جامِ «پر از هیچِ» برجام: قاچ زین را محکم بچسبید، اسب‌سواری پیشکش!

-جان بولتون در سالگرد اجرای برجام: ممنون پرزیدنت ترامپ که به این توافق پایان دادید و فشار حداکثری را اعمال کردید.
- شانس جمهوری اسلامی برای اقدامات عملی اروپایی‎ها برای حفظ برجام به حداقل رسید و آن‎ها جبهه‎ای تازه علیه اقدامات تحریک‌آمیز و خرابکارانه‎ رژیم باز کردند.
-سفیر سوئیس در ایران گفته این کشور هیچ تضمینی برای راه‌اندازی ساز و کار مالی ویژه اروپا (SPV) نداده است.
- نقوی حسینی: بر کسی پوشیده نبوده است که کشورهای اروپایی مدعی در مقابل آمریکایی‎ها ذلیل هستند.

پنج شنبه ۲۷ دی ۱۳۹۷ برابر با ۱۷ ژانویه ۲۰۱۹


در حالی که با خروج یکطرفه آمریکا از برجام در ماه مه ۲۰۱۸ نفس‎های توافق اتمی به شمارش افتاده است، سه سال پس از امضای آن میان کشورهای ۱+۵ و جمهوری اسلامی ایران، همچنان واکنش‌های مختلفی نسبت به آن مطرح می‌شود.

دیدار خامنه‎ای و دولتی‎ها، در ماه رمضان (۱۳۹۷)

گرچه کشورهای اروپایی تلاش کرده‌اند با خروج یکطرفه ایالات متحده از برجام به هر قیمتی آن را حفظ کنند اما در عمل چیزی عاید رژیم ایران نشده است. با اعمال تحریم‎های ثانویه آمریکا از ماه نوامبر ۲۰۱۸ نه تنها شرکت‎ها و موسسات مالی و بانکی بین‎المللی همکاری با ایران را متوقف کرده‌اند بلکه با وجود وعده‎ی رهبران اروپا، راه‎اندازی ساز و کار ویژه مالی (SPV) نیز به نتیجه نرسیده و رژیم بیش از پیش در تنگنای اقتصادی و انزوای سیاسی قرار گرفته است.

جان بولتون مشاور امنیت ملی کاخ سفید، چهارشنبه ۱۶ ژانویه، در توییتی نوشت «امروز سومین سالگرد [اجرایی شدن] توافق وحشتناک ایران است که میلیاردها دلار را در قالب برداشتن تحریم‌ها به تهران داد اما بلندپروازی‌های هسته‌ای، آزمایش‌های موشکی، حمایت از تروریسم و توسعه‌طلبی منطقه‌ای‌اش را پایان نداد. ممنون پرزیدنت ترامپ که به این توافق پایان دادید و فشار حداکثری را اعمال کردید.»

در پی اعلام ۱۲ شرط آمریکا در روز ۳۱ اردیبهشتت ۹۷، علی خامنه‎ای نیز سوم خرداد ۱۳۹۷، در سخنانی برای اروپایی‎ها هفت شرط گذاشت و اجرای همه آنها را لازمه‎ی ماندن جمهوری اسلامی در برجام دانست. از طرح این شروط بیش از هفت ماه گذشته و اروپایی‎ها نه تنها به هیچ یک از آن شروط رهبر جمهوری اسلامی اعتنایی نکرده‎اند، بلکه رژیم هم ریسک خروج از برجام را هنوز نپذیرفته و با وجود شعارها و تهدیدهایی که روزانه مقامات کشوری و لشکری به همراه حزب‎اللهی‎ها سر می‌دهند، محکم به برجام چسبیده‌اند تا شاید وضعیت بدتر از آنچه هست نشود.

در چنین شرایطی نه تنها شانس رژیم برای حمایت عملی اروپایی‎ها از برجام و کمک به تهران در برابر تحریم‎ها به حداقل رسیده بلکه جبهه‎ای تازه علیه اقدامات تحریک‌آمیز و خرابکارانه‎ رژیم باز شده است.

یک‎روز پس از پرتاب ناموفق «ماهواره پیام» به سوی مدار زمین، وزارت خارجه فرانسه در بیانیه‎ای به این اقدام واکنش نشان داد و در بیانیه‎ای رسمی این پرتاب را نقض قطعنامه ۲۲۳۱ شورای امنیت سازمان دانست و قویاً آن را محکوم کرد. در این بیانیه تاکید شد، برنامه موشکی بالستیک ایران منشاء نگرانی برای فرانسه و جامعه بین‌المللی است. اما موشک‎پرانی‌های جمهوری اسلامی تنها بخشی از نگرانی‎های اروپایی‏‌هاست. حمایت از گروه‎های تروریست منطقه و طراحی‌ اقدامات خرابکارانه و ضدامنیتی در خاک اروپا بیش از افزایش بُرد موشک‎ها رهبران اروپایی را نگران کرده و اخیراً اتحادیه اروپا بیانیه‎ای نیز در رابطه با این قبیل اقدامات خرابکارانه رژیم ایران صادر و آن را به شدت محکوم کرده و بخشی از وزارت اطلاعات را نیز تحت تحریم قرار داده است.

در چنین شرایطی جمهوری اسلامی نه تنها فکر و خیال عملی کردن تهدیدات و بلوف‌ها برای خروج از برجام را ندارد بلکه گروهی از سرسخت‎ترین مخالفان توافق اتمی را هم به این نتیجه رسانده که فعلاً به هر طریق ممکن آن را حفظ کنند. به ویژه آنکه تنش‎ها میان اروپا و جمهوری اسلامی چنان با سرعت در حال افزایش است که کمتر از یک هفته  پیش که اعلام شد لهستان میزبان کنفرانسی شده که محور آن بررسی تهدیدات از سوی جمهوری اسلامی است، هیچ کشور اروپایی تا کنون نسبت به آن واکنشی نشان نداده است.

بعلاوه، در تازه‎ترین اظهارنظرها، مارکوس لایتنر سفیر سوئیس در ایران در دیدار با سرپرست سازمان توسعه تجارت گفته این کشور هیچ تضمینی برای راه‌اندازی ساز و کار مالی ویژه اروپا (SPV) نداده است.

خروج از برجام ضرر دارد

بر همین اساس حسین نقوی‎حسینی عضو کمیسیون امنیت ملی مجلس شورای اسلامی چهارشنبه در مصاحبه با خبرگزاری «خانه ملت» گفته خروج ایران از برجام در شرایط فعلی به ضرر کشورمان تمام می‌شود. او می‎گوید: «آمریکایی‎ها برای اینکه بتوانند تغییر را از درون دنبال کنند تلاش می‌کنند کشورهای دیگر را با خود همراه کنند و با برگزاری چنین همایش‎هایی [کنفرانس ورشو] مخالفان و معاندین و ضد انقلاب‌ها را در خارج از کشور جمع کنند.»

نقوی حسینی در بخشی از این مصاحبه گفته «بر کسی پوشیده نبوده است که کشورهای اروپایی مدعی در مقابل آمریکایی‎ها ذلیل هستند و نمی‎توانند در مقابل آمریکا موضع مستقلی داشته باشند… برعکس همه ادعاهایی که اروپایی‎ها در رابطه با فعال کردن کانال ارتباط مالی با ایران داشتند اما در آخر مشخص شد که جرات فعال کردن spv را ندارند. اقدامات اخیر دانمارکی‎ها و هلندی‏‌ها برای مقابله با جمهوری اسلامی ایران هم در همین راستا صورت گرفته… حالا که زمان عمل به وعده‌های‌شان رسیده شروع به بهانه‌جویی کرده‌اند. اروپایی‌ها با سیاست‎های آمریکا همگام هستند و اعضای گروه ۱+۵ خود از شرکت‎کنندگان در این کنفرانس هستند.»

نقوی‎حسینی در حالی تاکید کرده روس‎ها با کنفرانس ورشو مخالفت می‎کنند که تا کنون اطلاعی از مواضع روسیه درباره این کنفرانس وجود ندارد.

همزمان کیهان چاپ تهران در گزارشی با عنوان «بسته پر از هیچ SPV بجای انجام تعهدات برجامی اروپا» نوشت «اکنون سه سال از روز آغاز اجرای تعهدات ۱+۵ ذیل برجام سپری شده است. علاوه‌بر بی‌دستاوردی برجام، در حال حاضر بیش از ۲ هفته از آغاز سال ۲۰۱۹ سپری شده است و جز وعده‌های پوچ، چیزی از بسته اروپایی و spv نصیب ایران نشده است. کانال مالی اروپا (spv) حتی اگر اجرایی نیز بشود، چیزی فراتر از نفت در برابر غذا و دارو نیست.»

جمهوری اسلامی در تنگنای کنونی نه تنها بدون عملی شدن هفت شرط خامنه‎ای بلکه با وجود فشارهای شدید اروپایی‎ها از جمله تحریم بخشی از وزارت اطلاعات جمهوری اسلامی به دلیل اقدامات تروریستی نیز هنوز حاضر به خروج از برجام نیست.

بخش‎هایی از برجام به حالت تعلیق درآید

حسن بهشتی‌پور از کارشناسان سیاسی نزدیک به دولت روحانی در مصاحبه با روزنامه ایران با اشاره به اینکه «خروج از برجام دشمنان ایران را دوباره با هم متحد می‌کند که این به نفع منافع ما نیست» پیشنهاد داده اجرای بخش‌هایی از برجام به حالت تعلیق درآورده شود و تاکید کرده «این به معنای بیرون آمدن نیست [بلکه] برای این است طرف مقابل را به فعالیت وادارد تا به نوعی کار جدیدی انجام دهد.»

او تاکید کرده «اروپا مدام می‌گوید می‌خواهد کاری انجام دهد، اما در عمل شرکت‌های بزرگ اروپایی ترجیح می‌دهند با آمریکا کار کنند تا با ایران… ما با خروج از برجام فضا را دست امریکا و اسرائیل می‌دهیم… فراموش نکنیم خروج از برجام یعنی دوستان‌مان را تشویق کرده‌ایم سمت جبهه مخالف ما برود؛ در صورت خروج از برجام با چین، روسیه و هند هم نمی‌توانیم کار کنیم.»

بهشتی‎پور برخلاف نقوی‎حسینی می‎گوید «یادمان باشد همین چین و روسیه همراه قطعنامه‌ها علیه ایران بودند.»

در چنین شرایطی، نظام در تنگنایی خودساخته گیر افتاده‎ و دست‌کم تا امروز با وجود تلاش‎ها و لابیگری‎های پیدا و پنهان برای مذاکره با آمریکایی‎ها ظاهرا هنوز شرایط برای اقداماتی شبیه نرمش قهرمانه‎ یا نوشیدن جام زهر مهیا نشده است. در حال حاضر کارگزاران نظام به همین جام «پُر از هیچِ» برجام به مصداق «قاچ زین را محکم بچسب، اسب‌سواری پیشکش!» راضی‌اند.

لینک کوتاه شده این نوشته:
https://kayhan.london/fa/?p=143447

2 دیدگاه‌

  1. ناشناس

    جام زهـر ٣ براى اقا
    یا پذیرش ١٢ شرط و یا فروپاشى

  2. ناشناس

    قاچ زین را محکم چسبیده اند، اسب‌سواری پیشکشان!

دیدگاه خود را درباره این مطلب با ما و دیگران در میان بگذارید (حداکثر ۱۰۰۰ کاراکتر):