیروی شبه‌نظامی بسیج در کنار کودکان ایرانی همچنین کودکان مهاجر افغان، پاکستانی، اتباع سوری را با زور و اجبار به عضویت گروه‌های مسلح فعال در منطقه درمی‌آورند.
ناظران در دوره‌های پیشین نیز گزارش داده بودند که سپاه و بسیج کودکان مهاجر و پناهنده و همچنین کودکان ایرانی را برای نبرد در لشکر شبه‌نظامیان تحت فرماندهی سپاه در سوریه جذب کرده‌اند. حکومت ایران همچنین از حوثی‌ها در یمن حمایت مادی می‌کند؛ گروهی که خود به جذب و استفاده از کودک‌سربازان شناخته شده است.
گزارش وزارت خارجه آمریکا تأکید دارد که مقامات جمهوری اسلامی همچنان بدون مجازات، جرائم قاچاق از جمله جذب اجباری کودکان و بزرگسالان در درگیری‌های مسلحانه منطقه مرتکب می‌شوند یا آن را نادیده می‌گیرند و هیچ تلاش گزارش‌شده‌ای برای خلع سلاح و خروج از خدمت کودک‌سربازان وجود ندارد و در مواردی دستور کار اجباری در زندان‌ها برای آنها صادر کرده‌اند.
یکی از موارد مشخص که در این گزارش به آن اشاره شده، اعلام رسمی حداقل سن ۱۲ سال برای یک کمپین جذب کودکان برای عملیات نظامی است. در ۲۶ مارس ۲۰۲۶ (۶ فروردین ۱۴۰۵)، یکی از مقامات لشکر ۲۷ «محمد رسول‌الله» وابسته به سپاه پاسداران در تهران گفت که کمپینی با عنوان «رزمندگان مدافع وطن» حداقل سن ثبت‌نام را ۱۲ سال تعیین کرده است.
این طرح غیرنظامیان را برای ارائه‌ی خدمات آشپزی و پزشکی، توزیع اقلام، رسیدگی به خانه‌های آسیب‌دیده و همچنین فعالیت‌های امنیتی مانند حضور در ایست‌های بازرسی، گشت‌های عملیاتی و اطلاعاتی و اسکورت ماشین‌ها جذب می‌کند.
تبلیغات گسترده‌ی این کمپین توسط خبرگزاری‌های وابسته به نهادهای نظامی جمهوری اسلامی منتشر شده و تصویر یک پسر و یک دختر نوجوان را در کنار دو بزرگسال، از جمله فردی با لباس نظامی، نشان می‌دهد.
پوسترها، اعلامیه‌های رسمی با حداقل سن ۱۲ سال و تصاویر منتشرشده از حضور کودکان در صفوف بسیج، نشان‌دهنده‌ی ترکیبی از جذب سازمانیافته و تبلیغات عمومی است که کودکان را در معرض خطر مستقیم قرار می‌دهد، در حالی که هیچ ساز و کاری برای پاسخگو کردن حکومت و بازپروری این کودکان وجود ندارد.
بطور معمول، ثبت‌نام کودک‌سربازان در مساجد تهران که پایگاه‌های بسیج را در خود جای داده‌اند، انجام می‌شود. سازمان دیده‌بان حقوق بشر در واکنش به چنین اقداماتی گفته است که حکومت ایران حاضر است جان کودکان را برای دستیابی به نیروی انسانی بیشتر به خطر بیندازد.
جذب کودکان زیر ۱۵ سال در مخاصمات مسلحانه طبق حقوق بین‌الملل بشردوستانه می‌تواند مصداق جنایت جنگی باشد.
علاوه بر این، نیروهای بسیج در شهرهای مختلف ایران، در جریان سرکوب خشونتبار اعتراضات دی‌ماه ۱۴۰۴ (ژانویه ۲۰۲۶) از کودکان استفاده کرده‌اند. تصاویر متعددی در شبکه‌های اجتماعی و خبرگزاری‌های داخلی از حضور کودکان در میان نیروهای شبه‌نظامی بسیج در روزهای ۱۷ و ۱۸ دی‌ماه و دوره‌های پیشین سرکوب از جمله اعتراضات بزرگ ۱۴۰۱ پس از کشته شدن مهسا امینی در بازداشت گشت ارشاد اسلامی منتشر شده است.
گزارش وزارت خارجه آمریکا همچنین به اظهارات ناظران درباره یک مرکز نگهداری کودکان پسر در تهران اشاره دارد که کودکان را برای پیوستن به نیروهای امنیتی آموزش می‌دهد. این موارد در کنار آسیب‌پذیری بالای کودکان بدون مدارک قانونی، کودکان بی‌خانمان ایرانی و افغان و رواج ازدواج کودکان، جمعیت کودکان را در کشور در معرض اشکال مختلف بهره‌کشی قرار می‌دهد.
در بخش حفاظت و پیشگیری، این گزارش تصریح می‌کند که حکومت هیچ تلاش گزارش‌شده‌ای برای شناسایی قربانیان قاچاق، از جمله کودک‌سربازان، یا ارائه خدمات حمایتی انجام نداده است. صدها هزار افغان در سال ۲۰۲۵ بازداشت و اخراج شدند بدون آنکه غربالگری برای شاخص‌های قاچاق صورت گیرد و برخی کودکان بازداشت‌شده با سوء رفتار شدید مواجه شدند.
با این حال، از سوی جمهوری اسلامی هیچگاه راهبرد ضدقاچاق، منابع اختصاصی یا آموزش برای دوری جستن یا توقف جذب کودک‌سربازان گزارش نشده است. این ارزیابی در ادامه‌ی گزارش‌های سال‌های پیشین وزارت خارجه آمریکا منتشر شده که الگوی مشابهی از نقش سپاه پاسداران انقلاب اسلامی و بسیج در جذب کودکان برای جنگ‌های منطقه‌ای و سرکوب داخلی را مستند کرده‌اند.
