شهرنوش پارسیپور، نویسنده، مترجم، تهیهکننده و فعال اجتماعی بامداد شنبه ۱۳ تیر ۱۴۰۴ در سن ۸۰ سالگی در سانفرانسیسکو درگذشت. این نویسنده از چند روز پیش به علت سکته قلبی و نفس تنگی در بیمارستان بستری شده بود.
شهرنوش پارسیپور سال ۱۳۲۴ در تهران متولد شد و در اوایل دهه پنجاه از دانشکده علوم اجتماعی دانشگاه تهران فارغالتحصیل شد و نخستین داستان بلندش به نام «سگ و زمستان بلند» را در تهران منتشر کرد.
شهرنوش پارسیپور در سال ۱۳۴۶ با ناصر تقوایی، کارگردان مشهور ایرانی ازدواج کرد و پس از شش سال در سال ۱۳۵۲ از او جدا شد. حاصل این ازدواج فرزندی به نام علی است.
او در دهه پنجاه برای مدتی در تلویزیون ملی ایران مشغول به کار شد و سپس ایران را به مقصد فرانسه و برای ادامه تحصیل در رشته زبان و فرهنگ چینی در دانشگاه سوربن ترک کرد. شهرونوش پارسیپور سال ۱۳۵۹ به ایران بازگشت و پس از مدت کوتاهی بازداشت شد. این بازداشت با چهار سال حبس ادامه یافت.
شهرنوش پارسیپور در زندان قزلحصار رمان «طوبا و معنای شب» را خلق کرد و پس از آزادی از زندان آن را بازنویسی و در سال ۱۳۶۸ منتشر کرد. این رمان یکی از شناختهشدهترین و پرفروشترین آثار شهرنوش پارسیپور است.
او پس از آزادی در زندان نویسندگی و ترجمه را در کنار شغل کتابفروشی ادامه داد. «زنان بدون مردان» معروفترین اثر شهرنوش پارسیپور در سال ۱۳۶۸ منتشر شد. این داستان در دوره حوادث ۲۸ مرداد و انحلال دولت محمد مصدق اتفاق میافتد و به وضعیت زنان در جامعه آن روزهای ایران اشاره دارد. «زنان بدون مردان» بلافاصله پس از انتشار در ایران ممنوع شد، اما بارها در خارج از ایران به زبانهای مختلف ترجمه و چاپ شد.
تشدید فشارهای امنیتی و قضایی علیه این نویسنده پس از انتشار کتاب «زنان بدون مردان» سبب شد او ایران را به اجبار ترک و ساکن ایالات متحده شود.
شیرین نشاط عکاس و فیلمساز ایرانی در سال ۲۰۰۹ فیلمی را بر پایه این کتاب و با همین نام ساخت که بهعنوان بهترین کارگردان در جشنواره فیلم ونیز تندیس «شیر نقرهای» را دریافت کرد.
رمانهای «عقل آبی»، «ماجرای ساده و کوچک روح درخت»، «شیوا»، «بر باد نشستن» و «کمی بهار» و همچنین مجموعه داستانهای «تجربههای آزاد»، «آویزههای بلور» و «آداب صرف چای در حضور گرگ» از دیگر آثار شهرونوش پارسیپور هستند.
او همچنین آثاری را از زبانهای انگلیسی، فرانسوی و چینی به فارسی ترجمه کرده است که از جمله آنها میتوان به «صخره تانیوس» نوشته امین معلوف، نویسنده فرانسوی لبنانیتبار اشاره کرد.
شهرنوش پارسیپور در سالهای اقامتش در آمریکا چند داستان بلند و ترجمه از خودش به یادگار گذاشت. او که برنده جایزه بیتای ۲۰۱۶ است، از سوی هجدهمین همایش پژوهشهای زنان در آمریکا، به عنوان زن سال برگزیده شد.
