قیمت نفت از ابتدای آغاز بکار بازارهای آسیایی در روز سهشنبه چهارم فروردین دوباره با افزایش روبرو شده است. این در حالیست که روز گذشته پس از اظهارات دونالد ترامپ درباره آغاز مذاکرات با جمهوری اسلامی و دستور او برای توقف پنج روزه حمله به زیرساختهای برق در ایران، قیمت نفت با کاهش روبرو شده بود.
نوسان قیمتها در بازار جهانی نفت و انرژی، و متأثر از اخبار مربوط به جنگ خاورمیانه، ادامه دارد. روز دوشنبه سوم فروردین پس از آنکه دونالد ترامپ اعلام کرد حمله به زیرساختهای برق ایران با تعلیق پنج روزه روبرو شده و مدعی آغاز مذاکرات با جمهوری اسلامی شد قیمت نفت ۱۰ درصد سقوط کرد و به کمتر از ۱۰۰ دلار در هر بشکه رسید.
در معاملات صبح سهشنبه چهارم فروردین در آسیا، شاخص نفت برنت با ۳/۷۵ درصد افزایش به ۱۰۳/۶۹ دلار در هر بشکه رسید. قیمت هر بشکه نفت سبک وست تگزاس اینترمدیت نیز با افزیش ۳/۴۲ درصدی به ۹۱/۵۵ دلار رسید.
افزایش قیمت نفت پس یک کاهش ۱۰ درصدی در روز دوشنبه به علت تکذیب اخبار مذاکره از سوی جمهوری اسلامی و البته تداوم آرایش نظامی آمریکا در منطقه است.
برخی تحلیلگران معتقدند دونالد ترامپ به علت حساسیتپذیری شدید بازارهای مالی و انرژی آمریکا و جهان از اخبار جنگ حمله به زیرساختهای برق ایران را پنج روز به تعویق انداخت تا از یکسو به آخر هفته و تعطیلی دو روزه بازارهای جهانی برسد تا حملات آثار کمتری بر بازارهای جهانی بگذارد و از سوی دیگر آرایش گستردهتری برای حمله به زیرساختهای ایران و احتمالا با ورود نیروهای تفنگداران آمریکایی به خاک ایران بگیرد. او همچنین ممکن است با ادعای نتیجهبخش نبودن مذاکرات ممکن است بتواند حمایت دیگر کشورها در عملیاتی برای بازگشایی تنگه هرمز را جلب کند.
این فرضیه در حالی مطرح شده که همچنان اخبار واکنش مقامات جمهوری اسلامی به مذاکره با ایالات متحده نیز ضدونقیض است. در شرایطی که شماری از مقامات جمهوری اسلامی در شبکههای اجتماعی هر گونه مذاکره با ایالات متحده را تکذیب کردهاند برخی خبرگزاریها خبرهای متفاوتی را منتشر کردهاند.
از سوی دیگر دونالد ترامپ دستور توقف حمله به زیرساختهای برق ایران را صادر کرده و حملات نظامی طرفین جنگ به اهداف مقابل همچنان در ساعات گذشته ادامه داشته است. اینهمه التهاب در بازار جهانی نفت را تداوم بخشیده است.
در آنسو شاخصهای اصلی بازار سهام در آسیا روز سهشنبه با واکنش مثبت به ادعای دونالد ترامپ درباره مذاکره با جمهوری اسلامی روبرو شد و اغلب شاخصها روندی افزایشی را طی کردند.
با اینهمه همچنان نگرانیها درباره تشدید دوباره حملات نظامی و گسترده شدن دامنه جنگ خاورمیانه در پایان هفته جاری وجود دارد؛ موضوعی که در پایان چهارمین هفته جنگ میتواند اثرات عمیقتری بر بازارهای جهانی انرژی و سوخت گذاشته و اقتصاد کشورهایی که در این جنگ نقشی ندارند را متأثر کند.
آثار اقتصادی جنگ خاورمیانه طی نخستین روزها با افزایش قیمت نفت نمایان شد و با رشد سریع قیمت سوخت، تورم جهانی روندی افزایشی پیدا کرد و رشد اقتصادی در بسیاری کشورها متأثر شد و کاهش یافت.
اعضای آژانس بینالمللی انرژی (IEA) نیز تصمیم گرفتهاند ۴۰۰ میلیون بشکه نفت از ذخایر راهبردی خود آزاد کنند که بزرگترین اقدام تاریخ این نهاد است.
پس از دو هفته از آغاز جنگ کشورهای مختلف ناچار شدند اقداماتی را برای کاهش اثرات جنگ بر اقتصاد در دستور کار قرار دهند. کشورهای مختلف برای مهار بحران اقداماتی چون کاهش مالیات و تعرفه سوخت، تعیین سقف قیمت و محدودیت مصرف انرژی را اجرا کردهاند.
اتحادیه اروپا به انرژی هستهای بازمیگردد و بر توسعه راکتورهای کوچک مدولار (SMR) تا اوایل دهه ۲۰۳۰ تمرکز کرده است.
بانکهای مرکزی کشورهای مختلف نیز نسبت به تورم و رکود هشدار دادهاند و برخی کشورها مانند استرالیا در واکنش به آشفتگی بازارها نرخ بهره را افزایش دادهاند.
اورسلا ون در لاین رئیس کمیسیون اروپا نیز خواستار مذاکرات با ایران برای اتمام جنگ و پایان دادن به خصومتها شده است.
او با بیان اینکه «ما فکر میکنیم وقت آن است که به میز مذاکره برویم تا به خصومتها پایان دهیم» گفته «وضعیت برای عرضه انرژی در جهان حیاتی است و ما همه اثرات آن را روی قیمت نفت و گاز، کسب و کارها و جوامعمان احساس میکنیم.»
