به گفته مقامات آمریکایی، اگرچه دونالد ترامپ فعلاً از حمله به ایران عقبنشینی کرده است، اما همچنان از دستیاران خود میخواهد که گزینههای نظامی «قاطع» را علیه جمهوری اسلامی ارائه کنند. این در حالیست که از یک سو سرکوبها علیه مردم ایران افزایش یافته و از سوی دیگر آمریکا بهسرعت در حال اعزام تجهیزات نظامی به خاورمیانه است.
روزنامه «والاستریت ژورنال» روز سهشنبه ۲۰ ژانویه (۳۰ دی) گزارش داد، آمریکا در حال اعزام یک ناو هواپیمابر و چندین جنگنده به خاورمیانه است. استقرار این تجهیزات ممکن است آغاز تقویت گسترده نیروهای آمریکایی در منطقه باشد که در صورت تصمیم دونالد ترامپ، توان آتش لازم را برای آمریکا جهت حمله به ایران فراهم کند.
درخواست ترامپ برای انجام یک یک عملیات «قاطع» علیه جمهوری اسلامی، دستیاران او در پنتاگون و کاخ سفید را بر آن داشته است که مجموعهای از گزینهها، از جمله آنهایی که با هدف سرنگونی رژیم ایران طراحی شدهاند را اصلاح کنند.
مقامات آمریکایی همچنین در حال طراحی گزینههای محدودترند که میتواند شامل هدف قرار دادن مواضع سپاه پاسداران باشد.
به گفته مقامات آمریکایی، اگرچه دونالد ترامپ هنوز دستور حمله به ایران را صادر نکرده و روشن نیست در نهایت چه تصمیمی خواهد گرفت، اما ادامه اینچنین گفتگوهایی نشان میدهد که او مجازات جمهوری اسلامی را به دلیل کشتار معترضان کنار نگذاشته است.
ترامپ روز سهشنبه در پاسخ به پرسشی مبنی بر این که آیا گزینه نظامی هنوز روی میز است، گفت: «درباره ایران، آنها میخواستند ۸۳۷ نفر را به دار آویزند و من به آنها فهماندم که اگر چنین اتفاقی بیفتد، روز بدی برای آنها خواهد بود و تصمیم گرفتند که این کار را نکنند.»
به گفته مقامهای پیشین و کارشناسان، پرسش اصلیتر مقابل دولت ترامپ این است که آیا میتوان حکومت را در یک کشور خارجی تنها با قدرت هوایی آمریکا سرنگون کرد؟ کاخ سفید همچنین باید با این پرسش روبهروست که اگر معترضان ایرانی دوباره به خیابان بیایند و از ترامپ درخواست حمایت کنند، آیا دولت آمریکا برای اجرای کارزار نظامی مستمر که ممکن است هفتهها یا ماهها طول بکشد، آمادگی دارد یا خیر؟
دیوید دپتولا ژنرال بازنشسته نیروی هوایی آمریکا که در سال ۱۹۹۱ در کارزار هوایی «عملیات طوفان صحرا» علیه عراق نقش کلیدی ایفا کرد، میگوید: «در جریان سرکوبها، گزینههای نظامی کارهایی را میتوانند انجام دهند و کارهایی را نمیتوانند انجام دهند. شما میتوانید از برخی رفتارهای رژیم جلوگیری کنید. اما اگر واقعا میخواهید رژیم را تغییر دهید، باید دست به عملیات گسترده زمینی و هوایی بزنید.»
در بخش دیگری از گزارش «والاستریت ژورنال» آمده، همزمان دولت گامهای بعدی را بررسی میکند، ارتش آمریکا با به تقویت تجهیزات و نیروهای خود در خاورمیانه سرعت داده است.
بنابر دادههای رهگیری پروازها و به گفته مقامات آمریکایی، جنگندههای «اف-۱۵ای» (F-15E) آمریکا روز یکشنبه در اردن به زمین نشستند. همچنین بنابر دادههای ردیابهای ترافیک دریایی، ناو هواپیمابر «یواساس آبراهام لینکلن» و گروه ضربتی آن که شامل ناوشکنها، جنگندههای اف-۳۵ و دیگر جنگندهها است، در حال حرکت از دریای جنوبی چین به سمت غرب و به سوی خلیج فارس مشاهده شدهاند.
به گفته مقامات آمریکایی، همچنین قرار است با هدف دفع هرگونه اقدام تلافیجویانه جمهوری اسلامی تعداد بیشتری سامانه پدافند هوایی از نوع «پاتریوت» و «تاد» در منطقه مستقر شود. به گفته این مقامات، ورود تجهیزات نظامی بیشتر به خاورمیانه گزینههای بیشتری برای حمله در اختیار آمریکا میگذارد.
مارکو روبیو مشاور امنیت ملی و وزیر خارجه آمریکا روز دوشنبه با فیصل بن فرحان وزیر خارجه عربستان سعودی درباره ایران گفتگو کرد. بنابر این گزارش، آمریکا برای اجرای کارزار هوایی علیه ایران به حمایت عربستان سعودی نیاز خواهد داشت.
بنابر این گزارش، طی هفته گذشته همزمان با اعتراضات ایران، ترامپ در چند جلسه درباره پیچیدگیهای کارزار نظامی علیه ایران حاضر شد. یکی از موارد مطرح شده در این جلسات این بود که حمله هوایی آمریکا به ایران لزوما منجر به فروپاشی جمهوری اسلامی نخواهد شد.
از آن زمان، برخی مقامات آمریکایی، پرسشهایی را درباره اهداف سیاسی حملات به ایران در این مقطع مطرح کردهاند. آقای ترامپ میداند که هر اقدام نظامی آمریکا، مدتها پس از آن انجام خواهد شد که او به معترضان وعده داد «کمک در راه است» و بعید است به سرعت عملیات کنار زدن نیکولاس مادورو، رهبر پیشین ونزوئلا باشد.
با این حال، هنوز مشخص نیست که حتی در صورت موفقیت آمریکا در سرنگونی جمهوری اسلامی، طرح دولت ترامپ برای چگونگی اداره شدن ایران چیست.
رمزی ماردینی، تحلیلگر ریسک ژئوپلیتیک در خاورمیانه و پژوهشگر دانشگاه استنفورد گفت: «اگرچه ممکن است به نظر بیاید که راهبرد قطع سر، پنجرهای از فرصت را به وجود میآورد، اما هیچ نیروی مخالفی در زمین یا در افق وجود ندارد که حتی بتواند رژیم را سرنگون کند، چه برسد به آن که بخواهد در کشور ثبات به وجود آورد. چه کسی قرار است خیابانها را کنترل کند؟ چه کسی امنیت تسلیحات و تاسیسات نظامی و هستهای را تامین میکند؟ چه کسی در مرز عراق و افغانستان گشتزنی میکند؟ معترضان؟»
بعضی از مشاوران ترامپ نیز استفاده از ابزارهای غیرنظامی چون کمک به سازماندهی معترضان یا وضع تحریمهای جدید علیه رژیم ایران را مطرح کردهاند از جمله اسکات بسنت وزیر خزانهداری آمریکا که در مجمع جهانی اقتصاد در داووس سوئیس گفت که فشار مالی آمریکا «موثر بود، چون اقتصاد آنها فروپاشید.»
او افزود: «برای همین مردم به خیابان آمدند. این دیپلماسی اقتصادی است، بدون شلیک حتی یک گلوله و اوضاع اینجا به شکل بسیار مثبتی در حال پیشروی است.»
ترامپ یک سال پیش در سخنرانی مراسم تحلیف وعده داد که دولتش موفقیت خود را تا حدی با معیار «جنگهایی که هرگز واردشان نمیشویم» خواهد سنجید.
پیت هگست وزیر دفاع آمریکا در سخنرانی در «مجمع ملی دفاعی ریگان» گفت که آمریکا دیگر قرار نیست «با ملتسازی، مداخلهگری، جنگهای بیمورد، تغییر رژیم» از مسیر منحرف شود.
با این حال ترامپ درباره «تغییر رهبری ایران» پیامهای متناقضی ارسال کرده است. او هفته گذشته در گفتگو با رویترز نسبت به این که مردم ایران پس از سرنگونی رژیم پیرامون کسی مثل شاهزاده رضا پهلوی متحد شوند، ابراز تردید کرد. با این حال، او در گفتگو با پولیتیکو در واکنش به اظهارات علی خامنهای، رهبر جمهوری اسلامی که ترامپ را مقصر اعتراضات دانسته بود گفت: «وقت آن است که به دنبال رهبری جدید در ایران باشیم.»
او افزود: «این مرد بیمار است و باید کشورش را درست اداره کند و دست از کشتار مردم بردارد.»
تهران تهدید کرده است اگر آمریکا ایران را بمباران کند و بهویژه رهبر رژیم را هدف قرار دهد، به مواضع آمریکا حمله کند. مسعود پزشکیان، رئیسجمهوری ایران روز یکشنبه گفت: « تعرض به رهبری معظم کشورمان بهمنزله جنگ تمامعیار با ملت ایران است.»
در ادامه این گزارش آمد، جنگندههای تهاجمی «اف-۱۵» در دفاع از اسرائیل در مقابل حملات پهپادی گسترده جمهوری اسلامی در سال ۲۰۲۴ نقش مهمی ایفا کردند و با شلیک موشک توانستند این پهپادها را در آسمان رهگیری کنند. از آن زمان تاکنون آمریکا این جنگندهها را که رادارگریز نیستند، بهطور ویژه برای ساقط کردن پهپادها به راکتهای هوابههوا مجهز کرده است.
با این حال، کارزار هوایی گسترده در داخل ایران احتمالا شامل هواپیماهای رادارگریز چون جنگندههای «اف-۳۵» و بمب افکنهای «بی-۲» و همچنین زیردریاییهای با قابلیت پرتاب موشکهای کروز خواهد بود. این در حالی است که فعلا پرواز هیچ جنگنده «اف-۳۵» به سوی خاورمیانه مشاهده نشده است.
