در شرایطی که تورم به مرز ۵۰ درصد رسیده و فاصله میان دستمزد کارگران و هزینه زندگی عمیقتر شده است، رئیس کانون عالی انجمنهای صنفی کارگران گفته «کارگر برای زنده ماندن هم با مشکل روبرو است».
سمیه گلپور رئیس کانون عالی انجمنهای صنفی کارگران ایران هشدار داده که در سایه تورم مهارنشده و بیتوجهی دولت به وضعیت معیشتی، دستمزد کارگران اکنون حتی به یکسوم خط فقر هم نمیرسد و «کارگر برای زنده ماندن هم با مشکل روبهروست».
سمیه گلپور با تأکید بر اینکه هزینه واقعی یک سبد معیشت برای خانوادههای دو تا سه نفره بین ۴۰ تا ۵۰ میلیون تومان در ماه است، تأکید کرده که حقوق فعلی کارگران با مزایا نیز توان تأمین حداقل نیازهای زندگی را ندارد و «این ارقام نشان میدهد بسیاری از کارگران حتی توان تأمین ابتداییترین نیازهای زندگی را ندارند.»
رئیس کانون عالی انجمنهای صنفی کارگران ایران همچنین به آخرین آمارهای ارائه شده از سوی مرکز آمار ایران درباره تورم مهرماه امسال اشاره کرده و گفته تورم نقطهای ۶۴ درصدی خوراکیها و تورم عمومی نزدیک به ۵۰ درصدی است.
او با بیان اینکه در چنین شرایطی عملکرد دولت در کنترل قیمت کالاهای اساسی «کاملا شکستخورده است» گفته «دولت حتی از تنظیم قیمتهایی مثل تخممرغ، گوشت، برنج و روغن هم ناتوان است. کاهش وعدههای غذایی مردم از سه وعده به دو وعده، و حتی یک وعده، نتیجه همین سیاستهای ناکارآمد است.»
این فعال کارگری با انتقاد از ساختار تعیین دستمزد گفته این شیوه تعیین دستمزد به گونهای است که «کارگر فقط زنده بماند» و امکان رشد، رفاه یا زندگی آبرومندانه در عمل از بین رفته است.
همانطور که سمیه گلپور نیز اشاره کرده سالهاست که رقم حداقل دستمزد که مبنای پرداخت دستمزد کارگران است بدون تناسب با میزان تورم تعیین شده و در نتیجه قدرت خرید اقشار کارگر و دیگر حداقلبگیران هر سال با کاهشی بیشتر از سال قبل روبرو میشود.
اکنون در حالیکه پیشبینی میشود تا پایان سال جاری رقم تورم به ۵۰ درصد برسد، فعالان کارگری خواستار تعیین عادلانه دستمزد برای سال آینده هستند. در همین رابطه حمید حاج اسماعیلی کارشناس بازار کار گفته در حال حاضر رقم خط فقر ۵۵ میلیون تومان است اما حقوق کارگران یا بازنشستگان تأمین اجتماعی حدود ۱۷ میلیون تومان است.
او گفته «با توجه به بررسیهای میدانی و جمعبندیها و محاسبات علمی و ریاضی که در خصوص قیمت کالاها و نرخ تورم وجود دارد، برآوردها این است که در کشور خط فقر نسبی بالای ۵۵ میلیون تومان است. ممکن است در روزهای منتهی به پایان سال، این رقم حتی افزایش پیدا کند، زیرا نرخ تورم به سرعت دارد افزایش پیدا میکند.»
این کارشناس بازار کار با بیان اینکه آنچه در رابطه با رقم دستمزد در ایران برای گروههای کارگری، کارمندان و بازنشستگان مطرح است، حقوق به طور متوسط ۱۷ میلیون تومان است، گفته «این رقم تا خط فقر نسبی ۵۵ میلیون تومان، آن هم با توجه به تورم نزدیک به ۵۰ درصد، یک شکاف بسیار بزرگی دارد و فکر میکنم باید در خصوص این موضوع تدبیر ویژه داشته باشد؛ چراکه تعریف خط فقر و تورم، مسئولیت آن با دولت است که هم جبران کند، هم حمایت کند و هم پاسخگو باشد.»
اگر چه فعالان کارگری معتقدند باید دستمزدها متناسب با رقم خط فقر یعنی حدود ۵۰ میلیون تومان تعیین شود اما در آنسو کارفرمایان نیز که با مشکلاتی چون رکود تورمی، کاهش دامنه سود و کمبود منابع روبرو هستند میگویند توان پرداخت دستمزدهای بالا را ندارند.
حمید حاج اسماعیلی در اینباره گفته «اگر دستمزد بالا تعیین شود، آیا کارفرمایان میتوانند این رقم را پرداخت کنند، واقعا این نگرانی وجود دارد. چون همین الان هم با شرایط سختی که بر بازار کار مسلط شده، بازار کار رسمی کوچک و بازار دلالی، واسطهگری و بازار سیاه و اقتصاد غیررسمی بر بخش رسمی کشور فزونی پیدا کرده و شاید بیش از ۵۵ درصد کسبوکارها، غیررسمی شدهاند.»
او افزوده «ما باید دستمزدی را تعیین کنیم که بخش خصوصی قادر به پرداخت آن باشد و بخشهای عمومی مثل صندوقهای بیمهای به خصوص صندوق تامیناجتماعی توان پرداخت را داشته باشند.»
