دبیر انجمن تجارت الکترونیک تهران با ارائه آماری تکاندهنده اعلام کرده طی دو ماه گذشته کسبوکارهای اینترنتی بهعلت قطع اینترنت با کاهش ۵۰ تا ۱۰۰ درصدی فروش روبرو شدند. او همچنین تأکید کرده اینترنت طبقاتی نه تنها مشکلی را حل نمیکند، بلکه باعث ایجاد رانت و نابرابری در فضای رقابتی میشود.
قطع اینترنت جهانی در ایران وارد سومین ماه شده است و جمهوری اسلامی برنامه دارد قطع اینترنت را ادامه داده اما همزمان اینترنت طبقاتی را با ارائه اینترنت به بخشی مشاغل و اصناف اجرایی کند. با اینهمه خسارت بیش از ۳۰۰ هزار میلیارد تومانی قطع اینترنت به اقتصاد کشور سبب هشدار کارشناسان شده است و معتقدند اقتصاد دیجیتال ایران با تهدید جدی روبروست و موج خروج سرمایه به خارج از کشور و مهاجرت کارآفرینان و متخصصان این بخش سرعت گرفته است.
مریم نجفی، دبیر انجمن تجارت الکترونیک تهران، در گفتوگو با خبرگزاری «ایلنا» با انتقاد از اجرای طرح اینترنت طبقاتی گفته «موضع انجمن تجارت الکترونیک در این باره کاملاً روشن و شفاف است؛ ما به شدت با هرگونه طبقاتی شدن اینترنت مخالفیم.»
دبیر انجمن تجارت الکترونیک تهران با تأکید بر اینکه اینترنت یک زیرساخت عمومی و حق شهروندی است، گفته «تعریف سطوح دسترسی متفاوت (اینترنت طبقاتی یا اینترنت پرو)، نه تنها مشکلی را حل نمیکند، بلکه باعث ایجاد رانت و نابرابری در فضای رقابتی میشود. کسبوکاری که دسترسی به اینترنت باکیفیت داشته باشد، اما مشتریاش در محدودیت و کُندی باشد، عملاً نمیتواند فعالیت کند؛ چرا که تجارت یک رابطه دوطرفه است.»
او افزوده «چیزی به نام «اینترنت پرو» برای کسبوکارها، یک راهکار اشتباه است. راهکار واقعی، بازگشت به اینترنت آزاد، باکیفیت و بدون فیلترینگ گسترده برای «همه» آحاد جامعه است. اقتصاد دیجیتال تنها در فضای رقابتی سالم و دسترسی عادلانه رشد میکند، نه با مجوزهای خاص و دسترسیهای گزینشی. اینترنت باکیفیت ریشه اقتصاد دیجیتال است.»
مریم نجفی در بخش دیگری از گفتگو با خبرگزاری «ایلنا» به خسارت اقتصادی ناشی از قطع اینترنت اشاره کرده و گفته «طبق آمارهایی که بخشی از اعضای انجمن اعلام کردهاند، در دورههای اوج اختلال، برخی کسبوکارهای متوسط و بزرگ با کاهش فروش بین ۵۰ تا ۹۵ درصدی مواجه شدند. این رقم برای کسبوکارهای کوچک و خانگی که ویترین اصلی آنها در شبکههای اجتماعی است، به ۱۰۰ درصد هم رسید.»
دبیر انجمن تجارت الکترونیک ایران تأکید کرده «نکته نگرانکننده اینجاست که حتی با رفع مقطعی اختلالات، فروش بلافاصله به حالت قبل برنمیگردد؛ زیرا قدرت خرید کاهش یافته و چرخه بازاریابی دیجیتال که موتور محرک فروش است، به دلیل محدودیتهای دسترسی از کار افتاده است.»
او گفته جدا از کاهش شدید فروش، هزینههای کسبوکارهای اینترنت از جمله هزینههای فنی شرکتها برای حفظ پایداری سرویسها به شدت افزایش یافته است.
مریم نجفی با بیان اینکه «نابودی سرمایهگذاریهای چندین ساله در حوزه سئو (SEO) و توقف جریان سرمایهگذاری در فضای مجازی به دلیل قطعی و اختلال در اینترنت، مشکلات کسب و کارها را تشدید کرده» گفته «اگر به طور کلی بخواهم بگویم، کل اکوسیستم از تولیدکننده محتوا تا اپراتور لجستیک، در یک زنجیره واکنشی دچار ضرر شدهاند.»
جمهوری اسلامی در شرایطی اجرای اینترنت طبقاتی را در آغاز کرده است که همانطور که دبیر انجمن تجارت الکترونیک ایران هم اشاره کرده، بسیاری از فعالان صنفی و متخصصان با این طرح مخالف هستند.
حسین رمضانزاده، بنیانگذار پلتفرم کارزار و کنشگر حق دسترسی شهروندان به اینترنت، هم با اشاره به اینکه قطع اینترنت پیشتر هم رخ داده بود اما خسارت اینباره بسیار گسترده بوده گفته «در آن مقطع، وضعیت به هرگونهای که بود، دست کم یک چشماندازی برای گشایش در فضا وجود داشت. به این صورت که مسئولان، حرفهایی زده و اقداماتی میکردند که احساس میشد؛ این قطعی اینترنت، بالاخره یک جایی به پایان خواهد رسید. در مقطعی کنونی اما، قطعی اینترنت به حدی طولانی شده و مسئولان به گونهایی رفتار کرده و سخن میگویند که گویی این وضعیت، یک وضعیت عادی است که این روند، چشمانداز را در میان کسب و کارهای دیجیتال از میان برده است.»
این فعال صنفی تأکید کرده دولت در حالی مدعی توزیع اینترنت پرو برای کسبوکارهاست اما مبنای توزیع این اینترنت مشخص نیست گفته «افرادی که کارهای به مراتب مهمتر و وابستهتری به اینترنت دارند، هیچ دسترسی برایشان تهمید نشده است. از نظر اقتصادی، این وضعیت آسیبهای زیادی را به همراه داشته و تبعیضهای کنونی، چنان آسیب روانی به اتمسفر کسب و کارهای آنلاین و این جامعه وارد کرده که تقریبا چیزی به نام اقتصاد دیجیتال دیگر وجود ندارد.»
وحید فرید، کارشناس حوزه اینترنت در گفتوگو با روزنامه «اعتماد» گفته قطع دو ماهه اینترنت امنیت شبکه را به شدت کاهش و تهدیدهای امنیتی را افزایش داده است: «یکی از آسیبپذیرترین و خطرناکترین بخشها الان بحث زیرساخت است، الان زیرساخت ما تقریبا در بخش زیادی از سرورها، به مدت نزدیک دو ماهی که اینترنت قطع بوده، هیچگونه security patch یا آپدیتی نگرفته و این خودش به طور بالقوه خیلی مستعد خطر است، یعنی هر لحظه ممکن است اتفاقی بیفتد و بعضی نفوذها هم همین حالا روی سرورها دارد انجام میشود.»
این کارشناس حوزه اینترنت افزوده «من فکر میکنم یکی از بزرگترین اجحافهایی که در حق مردم در حوزه اینترنت اتفاق افتاده، همین شبکه ملی اطلاعات است. اگر شبکه ملی اطلاعات نداشتیم، هزینه قطع اینترنت خیلی بیشتر میشد. الان چون شبکه ملی وجود دارد، در زمان قطعی اینترنت، بخشی از خدمات حیاتی همچنان کار میکند، ارگانهای دولتی خدماتشان را میدهند، بانکها کار میکنند، بعضی کسب و کارهای داخلی همچنان سرویس میدهند، یعنی اگر شبکه ملی نبود، هیچوقت نمیتوانستند اینترنت را به این شکل قطع کنند.»
