بازپرداخت وجه هزاران بلیت هواپیما که بهعلت بروز شرایط جنگی، لغو شدند سبب درگیری میان سازمان هواپیمایی کشوری و انجمن خدمات مسافرتی در ایران شده است. سازمان هواپیمایی کشوری چند آژانس مسافرتی را بهعلت عدم عدم بازپرداخت وجوه بلیت به مسافران به مراجع قضایی معرفی کرده است اما انجمن خدمات مسافرتی اعلام کرده امکان بازپرداخت وجوه بلیتهای لغوشده در جنگ وجود ندارد.
پس از آغاز جنگ میان اسرائیل و آمریکا با جمهوری اسلامی در نهم اسفندماه ۱۴۰۴ هزاران بلیت هواپیما مربوط به پروازهای داخلی و خارجی لغو شد. لغو پروازها در مهمترین پیک سفرها در ایران و تعطیلات نوروز رخ داد و حالا هزاران مسافر برای پس گرفتن وجه بلیت لغو شده دچار مشکل هستند.
سازمان هواپیمایی کشوری اعلام کرد دفاتر هواپیمایی باید وجوه بلیتهای لغو شده را به مسافران پس دهند و تأکید کرد با دفاتری که از استرداد وجوه مردم خودداری کردهاند برخورد خواهد شد. در اوایل فروردین جاری نیز سازمان هواپیمایی کشور از معرفی دستکم شش آژانس مسافرتی به مراجع قضایی بهعلت عدم بازپرداخت وجوه بلیتها خبر داد.
در مقابل، حرمتالله رفیعی، رئیس انجمن صنفی دفاتر خدمات مسافرتی اعلام کرد که بخش عمده وجوه سفرهای لغوشده در ایام جنگ، نزد شرکتهای هواپیمایی باقیمانده و دفاتر بهدلیل دریافتنکردن این مبالغ، امکان بازپرداخت هزینهها به مسافران را ندارند.
او افزود: «هزاران میلیارد تومان در اختیار شرکتهای هواپیمایی است و این شرکتها باید پولهای گرفته شده از مردم را به شبکه فروش بازگردانند تا دفاتر بتوانند پاسخگوی مطالبات مسافران باشند.»
بر اساس توضیحات رئیس انجمن صنفی دفاتر خدمات مسافرتی «معرفی دفاتر خدمات مسافرتی به عنوان مقصر اصلی پرداخت نشدن پول مردم، انحراف از مسئله اصلی است. چون پول بلیتها نزد دفاتر باقی نمانده و در اختیار صاحبان اصلی محصول یعنی شرکتهای هواپیمایی و ایرلاینها قرار دارد.»
او با اشاره به شرایط دشوار مردم و فعالان اقتصادی پس از بحرانهای پیاپی، از جمله همهگیری کرونا و جنگ ۱۲ روزه و جنگ اخبر تأکید کرد: سازمان هواپیمایی کشوری به جای فرافکنی، باید مسیر بازپرداخت واقعی وجوه مردم را روشن کند.
حرمتالله رفیعی درباره سازوکار فروش بلیت هواپیما توضیح داده که دفاتر خدمات مسافرتی در عمل نقش فروشنده یا واسطه فروش را برعهده دارند و محصولی که عرضه میکنند متعلق به شرکتهای هواپیمایی است. در نتیجه وقتی بلیت فروخته میشود، بخش اصلی وجوه به حساب ایرلاینها منتقل میشود و دفاتر تنها مجرای فروش بلیت هستند و پول مسافران دست آنها نمیماند.
به گفته رئیس انجمن صنفی دفاتر خدمات مسافرتی ایران، هزاران میلیارد تومان در اختیار شرکتهای هواپیمایی است و این شرکتها باید پولهای گرفته شده از مردم را به شبکه فروش بازگردانند تا دفاتر بتوانند پاسخگوی مطالبات مسافران باشند.
او تأکید کرد که «دفاتر خدمات مسافرتی بدون دریافت وجوه از ایرلاینها، عملاً امکان بازپرداخت پول مردم را ندارند.»
خبرگزاری «ایلنا» گزارش داده تنش میان دفاتر خدمات مسافرتی و شرکتهای هواپیمایی بر سر نحوه تسویهحساب، موضوع تازهای نیست. بر اساس این گزارش در سالهای گذشته نیز با هر بحران فراگیر، از لغو گسترده پروازها گرفته تا محدودیتهای ناشی از کرونا و جنگ و… مسئله استرداد وجوه بلیتها به یکی از چالشهای اصلی صنعت سفر تبدیل شده است.
خبرگزاری «ایلنا» یادآوری کرده که در دوران همهگیری کرونا، بسیاری از پروازها لغو شد و حجم عظیمی از درخواستهای استرداد شکل گرفت. در آن دوره نیز آژانسها اعلام میکردند که منابع مالی در اختیار ایرلاینهاست و آنها بدون همکاری شرکتهای هواپیمایی نمیتوانند پاسخگوی مشتریان باشند.
اکنون نیز به گفته حرمتالله رفیعی، همان الگو تکرار شده است. رئیس انجمن صنفی دفاتر خدمات مسافرتی ایران گفته در هر بحرانی، ابتدا فروش بلیت ادامه پیدا میکند و منابع مالی جذب میشود، اما هنگام بازپرداخت، مسئولیت به سمت دفاتر خدمات مسافرتی سوق داده میشود.
