جمهوری اسلامی در حالی اینترنت جهانی از نخستین روز جنگ قطع کرده که فقط تعداد محدودی از «خودی»ها به اینترنت و سیم‌کارت‌های سفید دسترسی دارند. شهروندان عادی برای دسترسی محدود به اینترنت جهانی باید بتوانند هزینه‌های هنگفت فیلترشکن‌ها در بازار سیاه را پرداخت کنند.
قطع اینترنت سراسری که از در سالهای گذشته به یکی از ابزار سرکوب شهروندان در جریان اعتراضات تبدیل شده بود در دو تجربه جنگ ۱۲ روزه در آخر بهار امسال و همچنین در جنگی که از نهم اسفندماه از سوی ائتلاف نظامی اسرائیل و آمریکا آغاز شده نیز در دستور کار قرار گرفت.
ساعاتی پس از آغاز حمللات نظامی علیه جمهوری اسلامی با حمله موشکی به «بیت» رهبر جمهوری اسلامی و چند نقطه دیگر در بامداد نهم اسفند، اینترنت سراسری با کاهش سرعت روبرو و در نهایت قطع شد.
قطع اینترنت جهانی در یازده روز گذشته ادامه داشته است اما شماری از «خودی»های حکومت با دسترسی به اینترنت، معروف به سیم‌کارت‌های سفید، به اینترنت دسترسی دارند.
«نت بلاکس» که وضعیت دسترسی به اینترنت در کشورهای مختلف جهان را پوشش می‌دهد، صبح روز سه‌شنبه ۱۹ اسفندماه گزارش داد قطع اینترنت در ایران از ۲۴۰ ساعت عبور کرد و افزود«خاموشی اینترنت در ایران، اکنون جزو شدیدترین قطعی‌های اینترنتی سراسری تحمیلی توسط یک دولت در سطح جهان است و پس از اعتراض‌های دی ماه، دومین قطعی طولانی ثبت‌شده در ایران محسوب می‌شود.»
«نت بلاکس» افزوده از ابتدای سال جدید میلادی(هفته دوم دی‌ماه) تا کنون شهروندان ایران یک سوم این روزها را به اینترنت دسترسی نداشته‌اند.
سیم کارت سفید که سازوکار دسترسی به اینترنت برای خودی‌های حکومتی است از اعتراضات سال ۱۴۰۱ به صورت رسمی اجرا شد. اکنون با تداوم جنگ قرار است افراد بیشتری که همسو با حکومت هستند از دسترسی به اینترنت برخوردار شوند.
فاطمه مهاجرانی سخنگوی دولت پزشکیان روز سه‌شنبه ۱۹ اسفند در جمع خبرنگاران اعلام کرد «تلاش بر این بود که با توجه به ملاحظاتی که وجود دارد، به‌ویژه برای افرادی که می‌توانند صدا را بیشتر به جهان برسانند، امکاناتی فراهم شود.»
سخنگوی دولت افزود «این موضوع هم مورد مطالبه بوده و هم در حال پیگیری است» اما اعلام نکرد که این افراد، چه گروه‌هایی را شامل می‌شوند.
در جریان اعتراضات دی‌ماه امسال که اینترنت بیش از سه هفته قطع بود، دولت امکان استفاده از اینترنت برای برخی اصناف از جمله اعضای اتاق بازرگانی و روزنامه‌نگاران را ایجاد کرد. این افراد می‌توانستند با حضور در اتاق بازرگانی و همچنین مکانی در ساختمان وزارت ارشاد، روزانه برای دقایقی و با حضور «ناظر امنیتی» از اینترنت استفاده کنند!
جدا از خودی‌هایی که با مجوز دولت دسترسی به اینترنت جهانی دارند، شهروندان برای دسترسی به اینترنت باید هزینه‌هایی قابل توجه برای فیلترشکن پرداخت کنند و یا باید قدرت خرید تجهیزات استارلینک را داشته باشند. این در حالیست که پس از جنگ بازار سیاه برای فروش فیلترشکن و تجهیزات استارلینک ایجاد شده است.
پس از اعتراضات دی۴۰۴ و قطع سه هفته‌ای اینترنت، و در شرایطی که اختلالات اینترنت پابرجاست، قیمت تجهیزات استارلینک در بازار ایران به ۴۰۰۰ هزار دلار رسیده است. پیش از اعتراضات دی‌ماه تجهیزات استارلینک با قیمتی بین ۷۰۰ تا ۱۰۰۰ دلار خرید و فروش می‌شد.
این روزها اما استارلینک هم به گوهری نایاب تبدیل شده که شهروندانی که توانایی خرید آن را دارند باید با جستجوی زیاد به دلالان فروش تجهیزات استارلینک دسترسی پیدا کنند و قیمت‌هایی بیشتر از نرخ پیش از آغاز جنگ را بپردازند.
شهروندان برای عبور از سد فیلترینگ نیز باید فیلترشکن خریداری کنند. قیمت فیلترشکن برای استفاده از یک گیگابایت اینترنت ۷۵۰ هزار تومان، ۵ گیگابایت ۳ میلیون و ۳۰۰ هزار تومان و ۱۰ گیگابایت اینترنت نیز ۵ میلیون و ۶۰۰ هزار تومان است. به بیان دیگر قیمت فیلترشکن ۱۰ گیگابایتی معادل یک سوم حقوق یک کارگر است!
اگر چه شهروندان زیادی ناچار هستند برای امکان تماس از عزیزانشان یا دسترسی کوتاه و محدودی به شبکه‌های اجتماعی و پیام‌رسان‌ها از فیلترشکن‌ها استفاده کنند اما دسترسی مداوم به اینترنت نیازمند پرداخت هزینه‌های چند ده میلیون تومانی در ماه خواهد بود؛ رقمی که تنها قشر متمول امکان پرداخت آن را دارند.
در بخش دیگری از بازار سیاه اینترنت، سیم‌کارتهایی برای دسترسی محدود به اینترنت خرید و فروش می‌شود که قیمت هر کدام از آنها چند میلیون تومان است؛ و البته هزینه خرید اینترنت برای این سیم‌کارت‌ها نیز باید توسط کاربر پرداخت شود.
در دیگر کشورها اینترنت به ابزار مهمی در شرایط بحران تبدیل شده است. شهروندان از طریق اینترنت به هشدارهای امنیتی دسترسی پیدا کرده و به علت امکان ارتباطات با نهادهای امدادی یا عزیزانشان از نظر روحی و روانی نیز آرامش بیشتری احساس می‌کنند. در ایران اما جمهوری اسلامی در شرایط جنگ اینترنت را عمدا قطع و به این ترتیب فشارها و استرس شهروندان را دو چندان کرده است.
