جمهوری اسلامی از آغاز جنگ ۴۰ روزه با اسرائیل و آمریکا تا کنون ۲۸ زندانی با اتهامات سیاسی را اعدام کرده که ۱۳ تن از این زندانیان شهروندان بازداشتشده در اعتراضات دی۴۰۴ بودند. بر اساس گزارش منابع حقوق بشری ۱۷ تن دیگر از شهروندان بازداشتشده در اعتراضات دی۴۰۴ نیز به اعدام محکوم شدهاند و خطر اجرای حکم اعدام آنها وجود دارد.
سرکوبهایی قضایی از نهم اسفند و همزمان با آغاز جنگ جمهوری اسلامی با اسرائیل و آمریکا با افزایش روبرو شده است و روند اجرای احکام اعدام زندانیان سیاسی با سرعت بیسابقهای روبرو شده است.
بر اساس گزارشها و بر پایه آمارهای اعلام شده از سوی قوه قضاییه جمهوری اسلامی در ۱۰ هفته گذشته ۲۸ زندانی با اتهامات سیاسی در شهرهای مختلف ایران اعدام شدند. شماری از زندانیان در سالهای گذشته بازداشت و به اعدام محکوم شده بودند و اجرای حکم اعدام آنها پس از شروع جنگ در دستور کار قرار گرفت.
همچنین ۱۳ تن از زندانیان اعدام شده از شهروندان بازداشتشده در اعتراضات دی۴۰۴ بودند که مراحل بازپرسی و دادرسی و صدور و تأیید حکم اعدام آنها با سرعت طی شد و احکام آنها اجرا شد.
صالح محمدی ساکن قم، مهدی قاسمی ساکن قم، سعید داودی ساکن قم، امیر حسین حاتمی ساکن تهران، محمدامین بیگلری ساکن تهران، شاهین واحدپرست کلور ساکن تهران، علی فهیم ساکن تهران، امیرعلی میرجعفری ساکن تهران، عرفان کیانی ساکن اصفهان، ابرهیم دولتآبادی ساکن مشهد، ساسان آزادوار ساکن اصفهان، مهدی رسولی ساکن کاشمر، و محمدرضا میری ساکن مشهد شهروندان بازداشت شده در اعتراضات دی۴۰۴ هستند که در هفتههای گذشته اعدام شدند.
مرکز مشاوره حقوقی «دادبان» درباره اعدام شهروندان بازداشتشده در اعتراضات نوشته «اتهامات منتسب به این معترضان در بسیاری از موارد با رفتارهای انتسابی همخوانی نداشته و فاقد تناسب حقوقی لازم بوده است. استفاده از عناوین کلی و مبهم برای توجیه صدور حکم اعدام، نقض اصل قانونی بودن جرم و مجازات و اصل تناسب جرم و مجازات محسوب میشود.»
«دابان» تأکید کرده «در روند رسیدگی به این پروندهها، اصول بنیادین آیین دادرسی کیفری بهطور کامل نادیده گرفته شده است. محرومیت از دسترسی موثر به وکیل، نبود رسیدگی علنی و بیطرفانه و نقض حق دفاع، این احکام را از اساس بیاعتبار میسازد.»
نهادهای حقوق بشر و فعالان مدنی از افزایش شمار اعدام اظهار نگرانی کردهاند و روند دادرسی و صدور این احکام را ناقض حقوق انسانی میدانند.
به گفته مای ساتو، گزارشگر ویژه شورای حقوق بشر سازمان ملل متحد در امور ایران، جمهوری اسلامی از «مجازات اعدام بهعنوان ابزارى براى سرکوب مخالفتهاى سیاسی در شرایط جنگى استفاده میکند.»
همچنین بر اساس گزارش نهادهای حقوق بشری ۱۷ تن دیگر از شهروندان بازداشتشده در اعتراضات دی۴۰۴ تا کنون به اعدام محکوم شده و احکام برخی از آنها در دیوان عالی کشور نیز تأیید شده است؛ موضوعی که نگرانی بابت اجرای احکام اعدام این زندانیان را افزایش داده است.
فهرست شهروندان بازداشتشده در اعتراضات دی۴۰۴ که به اعدام محکوم شدند به شرح زیر است:
محمدامین بیگلری، ۱۹ ساله و اهل تهران توسط شعبه ۱۵ دادگاه انقلاب تهران به ریاست قاضی ابوالقاسم صلواتی
محمد عباسی ۵۵ ساله و اهل ملارد توسط شعبه ۱۵ دادگاه انقلاب تهران به ریاست قاضی ابوالقاسم صلواتی
شهاب زاهدی، اهل تهران توسط شعبه ۱۵ دادگاه انقلاب تهران به ریاست قاضی ابوالقاسم صلواتی
ابوالفضل صالحی سیاوشانی، اهل تهران توسط شعبه ۱۵ دادگاه انقلاب تهران به ریاست قاضی ابوالقاسم صلواتی
یاسر رجاییفر، اهل تهران توسط شعبه ۱۵ دادگاه انقلاب تهران به ریاست قاضی ابوالقاسم صلواتی
محمدرضا مجیدی اصل، اهل تهران توسط شعبه ۲۶ دادگاه انقلاب تهران به ریاست قاضی ایمان افشاری
بیتا همتی، اهل تهران توسط شعبه ۲۶ دادگاه انقلاب تهران به ریاست قاضی ایمان افشاری
بهروز زمانینژاد، اهل تهران توسط شعبه ۲۶ دادگاه انقلاب تهران به ریاست قاضی ایمان افشاری
کوروش زمانینژاد، اهل تهران توسط شعبه ۲۶ دادگاه انقلاب تهران به ریاست قاضی ایمان افشاری
مریم هداوند، ساکن پاکدشت توسط شعبه ۲۶ دادگاه انقلاب تهران به ریاست قاضی ایمان افشاری
متین محمدی، اهل پاکدشت توسط شعبه ۲۶ دادگاه انقلاب تهران به ریاست قاضی ایمان افشاری
احسان حسینیپور حصارلو، ۱۹ ساله و اهل پاکدشت توسط شعبه ۲۶ دادگاه انقلاب تهران به ریاست قاضی ایمان افشاری
محمدرضا طبری ۵۰ ساله و اهل بروجرد، توسط شعبه ۲۶ دادگاه انقلاب تهران به ریاست قاضی ایمان افشاری
حمیدرضا فتحی اهل مرودشت توسط شعبه ۱ دادگاه انقلاب شیراز به ریاست قاضی سید محمود ساداتی
عبدالرضا فتحی اهل مرودشت توسط شعبه ۱ دادگاه انقلاب شیراز به ریاست قاضی سید محمود ساداتی
حمیدرضا ثابترای اهل مرودشت توسط شعبه ۱ دادگاه انقلاب شیراز به ریاست قاضی سید محمود ساداتی
سعید زارعی کُردشولی ۳۱ ساله و اهل مرودشت توسط شعبه ۱ دادگاه انقلاب شیراز به ریاست قاضی سید محمود ساداتی
