در حالیکه ساعاتی پس از اعلام آتشبس موقت و دو هفتهای میان جمهوری اسلامی و ایالات متحده قیمت جهانی نفت کاهش یافت و بازارهای جهانی با رشد روبرو شدند اما ساعاتی بعد و با نمایان شدن آثار شکننده بودن آتشبس، قیمت نفت با صعودی بیسابقه به بیش از ۱۲۴ دلار در هر بشکه افزایش یافت.
قیمت هر بشکه نفت برنت دریای شمال برای تحویل فوری به ۱۲۴ دلار و ۶۸ سنت رسیده است. این قیمت حدود ۳۰ دلار بالاتر از قرارداد آتی برنت برای ماه ژوئن است که در روز چهارشنبه در محدوده ۹۴ دلار و ۷۵ سنت بسته شد.
در معاملات روز چهارشنبه به وقت آمریکای شمالی قیمت نفت خام وست تگزاس اینترمدیت آمریکا نیز با بیش از ۱۸ دلار کاهش به ۹۴ دلار و ۴۱ سنت در هر بشکه رسید.
قیمت نفت برای «تحویل فوری» در حالی افزایش یافته که از بامداد روز چهارشنبه ۱۹ اسفندماه و همزمان با اعلام خبر آتشبس موقت و دو هفتهای میان جمهوری اسلامی و آمریکا قیمت هر بشکه نفت برنت با کاهش حدود ۱۹ دلاری در به زیر ۱۰۰ دلار در هر بشکه رسید.
قیمت جهانی نفت برنت برای تحویل در ماههای آینده همچنان در کانال ۹۶ دلار برای هر بشکه قرار دارد. قیمت هر بشکه نفت وست تگزاس اینترمدیت آمریکا برای تحویل در ماههای آینده نیز ۹۷ دلار و ۴۸ سنت است.
تحلیلگران بازار نفت معتقدند اختلاف میان قیمت نفت تحویل فوری و تحویل در ماه ژوئن به علت باور معاملهگران از شکننده بودند آتشبس میان ایالات متحده و جمهوری اسلامی است؛ به بیان دیگر همچنان ریسک اقتصادی ناشی از جنگ با وجود آتشبس پایین ارزیابی نمیشود و تحلیلگران باور دارند ترس از تداوم کمبود عرضه نفت در هفتههای پیشرو تعیینکننده قیمتهای فزاینده است.
از سوی دیگر حتی در صورت تداوم آتشبس و بروز توافق احتمالی میان آمریکا و جمهوری اسلامی، خسارتهای وارد شده به زیرساختهای انرژی در طول ۴۰ روز جنگ تمام عیار سبب میشود عرضه نفت برای مدتی و تا بازسازی زیرساختها در کشورهای حوزه خلیج فارس همچنان با اختلال روبرو باشد.
در همین رابطه شیخ نواف سعود ناصر الصباح مدیر عامل شرکت نفت کویت اعلام کرده «بازگشت کامل تولید نفت کشورهای خلیج فارس به سطح پیش از جنگ، دستکم چهار ماه زمان میبرد.»
او همچنین درباره ادامه جنگ در خاورمیانه هشدار داده و گفته «تداوم این وضعیت بر جریان سوخت و کودهای شیمیایی تأثیر گذاشته و میتواند منجر به کمبود غذا و افزایش مخاطرات امنیتی شود.»
با وجود کاهش قیمت، بازار همچنان به تحولات سیاسی وابسته است و تنگه هرمز مهمترین عامل تعیینکننده در قیمت جهانی نفت محسوب میشود.
موسسه تحقیقات نومورا در ژاپن اعلام کرد چشمانداز روشنی برای افزایش عرضه نفت خام وجود ندارد و در عین حال، خطر شکست مذاکرات آتشبس مشروط جمهوری اسلامی و آمریکا همچنان پابرجاست.
مؤسسات مالی سناریوهای متفاوتی از نفت ۷۰ دلاری تا ۲۰۰ دلاری مطرح کردهاند و هشدار دادهاند بازگشت تنشها میتواند به تورم، کاهش رشد اقتصادی و حتی رکود جهانی منجر شود.
اینهمه در حالیست که ساعتی پس از اعلام آتشبس میان جمهوری اسلامی و آمریکا، اخباری درباره حملات به مراکز نظامی در بوشهر و تأسیسات نفتی در سیری و لاوان در ایران و در مقابل حملاتی به برخی تأسیسات در دبی و عربستان سعودی از سوی جمهوری اسلامی منتشر شد.
این روند در کنار اظهارات مقامات جمهوری اسلامی و ایالات متحده نشان میدهد همچنان ریسک پایان آتشبس و آغاز دوباره حملات نظامی در خاورمیانه بالا است؛ موضوعی که بهبود وضعیت بازارهای جهانی در دوره آتشبس را با چالش روبرو کرده است.
